ฝึกฝนวันละนิดจะติดตัวตลอดไป
นางคณานิตย์ สอนกล้า
ครูชำนาญการโรงเรียนเมืองสุรินทร์
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาสุรินทร์ เขต 1
ความรับผิดชอบเป็นกิจกรรมที่ฝึกจนเป็นนิสัยให้ติดตัว เคยชิน ขยันขันแข็ง กระตือรือร้น ซื่อตรง ไม่ต้องมีใครคอยควบคุม นักเรียนไม่ละเลยงาน ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน เราควรฝึกให้มีความรับผิดชอบตั้งแต่วัยเด็ก ดังสุภาษิต ไม้อ่อนดัดง่ายไม้แก่ดัดยาก จะติดนิสัยไปจนโต ฝึกให้รับผิดชอบต่อตนเอง ต่อครอบครัว และต่อสังคม ผู้ปกครองและครูควรช่วยกันปลูกฝังนิสัยที่ดี คอยกำชับ ดูแล อย่าปล่อยปละละเลย คอยบอกกล่าวว่า อะไรควรทำ อะไรไม่ควรทำ
นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 2/1 โรงเรียนเมืองสุรินทร์ เป็นวัยเด็ก ว่านอนสอนง่ายไม่ดื้อรั้น รักครู รักเพื่อน ครูผู้สอนได้พบปัญหานักเรียน ในห้องไม่กี่คน ที่การทำงานช้า ไม่ส่งงาน การขาดความรับผิดชอบ สร้างความวุ่นวาย ขาดระเบียบ ซึ่งล้วนเป็นพฤติกรรมที่ควรแก้ปัญหา อาจมาจากสาเหตุ ครูขาดการอบรมดูแลอย่างใกล้ชิด ครูให้งานไม่มากเกินไป ต้องมีกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง อย่าให้มีเวลาว่างมาก จึงได้คิดหาวิธีการมาใช้คือ ให้นักเรียนมีส่วนร่วมในการบริหาร ฝึกการเป็นผู้นำ ผู้ตามที่ดี โดยแบ่งกลุ่มนักเรียนประมาณ 7 -8 คน เป็น 5 กลุ่ม โดยจัดโต๊ะเป็นกลุ่มมีประธาน รองประธาน คอยควบคุมดูแลกำชับ เช่นหน้าที่หลักของแต่ละกลุ่ม 5 กลุ่มเป็นเวรประจำวัน กลุ่มละ 1 วันตั้งแต่วันจันทร์ ถึงวันศุกร์งานแต่ละวัน ที่บันทึกลงสมุดบันทึกโดยประธานแต่ละกลุ่มคอยตรวจสอบการปฏิบัติกิจกรรมต่าง ๆ ของนักเรียนกลุ่มตนเอง เช่นการส่งการบ้าน การแปรงฟัน ความสะอาดในกลุ่ม การตั้งใจทำงานกับงานที่ครูมอบให้ คนไหนทำงาน ให้กาเครื่องหมายถูก ( ความหมายคือ 1 คะแนน ) คนไหนไม่ทำงาน กาเครื่องหมายผิด ( ความหมายคือ 0 คะแนน ) จะรวมคะแนนทุกวัน ในตอนเย็นของแต่ละวัน และสรุปเป็นเดือนขึ้นบอร์ดให้ทุกกลุ่มทราบ ว่ากลุ่มไหนได้คะแนนสูงที่สุดและรอง ตามลำดับ เดือนละ 1 ครั้ง ครูได้หารางวัล มาให้กำลังใจ นักเรียนมีความ กลุ่มที่ได้คะแนนน้อยต้องคอยว่ากล่าวตักเตือนเป็นพิเศษหรือเสริมแรง
กิจกรรมการเรียนการสอนควรสอดแทรกนิทานที่มีคุณธรรม ให้นักเรียนได้ฟัง เพราะเด็ก ๆ ตัวเล็กมักชอบตัวละครในนิทาน สนุกสนาน จดจำ และได้นำไปคิดและเอาข้อดีไปปฏิบัติตาม จึงจะทำให้เป็นคนที่อยู่ ในสังคมอย่างมีความสุข ไม่เอาเปรียบซึ่งกันและกัน
ผลจากการที่ผู้เขียน ได้ดำเนินการแก้ปัญหาพฤติกรรมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่2/1 ด้านความรับผิดชอบงาน พบว่านักเรียนทุกคน มีความรับผิดชอบมากขึ้น ห้องเรียนเป็นระเบียบ ไม่วุ่นวาย ไม่สกปรกสะอาดมากขึ้น อยู่ดัวยกันอย่างมีความสุข นักเรียนช่วยเหลือซึ่งกันและกัน อาสางาน ปัญหาต่างๆ น้อยลงอย่างเห็นได้ชัด ผู้เขียน ขอฝากข้อคิดคือควรฝึกให้เด็กทำงานตั้งแต่เด็ก ไม่พยายามทำให้ ทำอะไรไม่ถูกก็ต้องบอก หรือสาธิตให้ดู ฝึกให้ทำคอยดูแลเอาใจใส่ตลอด ให้คำชมเชย หรือติติงบ้างเมื่อทำไม่ถูกต้อง