สวัสดีค่ะ
ได้ตั้งใจทำบล็อกนี้เพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับทันตสุขภาพคะ
ถ้ามีคำถาม ข้อสงสัยอะไรก็ถามมาได้เลยค่ะ
หากมีข้อผิดพลาดประการใด ก็ถือเป็นความผิดของดิฉันผู้เดียวค่ะ
เริ่มจากการมารู้จักช่องปากของเราก่อนดีกว่า
อย่างที่รู้กันค่ะ ฟันคนเรามี 2 ชุด ได้แก่ ฟันน้ำนมและฟันแท้
ฟันน้ำนมมี 20 ซี่ ตามรูปค่ะ

ฟันน้ำนมจะเริ่มขึ้นตั้งแต่อายุ 6 เดือน จนซี่สุดท้ายจะขึ้นครบประมาณ 2-3 ขวบ
คุณพ่อคุณแม่ต้องดูแลฟันลูกๆให้ดีตั้งแต่ฟันน้ำนมนะคะ
พ่อแม่ส่วนใหญ่มักจะละเลย คิดว่าเป็นฟันน้ำนม ผุก็ไม่เป็นไรถอนแล้วก็มีฟันแท้ขึ้นใหม่ แต่นั่นเป็นความเข้าใจที่ผิดมหันต์เลยค่ะ
เพราะปัญหาที่ตามมาจากฟันน้ำนมผุมีมากมาย เช่น ถ้าต้องถอนก่อนกำหนดก็จะทำให้ฟันแท้ที่จะขึ้นมาใหม่ซ้อนเก ,ถ้าเด็กฟันผุจนทะลุโพรงประสาทฟัน
จนมีอาการปวดบวม เด็กก็มักจะมีปัญหาทางสุขภาพตามมา กินอะไรก็ไม่ได้ เด็กผอม ตัวเล็ก
เด็กบางคนก็ปวดฟันจนเรียนหนังสือไม่ได้ เป็นต้น
ผู้ปกครองต้องใส่ใจนะคะ ทั้งเรื่องการเลือกอาหาร หลีกเลี่ยงขนมจุบจิบ เรื่องการแปรงฟันให้น้อง ถ้าเห็นว่ามีฟันผุก็รีบพาไปหาหมอฟันอย่ารอให้ปวด และพาไปตรวจฟันทุก 6 เดือน ถึง 1 ปีค่ะ
ไว้จะอธิบายละเอียดในเรื่องการดูแลช่องปากเด็กๆอีกทีค่ะ
ต่อไปก็ฟันแท้ มี 32 ซี่ ตามรูป
ซี่แรกขึ้นตั้งแต่ประมาณ 6 ขวบ จนขึ้นครบประมาณ 12 ปี แต่เพียง 28 ซี่นะคะ อีก 4 ซี่คือฟันกรามซี่ที่ 3
ฟันกรามซี่สุดท้ายนี่แหล่ะที่มักจะเป็นตัวปัญหา
เนื่องจากขากรรไกรของเราส่วนใหญ่จะมีเนื้อที่ไม่พอสำหรับฟันซี่นี้จึงมักเกิดเป็นฟันคุด
ฟันคุดจะขึ้นประมาณ 17-25 ปี
แต่ละคนก็ไม่เหมือนกัน อาจขึ้นมาตรงๆไม่มีปัญหาอะไร หรืออาจโผล่มานิดๆหน่อยๆไม่เต็มซี่บางคนก็ไม่ขึ้นมาเลย บางคนก็มีปัญหาปวดบวมรุนแรง
ปัญหาที่ตามมาจากการมีฟันคุดส่วนใหญ่ได้แก่ ฟันคุดหรือฟันข้างเคียงผุ เกิดโรคปริทันต์ เศษอาหารติดหมักหมม เป็นต้นซึ่งการพิจารณาว่าควรจะเก็บหรือจะถอนออกก็แล้วแต่บุคคลอีกเหมือนกัน ควรพบและปรึกษาทันตแพทย์ค่ะ
อันนี้ก็จะไปอธิบายต่อในหัวข้อฟันคุด
คราวนี้ก็มาดูกันว่าฟันอยู่ในช่องปากเราได้อย่างไร
ตามรูปนะคะ คือฟันฝังอยู่ในกระดูกและมีเหงือกคลุม
ก็จะแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของกระดูกที่ยึดติดกับฟันที่เรียกว่ากระดูกเบ้าฟัน
ถ้ากระดูกส่วนนี้ถูกทำลาย ก็จะทำให้ฟันโยก ซึ่งเป็นอาการหนึ่งของโรคที่เรียกว่าโรคปริทันต์
สิ่งสำคัญที่จะทำลายกระดูกส่วนนี้ก็คือเชื้อโรคที่อยู่ในคราบจุลินทรีย์และหินปูนค่ะ
ดังนั้นแล้วต้องแปรงฟันให้ถูกวิธี อย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง และพบทันตแพทย์ปีละ 1-2 ครั้งเพื่อตรวจและขูดหินปูน
ต่อไปจะอธิบายให้เห็นชั้นของฟัน
ถ้าเอาฟันมาผ่าครึ่งก็จะเห็นตามรูป
ดูที่ตัวฟันนะคะ จากข้างนอกเข้ามา ได้แก่ ชั้นเคลือบฟัน (enamel) เนื้อฟัน (dentin) และโพรงประสาทฟัน (pulp)
อันนี้ก็จะแสดงให้เห็นว่าถ้าฟันผุลึกๆถึงโพรงประสาทฟันก็จะก่อให้เกิดปัญหาตามมา ได้แก่ปวดฟัน บวม เป็นหนอง เป็นต้น
ดังนั้นแล้ว ถ้าพบว่าตัวเองมีฟันผุก็ควรรีบไปพบทันตแพทย์ อย่ารอให้มีอาการหนักแล้วค่อยไปนะคะ เพราะมันยุ่งยากกว่ามากๆเลยค่ะ
เล่าคร่าวๆประมาณนี้ก่อน
สงสัยอะไรก็ทิ้งคำถามได้เลยค่ะ
ขอบคุณที่อ่านจ้า
ปล.ขอขอบคุณรูปจากกองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุขค่ะ
ถ้าปวดฟันล่ะก็ ทรมานสุดๆเลยอ่ะครับ
หากปวดมาก ควรบรรเทาอาการไปก่อนคือทานยาแก้ปวดหรือ
ประคบเย็นนะค่ะ ความปวดจะทุเลาลง แล้วแนะนำไปพบทันตแพทย์
เพื่อรักษาต่อไปค่ะ
แล้วเราจะรู้ว่าควรใช้ยาสีฟันแบบไหนดีครับคุณหมอ
เนื่องจากมีวางขายเยอะเหลือเกิน ยี่ห้อเดียวมีตั้งหลายแบบ
เลือกใช้กันไม่หวาดไม่ไหว
หลักการเลือกยาสีฟันที่ถูกต้อง คือต้องเลือกให้เหมาะสมกับสภาพช่องปากค่ะ
อย่างเช่น
หากมีอาการเสียวฟันบ่อย ควรจะเลือกใช้ยาสีฟันชนิดที่ป้องกันการเสียวฟัน ยาสีฟันชนิดนี้เนื้อยาสีฟันจะลดปริมาณสารขัดฟัน นอกจากนี้ยังมีสารโปรตัสเซี่ยมไนเตรท ซึ่งจะช่วยลดอาการเสียวฟันได้ ยาสีฟันที่มีสารฟลูออไรด์สูงก็สามารถลดอาการเสียวฟันได้เหมือนกัน เนื่องจากฟลูออไรด์จะไปอุดรูพรุนของเนื้อฟัน ทำให้ปลายเส้นประสาทไม่สัมผัสกับความร้อนเย็นของอาหาร
สำหรับผู้ที่เป็นโรคเหงือกอักเสบบ่อย (มีอาการคือ ขณะแปรงฟันจะมีเลือดออก ขอบเหงือกแดง อาจมีกลิ่นปากร่วมด้วย)เกิดหินปูนได้ง่าย ควรเลือกยาสีฟันที่ผสมไตรโคซาน ซึ่งจะลดการสะสมของแบคทีเรีย ทำให้อาการดังกล่าวลดลงได้
แต่หากเป็นผู้ที่มีคราบสีติดฟันบ่อย เช่นคราบจาก ชา กาแฟ หมาก ฯลฯ แนะนำใช้ยาสีฟันสูตรไวท์เทนนิ่งค่ะ เนื่องจากจะผสมผงขัดขนาดใหญ่และมีปริมาณเยอะกว่าปกติ ทำให้สามารถขัดพวกคราบสีได้ดียิ่งขึ้น ฟันขาวขึ้น แต่ยาสีฟันชนิดนี้ หากใช้บ่อยก็จะทำให้มีปัญหาเสียวฟันตามมาได้ เนื่องจากผงขัดเหล่านี้จะไปทำให้ชั้นนอกของเนื้อฟันบางลงค่ะ
แถมท้ายนิดนึง ก่อนซื้อยาสีฟันควรแน่ใจว่ามีเครื่องหมาย อย.บนฉลากนะค่ะ แต่ถ้าเป็นยาสีฟันซึ่งไม่มีส่วนผสมของฟลูออไรด์ เช่นยาสีฟันที่ผสมสมุนไพรบางชนิด ที่ฉลากไม่จำเป็นต้องมีเครื่องหมาย อย. ระบุอยู่