การนิเทศที่เอื้อต่อการสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพการศึกษา

วีณา นนทพันธาวาทย์

ศึกษานิเทศก์เชี่ยวชาญ หน.กนต.สพท.กทม. 1

 

 

 

เมื่อการนิเทศการศึกษาเป็นประเด็นที่สำคัญอีกประเด็นหนึ่งในการกระจายอำนาจ การบริหารและการจัดการศึกษาด้านวิชาการที่เขตพื้นที่การศึกษาจะต้องส่งเสริมและพัฒนาระบบ การนิเทศที่เอื้อต่อการสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพการศึกษา กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 1 จึงได้จัดทำแนวทางการนิเทศการศึกษา ที่แสดงให้เห็นถึงความเป็น “ระบบ” ของการนิเทศ ในขณะเดียวกันยังได้พัฒนาระบบนิเทศ ของสถานศึกษา โดยทดลองนำร่องพัฒนาระบบนิเทศในโรงเรียนให้ผู้บริหาร ครู ปฏิบัติกิจกรรม การนิเทศในโรงเรียนให้เกิดกระบวนการทำงานร่วมกัน เช่น การปรับปรุงวิธีการทำงานของครูแต่ละคนให้มีคุณภาพ โดยการพัฒนาให้การนิเทศในโรงเรียนเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการบริหาร เป็นระบบและกระบวนการที่ควบคู่ไปกับการบริหาร สามารถที่จะเชื่อมต่อกับระบบการนิเทศการศึกษา ของเขตพื้นที่การศึกษา โรงเรียนที่นำร่องในการพัฒนาระบบนิเทศในโรงเรียน  การพัฒนาระบบการนิเทศการศึกษาทั้งโรงเรียนและสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษากรุงเทพมหานคร เขต ๑ ยังไม่หยุดนิ่ง คณะศึกษานิเทศก์ กบ. ได้มุ่งมั่นที่จะพัฒนาระบบการนิเทศการศึกษาให้เกิดประโยชน์สูงสุดแก่โรงเรียน และคุณภาพการศึกษาโดยรวมจึงได้จัดการอบรมปฏิบัติการจัดทำมาตรฐานตัวชี้วัดคุณภาพของการนิเทศการเรียนการสอน ในระหว่างวันที่ 27-29 กุมภาพันธ์ 2551 ในการประชุมปฏิบัติการครั้งนี้ ถึงแม้จะเป็นกลุ่มเล็ก ๆ แต่จริงจังและมุ่งมั่น โดยมีดร.พิทักษ์ นิลนพคุณ ผอ.กัลยาณีย์ สินสกุล โรงเรียนมัธยมวัดธาตุทอง ครูวีรนุช สรารัตนกุล โรงเรียนยานนาเวศวิทยาคม ครูสุกัญญา ณ ตะกั่วทุ่ง โรงเรียนวัดน้อยนพคุณ อาจารย์เล็ก มุกดาอุดม มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม ดร.รัตนา ดวงแก้ว อ.สุกัญญา ศรีสืบสาย อ.พิมลรัตน์ สภานุชาติ อ.ศุภมาศ ณ ถลาง อ.นันทวดี นิลกระจ่าง อ.อัจฉรา มากแก้ว อ.วันทนี มงคลเนาวรัตน์ อ.อักษรา ประสิทธิศิลป์ อ.ชนาทิพย์ วัฒนวงศ์ อ.วิภา พงษ์พิจิตร และ อ.วิรัตน์ ขวัญยืน ซึ่งได้ทำความเข้าใจและความจำเป็นในการปฏิบัติการจัดทำมาตรฐานตัวชี้วัดคุณภาพนิเทศการเรียนการสอนแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกัน ว่าตัวชี้วัด (Indicators) คืออะไร โครงสร้างของระบบตัวชี้วัด ซึ่งสามารถจะสร้างขึ้นมาได้โดยวิธีการจัดการด้วยโปรแกรม หรือโดยใช้เป้าหมาย (Goals) ของการศึกษาเป็นตัวตั้ง แล้วจึงวิเคราะห์ให้เป็นเป้าหมายย่อย (Subgoals) หรือวัตถุประสงค์ 

แล้วจึงกำหนดเป็นตัวชี้วัด หรือสามารถพัฒนาโดยใช้วงจรชีวิตของครูแต่ละคนในฐานะที่เป็นพื้นฐานสำคัญสำหรับองค์กรโรงเรียนว่ามีปฏิสัมพันธ์กับโรงเรียนอย่างไร หรืออาจใช้ทฤษฎีการนิเทศเป็นฐานในการกำหนดตัวชี้วัด ในการปฏิบัติการนอกจากจะได้ศึกษาค้นคว้าจากตัวชี้วัดที่คณะศึกษานิเทศก์ กรมสามัญศึกษา ได้จัดทำไว้ ยังได้พิจารณาถึงมาตรฐานการศึกษาของชาติ ของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 1 ของ สมศ. ของคุรุสภา รวมทั้งมาตรฐานและตัวชี้วัดคุณภาพการนิเทศการศึกษาของต่างประเทศ มาพิจารณาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ปรับและพัฒนาให้เป็นมาตรฐานและตัวชี้วัดที่จะนำไปประชาพิจารณ์ และทดลองใช้ โดยจะเริ่มในโรงเรียนมัธยมวัดธาตุทองเป็นโรงเรียนแรก การพัฒนาตัวชี้วัดการนิเทศการเรียนการสอนจะยังคงดำเนินการต่อเนื่องเพื่อให้มีความเหมาะสมและความถูกต้อง (Validity) มีเอกลักษณ์ แม่นตรง เชื่อถือไว้วางใจได้ มีกระบวนการ และครอบคลุมวัตถุประสงค์ของการนิเทศการศึกษาในโรงเรียน และเข้าใจได้ทั้งผู้นิเทศ และผู้รับการนิเทศ ผู้สนใจที่จะแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันสามารถติดต่อคณะศึกษานิเทศก์ที่รับผิดชอบได้ ทั้ง ดร.รัตนา ดวงแก้ว อ.นันทวดี นิลกระจ่าง และอ.อัจฉรา มากแก้ว