วงมโหรีคืออะไร

                                                                        วงมโหรี
        วงมโหรีเครื่องใหญ่ คือวงมโหรี เครื่องคู่ที่เพิ่มระนาดเอกเหล็กและระนาดทุ้มเหล็กเข้าไป แต่ลูกระนาดส่วนมากนิยมเปลี่ยนเป็นทำด้วยทองเหลืองเพราะเทียบเสียงได้ไพเราะกว่าเหล็ก เรียกว่า ระนาดเอกทองและระนาดทุ้มทอง ทั้งนี้เนื่องด้วยในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว   วงปี่พาทย์ได้เพิ่มระนาดเอกเหล็กและระนาดทุ้มเหล็กขึ้นอีก 2 ราง เรียกว่า วงปี่พาทย์เครื่องใหญ่วงมโหรีจึงเพิ่มเครื่องดนตรีดังกล่าวบ้าง วงมโหรีเครื่องใหญ่ถือเป็นแบบฉบับใช้บรรเลงกันมาจนถึงทุกวันนี้
ปัจจุบันวงมโหรีเครื่องใหญ่ประกอบด้วยเครื่องดนตรีดังนี้
ระนาดเอก 1 ราง
ระนาดเอกทอง 1 ราง ดำเนินทำนองเหมือนระนาดเอก แต่มิได้เป็นผู้นำวง
ระนาดทุ้ม 1 ราง
ระนาดทุ้มทอง 1 ราง ดำเนินทำนองยั่วเย้าคล้ายระนาดทุ้ม แต่เดินทำนองห่าง ๆ
ฆ้องวง 1 วง
ฆ้องวงเล็ก 1 วง
ซอสามสายหลีบ 1 คัน
ซอสามสาย 1 คัน
ซอด้วง 2 คัน
ซออู้ 2 คัน
จะเข้ 2 ตัว
ขลุ่ยหลีบ 1 เลา
ขลุ่ยเพียงออ 1 เลา
โทน 1 ลูก
รำมะนา 1 ลูก
ฉิ่ง 1 คู่
ฉาบเล็ก 1 คู่
      ต่อมาได้มีการใช้โลหะผสมอย่างอื่นทำเป็นลูกระนาด ยังคงมีเสียงเช่นเดียวกับระนาดทอง แต่สีสันผิดไป ถ้าอนุโลมให้ใช้แทนกันได้อาจจะต้องเรียกชื่อตามชนิดของโลหะนั้น ๆ
ส่วนโหม่งซึ่งเป็นเครื่องกำกับจังหวะนั้น เมื่อการบรรเลงเพลงใดหรือในกรณีใดเห็นสมควรจะนำมาผสมด้วย ก็เพิ่มได้ทั้งในวงมโหรีเครื่องเดี่ยว วงมโหรีเครื่องคู่ และวงมโหรีเครื่องใหญ่
บรรดาเครื่องดนตรีในวงมโหรีทีเลียนแบบมาจากวงปี่พาทย์ คือ ระนาดเอก ระนาดทุ้ม ระนาดเอกเหล็ก ระนาดทุ้มเหล็ก ฆ้องวงใหญ่มโหรี และฆ้องวงเล็กมโหรีนั้น ทุกอย่างได้ลดขนาดลงเพื่อให้พอเหมาะกับผู้บรรเลง ซึ่งสมัยโบราณใช้เฉพาะนักดนตรีหญิง เพื่อไม่ให้เสียงดังเกินไป และเพื่อให้เสียงเครื่องตีดังกลมกลืนกับเครื่องดีดสี การลดขนาดลงนี้มีผลให้การเรียงเสียงของลูกระนาดเปลี่ยนไป และมีระดับเสียงสูงขึ้นกว่าแนวที่เคยบรรเลงด้วยวงปี่พาทย์ ดังนั้นการบรรเลงระนาดและฆ้องวงในวงมโหรีจึงมีวิธีการบรรเลงแตกต่างจากการบรรเลงในวงปี่พาทย์
เดิมวงมโหรีมีบรรเลงเฉพาะในวังจึงใช้แต่นักดนตรีหญิงเท่านั้น ต่อมาเมื่อนิยมใช้บรรเลงกันทั่วไปจึงมีนักดนตรีชายเข้ามาร่วมบรรเลงด้วย