หลักสูตรสถานศึกษาขั้นพื้นฐานกำหนดการจัดการเรียนรู้ในกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทยไว้ว่าต้องพัฒนาผู้เรียนให้มีทักษะทั้งการฟัง ดู พูด อ่าน เขียนและคิดวิเคราะห์การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาผลการเรียนรู้ภาษาโดยใช้กิจกรรมโครงงาน เรื่องภูมิปัญญาทางภาษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 พัฒนาความสามารถในการทำโครงงาน และศึกษาความพึงพอใจในการเรียนรู้โดยโครงงาน ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 กลุ่มตัวอย่างคือนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2549 โรงเรียนจอมพระประชาสรรค์ อำเภอจอมพระ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาสุรินทร์เขต 1 ห้อง 2 จำนวน 40 คน ซึ่งได้มาโดยวิธีการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) ใช้เวลาในการทดลอง 12 ชั่วโมง โดยไม่รวมเวลาที่ใช้ในการศึกษานอกห้องเรียน เวลาทำแบบทดสอบ
ก่อนเรียนและหลังเรียน และเวลาที่ใช้ในการจัดนิทรรศการโครงงาน เครื่องมือที่ใช้ได้แก่ 1)แผนการจัดกิจกรรมโครงงานภาษาไทย เรื่องภูมิปัญญาทางภาษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จำนวน 6 แผน 2)แบบทดสอบวัดผลการเรียนรู้ 30 ข้อ 3) แบบประเมินการปฏิบัติโครงงานและ 4)แบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้คอมพิวเตอร์โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS for Windows B-index และโปรแกรม Microsoft Excel สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลคือ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบสมมติฐานใช้ t-test
สรุปผลการวิจัยพบว่านักเรียนมีผลการเรียนรู้หลังเรียนมากกว่าก่อนเรียนแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 แผนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยโครงงานมีประสิทธิภาพ 84.38 / 83.16 สูงกว่าเกณฑ์ตั้งไว้ 80 / 80 นักเรียนมีความสามารถในการทำโครงงานระดับดี
( ค่าเฉลี่ย = 4.10) คิดเป็นร้อยละ 83.41 และนักเรียนมีความพึงพอใจในการเรียนด้วยโครงงานอยู่ใน
ระดับมากที่สุด ( ค่าเฉลี่ย = 4.70 ) คิดเป็นร้อยละ 94.00
สรุปว่าการจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยโครงงานช่วยให้นักเรียนมีพัฒนาการในการเรียนรู้เป็นอย่างดี และนักเรียนมีพฤติกรรมการทำงานอย่างเป็นระบบ จึงขอเสนอให้ครูผู้สอนนำการจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยโครงงานไปใช้ในการสอนสาระภาษาไทยเรื่องอื่น ๆต่อไป
