อีสานพื้นที่เป็นดินทราย ไม่มีที่เก็บธาตุอาหาร

ตัดต้นไม้ทำลายป่า เปลือยดิน ร้อนแรง แล้ง มีแต่ดินทรายล้วนๆ ดินไม่มีชีวิต

อาจารย์ครับ! ผมมีควาย

ใผมเอาควายไปผูกไว้ในแปลงนาดีไหม?

..รึผมจะให้ควายขี้ใส่คอกดี

ที่นาเตียนโล่ง ฝนมาชะล้างหน้าดิน

ลมก็พัดหน้าดินไหลไปตามน้ำ

ปุ๋ยหน้าดินหายไปไหน

ไหลลงแม่น้ำ ไหลต่อไปลงแม่โขง

ไปสร้างตะกอนดินให้ประเทศเวียตนาม

มีคนอีสานสักกี่คน ที่รู้ว่าภาคอีสานควรเก็บธาตุอาหารไว้ในอากาศ

อากาศเก็บปุ๋ยไว้อย่างไร?

อ๋อ! ต้องปลูกต้นไม้

ต้นไม้จะดูดน้ำ ดิน ธาตุอาหารไปสร้างความเติบโต

เมื่อต้นไม้โตขึ้น กิ่งก้านมากขึ้น ใบร่วงหล่นลงดินมากขึ้นเป็นระยะ

เกิดหน้าดินขึ้นมาทีละนิด มีจุลินทรีย์ มีโครงสร้างดินที่ดีขึ้นๆ

ดินทั้งอีสานเสื่อมโทรมแทบทั้งหมด

คนอีสานกระปลกกะเปลี้ยเพราะเป็นหนูลองยา

วัฒนธรรม ประเพณี ภูมิปัญญา ถูกคุมกำเนิด

คนอีสานมีคำถาม

มีข้อแก้ตัว มีเรื่องหารือ

ใครละจะเป็นผู้ตอบ ยกมือขึ้น!  

ไม่มีพันธุ์ดี ไม่มีน้ำ ไม่มีปุ๋ย ไม่มีความรู้ เดินหน้ายาก..

ไม่มีมูลสัตว์ มูลวัวควาย ไม่มีใบไม้ ไม่มีจุลินทรีย์ ไม่มีความชื้นอากาศ  เดินหน้ายาก..

ไม่มีสติ ไม่มีจิตสำนึก ไม่มีความรักในอาชีพตนเอง เดินหน้ายาก..

ถามว่า

เราจะพัฒนาดินอีสานที่เสื่อมโทรมเป็นล้านๆไร่ ได้ด้วยวิธีอะไร?

ใช้ปุ๋ยเคมีรึ ต้องใช้เงินกี่บาท

ใช้ปุ๋ยอินทรีย์ชีวภาพรึ ต้องใช้เงินกี่บาท

ใช้ต้นไม้ใบไม้ มูลสัตว์ ใช้วัสดุเหลือใช้รึ ต้องใช้เงินกี่บาท

ใช้ๆๆๆ อะไรอีกละ คิดๆๆๆๆ

อย่าฟันธง  ทั้งๆที่ไม่มีมีด ไม่มีธงจะฟัน !

-------------------------------------------------------------------------------------------------

อาจารย์คะ  ขอหยุดพักเบรก!

เฮ้อ!  เฮ้อ!

#$%!!!!!!?????