อตฺตา ทเว ชิตํ เสยฺโย
อัตตา หะเว ชิตัง เสยโย
ชนะตนนั่นแลดีกว่า
การชนะตน คือ ความสามารถในการควบคุมตนเองให้ประพฤติในสิ่งที่ดีงามตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา การควบคุมตนเอง หมายถึง การควบคุมทั้งกาย วาจา ใจ หรือกล่าวได้ว่า เป็นหลักธรรมที่เป็นหัวใจของพระพุทธศาสนา ที่องค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงแสดงพุทธวจนาไว้ในวันมาฆบูชา ที่เรียกกันว่า โอวาทปาฏิโมกข์ หรือโอวาท 3 คือการทำความดี ละเว้นความชั่ว ทำจิตใจให้ผ่องใส
การชนะตนเอง หมายถึง การเอาชนะกิเลสของตนเองให้ได้ การเอาชนะแบบนี้เท่านั้นเท่านั้นนำมาซึ่งสันติภาพ เมื่อชนะใจตนเองแล้ว การชนะใจผู้อื่นจะนำมาซึ่งสันติภาพของโลก เหมือนกับที่องค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นพระอรหันต์ พระองค์ทรงชนะใจตนเองแล้วจึงชนะใจผู้อื่น ด้วยการอบรมสั่งสอนสาวกให้เลื่อมใสในพระธรรม เมื่อปวงชนได้นำหลักธรรมมาประพฤติปฏิบัติย่อมเกิดความสงบสุข ทำให้เกิดสันติภาพบนโลก
เหตุที่ชอบ เพราะ ชัยชนะเป็นสิ่งที่มนุษย์ปรารถนา ทำให้สามารถดำเนินชีวิตต่อไปได้ ไม่ว่าจะเป็นการต่อสู้เพื่อแสวงหาอาหาร การทำสงครามเพื่อให้ได้แผ่นดินอาศัย ต้องการมีอำนาจ ซึ่งชัยชนะเหล่านี้ล้วนทำให้เกิดศัตรูทั้งสิ้น ไม่ได้นำมาเพื่อสันติภาพเลย ดังนั้น การชนะศัตรูไม่ได้นำมาเพื่อสันติภาพ การเอาชนะใจตนเองเท่านั้นจะนำมาเพื่อความสุขและความสันติภาพของโลก
