ได้อ่านบันทึก “พบกันทุกวันอังคาร" ของท่านเลขาธิการ สพฐ. ประจำวันอังคารที่ 22 ก.พ. ท่านได้กล่าวถึงการบรรยายพิเศษ ที่มหาวิทยาลัยสยามได้เชิญ Professor James P. Honan จากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด และเชิญเลขาธิการ สพฐ.ไปกล่าวนำ
ท่านจึงมีโอกาสได้ฟังคำบรรยายของ Professor James P. Honan ด้วย ท่านได้กรุณานำมาเล่าต่อให้ชาว สพฐ.ได้อ่านกัน 
        ผมอ่านแล้วได้ข้อคิดมากทีเดียว  จึงขออนุญาตคัดลอกมาบอกเล่าอีกต่อหนึ่ง  เพื่อประโยชน์ในวงวิชาการที่กว้างขวางมากขึ้นนะครับ..
        “…หัวข้อการบรรยายคือ : การเรียนที่เน้นการอภิปรายและเน้นการวิเคราะห์ปัญหา(Discussion – based and Problem – based Learning) ฟังแล้วไม่ใช่ของแปลกใหม่เป็นสิ่งที่ทุกห้องเรียนทำกันเป็นประจำอยู่แล้ว แต่เมื่อฟังคำบรรยายของเขา จึงเข้าใจได้ว่า ทำไมวิธีการแบ่งกลุ่ม และแจกใบงานของเรา จึงไม่ประสบความสำเร็จเท่าที่ควร เพราะการอภิปรายของเขา มีการตระเตรียมอย่างดี เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ที่สำคัญที่สุด
       เริ่มจากผู้นำการอภิปราย Discussion Leaders จะต้องเป็นทั้ง Planner
นักวางแผนเตรียมการอย่างดีว่า ประเด็นที่จะอภิปรายเป็นอย่างไร
- Hosts เป็นเจ้าภาพที่จะต้องตระเตรียมดูความเรียบร้อย
- Moderator เป็นผู้ดำเนินการ จัดสรรเวลา กระตุ้นให้มีการอภิปรายอย่างทั่วถึง
- Devils Advocate เป็นผู้เสนอแนวความคิดแย้ง เพื่อเปิดประเด็นที่ผู้เปิดอภิปรายยังคิดไม่ถึง ตกหล่น มองข้าม
- Fellow Students เป็นผู้ร่วมอภิปราย
- Judge เป็นผู้ประเมินทั้งผลและกระบวนการของการอภิปรายว่าสมบูรณ์ ขาดตกบกพร่อง
ต้องเสริมเติมเต็มอย่างไร

       แม้จะต้องมีการเตรียมการอย่างดี แต่ Pro. Honan ได้ให้หลักว่า ผู้นำการอภิปรายจะต้องมีทักษะในการบริหารการอภิปรายอย่างเป็นธรรมชาติ (Manager of Spontaneity) เพราะหลังจากเตรียมการเป็นอย่างดี ต้องพร้อมที่จะรับสถานการณ์ที่จะเกิดขึ้นให้ลื่นไหลไปอย่างเป็นธรรมชาติ
     ประการต่อมา ควรมีการทำความตกลงระหว่างครูและนักเรียน (Learning Contract)ในเรื่องดังต่อไปนี้
1. เวลา จะมาช้าหรือขาดเรียนได้แค่ไหน อย่างไร (เป็นกรณีตัวอย่างจากมหาวิทยาลัย)
2. บทบาทของแต่ละฝ่าย นักเรียน ครู ต่างมีบทบาทอย่างไร
3. การประเมินผลหลังจากดำเนินการไปแล้วครึ่งหนึ่ง
4. มีผู้คุมเวลาที่จะดูว่า ใช้เวลาเหมาะสม ตรงประเด็นหรือไม่
5. กระบวนการ เช่น จะมีข้อตลงว่า
       
- จะให้ทุกคนพูดจนจบ ไม่มีการสอดแทรก
       - จะรับฟังผู้อื่นโดยให้เกียรติกัน
       - จะให้ความร่วมมือแก่กันและกัน
       - จะมีความคิดขัดแย้งหรือเสนอประเด็นซักไซ้กันอย่างไร
       - จะมีเกณฑ์และตัวชี้วัดกระบวนการอย่างไร
       - จะประเมินความคิดวิเคราะห์อย่างไร


Pro. Honan ได้ย้ำว่า ผู้นำการอภิปรายจะต้องมีคุณสมบัติที่สำคัญหลายประการ คือ
1. รู้เนื้อหาเป็นอย่างดี เข้าใจประเด็นที่เกี่ยวข้องอย่างทะลุปรุโปร่ง
2. รู้จักนักเรียนแต่ละคนเป็นอย่างดี
3. สามารถตั้งประเด็นคำถาม ซึ่งมีหลายรูปแบบ
- Open-ended
- Diagnostic
- Information
- Extension
- Combination
- Priority
- Action
- Challenge
- Prediction
- Summary/Generalization


4. รู้จักรับฟัง แล้วตีประเด็นแตก

5. สามารถจะเสริมเติมเต็ม กระตุ้นได้เป็นอย่างดี
 
     จากนั้น Pro. Honan ได้เปิดโอกาสให้ผู้รับฟังได้วิเคราะห์ตนเอง
หากจะเป็นผู้นำอภิปรายตามแนวทางข้างต้น อะไรจะเป็นเรื่องที่ยากลำบากและท้าทายที่สุด
อะไรที่สามารถทำได้ดี และต้องการพัฒนาความสามารถด้านใดเพิ่มเติม ..."