สวนผลไม้ผสม1. เรื่องที่ศึกษา รวบรวม สวนผลไม้ผสม 2. ที่ตั้ง 8/11 ม. 3 ตำบลสวนหลวง อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม 3. ประวัติความเป็นมา อาชีพเกษตรกรเป็นอาชีพเก่าแก่ดั้งเดิมของคนไทย ซึ่งคนในชุมชนเมืองส่วนใหญ่ไม่มีโอกาสได้รู้จัก ไม่มีโอกาสสัมผัสกับชีวิตชาวสวน ดังจะเห็นได้ในปัจจุบันที่จังหวัดสมุทรสงครามกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ มี Home Stay เกิดขึ้นมากมาย และถึงแม้ในเขตเทศบาลเมืองสมุทรสงครามสภาพชุมชนได้กลายมาเป็นชุมชนเมือง แต่คนในชุมชนเมืองก็ยังมีจิตวิญญาณของเกษตรกรหลงเหลืออยู่ คุณสุรินทร์ แย้มกรานต์ อายุ 55 ปี ทำงานเป็นลูกจ้างประจำ ตำแหน่ง พนักงาน ดับเพลิง อยู่ที่เทศบาลเมืองสมุทรสงคราม เพิ่งเกษียณอายุราชการเมื่อวันที่ 30 กันยายน 2549 คุณสุรินทร์เป็นเกษตรกรที่น่าสนใจเพราะถึงแม้จะมีอาชีพหลักคือเป็นลูกจ้างประจำแต่คุณสุรินทร์มีความผูกพันกับสวนแห่งนี้ในสมัยยังเด็กพ่อแม่ของคุณสุรินทร์มีอาชีพทำสวนมะพร้าวและทำน้ำตาลมะพร้าวต่อมาภายหลังเปลี่ยนมาเป็นสวนผลไม้เพราะลูกๆมีอาชีพการงานทำกันทุกคนสวนมะพร้าวจึงขาดคนดูแลและสานต่ออาชีพเมื่อพ่อแม่เสียชีวิตที่ดินทำกินจึงถูกแบ่งให้กับลูกๆที่ดินในส่วนของคุณสุรินทร์คุณสุรินทร์ได้ดูแลมาโดยตลอดเมื่อมีผลผลิตก็นำมาแจกให้เพื่อนร่วมงานเพื่อนบ้านและบุคคลทั่วไปที่ผ่านมาและขอปันผลผลิตคุณสุรินทร์ก็จะแบ่งปันให้โดยไม่คิดมูลค่านอกจากนี้ คุณสุรินทร์ยังนำผลผลิตจากสวนมาถวายพระอยู่เสมอซึ่งแสดงให้เห็นว่าคุณสุรินทร์เป็นบุคคลตัวอย่างซึ่งน่ายกย่องที่มีลักษณะของความเป็นเกษตรกรแฝงอยู่ในตัวเองจากจิตวิญญาณที่มีอยู่และถูกถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษจากการปลูกฝังตั้งแต่ในวัยเด็ก คุณสุรินทร์เริ่มใช้ชีวิตเป็นเกษตรกรตั้งแต่เริ่มเข้าบรรจุทำงานเป็นลูกจ้างประจำเมื่อวันที่ 7 มกราคม 2523 โดยใช้เวลาว่างหลังจากเลิกงานมาดูแลพืชผลที่ปลูก มีผลไม้หลายชนิดได้แก่ส้มโอส้มแก้วมะม่วงเขียวเสวยมะม่วงอกร่องชมพู่มะเหมี่ยวชมพู่สาแหรกสาเกมะปรางกล้วยหอมกล้วยน้ำว้าและกล้วยหักมุกเหตุผลที่ทำให้คุณสุรินทร์ยังคงทำตัวเป็นเกษตรกรแทนที่จะรอรับเงินค่าจ้างจากงานประจำที่ทำอยู่ก็คือการที่พ่อแม่ให้พื้นที่การเกษตรซึ่งอุดมสมบูรณ์ไปด้วยไม้ผลนานาชนิดกับความผูกพันตั้งแต่ในวัยเด็กทำให้คุณสุรินทร์รักและหวงแหนสวนแห่งนี้มากและต้องการดูแล ไม้ผลเหล่านี้ให้เจริญงอกงามต่อไปถึงแม้จะไม่ได้ยึดเป็นอาชีพแต่ก็ทำให้คลายความทุกข์คลายความเครียดจากการทำงานได้อีกทั้งยังได้รับความสุขทางใจกับการให้ผลผลิตจากสวนผลไม้แก่บุคคลทั่วไปและการได้ทำบุญทำกุศลจากผลผลิตที่มาจากแรงกายแรงใจของตนเอง ตั้งแต่คุณสุรินทร์เริ่มทำสวนผลไม้ผสมคุณสุรินทร์ได้ให้ความสนใจความใส่ใจต่อการดูแลสวนแห่งนี้มากจนกลายเป็นกิจวัตรประจำวันหลังจากเลิกงานโดยปกติในช่วงที่คุณสุรินทร์ยังปฏิบัติงานอยู่จะต้องเข้าเวรประจำสถานีดับเพลิงวันเว้นวันทุกครั้งหลังจากออกเวรคุณสุรินทร์จะต้องเดินทางเข้าสวนซึ่งอยู่ที่8/11 ม.3ต.สวนหลวงอ.อัมพวาจ.สมุทรสงครามมีพื้นที่อยู่ 1 ไร่เศษการได้เข้าสวนอยู่ดูแลต้นไม้ทำให้ชีวิตของคุณสุรินทร์มีคุณค่าขึ้นทำให้คุณสุรินทร์เป็นคนใจเย็นขึ้นจากการได้ใช้ชีวิตอยู่กับธรรมชาติและจากการที่คุณสุรินทร์ไม่ได้ยึดอาชีพเกษตรเป็นหลักในการประกอบอาชีพจึงทำให้คุณสุรินทร์ไม่ต้องมีการปรับตัวเพื่อต่อสู้กับสภาวะเศรษฐกิจด้านการตลาดหรือแม้แต่เร่งผลผลิตซึ่งในปัจจุบันเกษตรกรซึ่งมีอาชีพเกษตรเป็นหลักจะต้องปรับตัวให้เข้ากับสภาพสังคมและสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนไปต้องเข้ากลุ่ม/องค์กร/แหล่งเงินทุนต่างๆเพื่อพัฒนาผลผลิตพัฒนาด้านการตลาดป้องกันการถูกเอารัดเอาเปรียบจากพ่อค้าคนกลางและอื่นๆอีกมาก คุณสุรินทร์เล่าว่าชีวิตหลังเกษียณจะมีเวลาดูแลต้นไม้มากขึ้นได้ซื้อพันธุ์ส้มแก้วมาปลูกเพิ่มการดูแลบำรุงรักษาดินที่สวนของคุณสุรินทร์ไม่ใช้ปุ๋ยเคมีเพราะปุ๋ยเคมีใช้แล้วดินจะแข็ง ต้นไม้ไม่งามจะใช้ปุ๋ยจุลินทรีย์มีลักษณะเป็นผงซื้อมาจากอบต.สวนหลวงและใส่ขนเป็ดซึ่งขอซื้อมาจากโรงฆ่าเป็ดมาฝังไว้ในดินใต้ต้นไม้จะช่วยให้ดินร่วนซุยและเมื่อเวลานานไปขนเป็ดจะย่อยสลายกลายเป็นอาหารของต้นไม้ในสมัยก่อนคุณสุรินทร์จะซื้อปลาเป็ดมาดองใส่เกลือเมื่อมันย่อยสลายก็จะนำมาผสมน้ำใช้ราดไปบนดินจะช่วยทำให้ต้นไม้เจริญงอกงามดีมากบางครั้งก็ดูแลดินโดยการกลับหน้าดินบ้างการใส่ปุ๋ยขี้วัวขี้ควายมักไม่นิยมใช้เพราะจะมีหญ้าขึ้นมากสู้ปุ๋ยขี้เป็ดขี้ไก่ไม่ได้ ผลผลิตจากสวนคุณสุรินทร์จะออกผลผลิตสลับกันไปโดยคุณสุรินทร์ไม่ได้เร่ง ผลผลิตแต่จะดูแลบำรุงรักษาดินลำต้นให้เจริญเติบโตไปตามธรรมชาติผลผลิตจากสวนคุณสุรินทร์จึงปลอดสารเคมีและเป็นสวนผลไม้ที่น่าอยู่เพราะร่มรื่นมีผลไม้หลากหลายชนิดและที่สำคัญอยู่ริมฝั่งแม่น้ำแม่กลองมีทัศนียภาพที่งดงามและยังคงอนุรักษ์สภาพเดิมไว้ถึงแม้จะมี Home Stay <p style="text-justify: inter-cluster; margin: 0in 0in 0pt; text-align: justify" class="MsoNormal"></p>เกิดขึ้น รายรอบพื้นที่ของคุณสุรินทร์แต่ในอนาคต 30ปีข้างหน้าคุณสุรินทร์ได้ตั้งเป้าหมายไว้ว่าคงไม่มีใครดูแลสวนแห่งนี้ต่อจากคุณสุรินทร์เพราะคุณสุรินทร์มีลูกชายคนเดียวซึ่งทำงานอยู่กรุงเทพการที่ลูกจะกลับมาใช้ชีวิตเกษตรกรตามพ่อในสวนแห่งนี้คงเป็นไปไม่ได้ด้วยเหตุผลในการประกอบอาชีพฉะนั้นต่อไปสวนแห่งนี้คงต้องขายให้กับผู้สนใจที่จะซื้อไว้ใช้ประโยชน์อย่างอื่นมากกว่าที่จะซื้อเพื่อทำอาชีพเกษตรกรซึ่งอาจเป็นพื้นที่เศรษฐกิจเช่นการสร้าง Home Stay หรือการปลูกที่อยู่อาศัยของคนฐานะดีจากต่างจังหวัดส่วนตัวคุณสุรินทร์คงใช้ชีวิตอยู่กับภรรยาที่บ้านในตำบลแม่กลองต่อไป 4. องค์ความรู้ของเรื่องที่ศึกษา รวบรวม 4.1 ด้านสาระ คุณค่า1) ความรักในการเป็นเกษตรกร ทำให้คุณสุรินทร์ สามารถดูแล รักษาสวนผลไม้ไว้ได้จนถึงปัจจุบัน และยังคงความรู้ ประสบการณ์เดิมนำมาใช้ในปัจจุบัน2) การนำปลาเป็ดมาดองเกลือ เมื่อย่อยสลาย นำมาผสมน้ำราดบนดิน ทำให้ต้นไม้เจริญงอกงามดี3) การใส่ขนเป็ดลงไปในดินเพื่อช่วยให้ดินร่วมซุย4) การใส่ปุ๋ยขี้ควาย มีข้อเสียคือจะมีหญ้าขึ้นมาก ทำให้เป็นอุปสรรคต่อการเจริญเติบโตของผลไม้5) การไม่ใส่ปุ๋ยเคมีในดิน เพราะจะทำให้ดินแข็ง4.2 ด้านการปฏิบัติ / จัดทำ / การผลิต <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoBodyTextIndent"> คุณสุรินทร์ จะเป็นผู้ดูแลสวนผลไม้เพียงคนเดียว ไม่มีการจำหน่ายผลผลิต ปลูกไว้รับประทานเอง ทำบุญ และแบ่งปันให้ผู้อื่น</p> 5. การถ่ายทอด / สืบทอด / เผยแพร่ รวมทั้งการจัดเก็บความรู้ 5.1 การเล่าประสบการณ์การทำสวนผลไม้ การจัดการดูแล ให้ผู้อื่นฟัง 5.2 การนำญาติพี่น้อง / เพื่อนๆ มาเยี่ยมชมสวนผลไม้ และมีการพูดคุยเล่าสู่กันฟัง 6. ลักษณะของความรู้ <p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0.5in" class="MsoBodyTextIndent2">6.1 ความรู้ชัดแจ้ง (Explicit knowledge)</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0in" class="MsoBodyTextIndent2"> - ไม่มีการบันทึกข้อมูลในเอกสาร</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoBodyTextIndent2">6.2 ความรู้โดยนัย (Tacit knowledge)</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 72.2pt; tab-stops: 92.15pt" class="MsoBodyTextIndent2">1) การนำปลาเป็ดมาดองเกลือ เมื่อย่อยสลาย นำมาผสมน้ำแล้วรดต้นไม้ ทำให้เจริญงอกงามดี</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 72.2pt; tab-stops: 92.15pt" class="MsoBodyTextIndent2">2) การใส่ขนเป็ดลงไปในดินเพื่อช่วยให้ดินร่วมซุย</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 72.2pt; tab-stops: 92.15pt" class="MsoBodyTextIndent2">3) การใส่ปุ๋ยขี้ควาย มีข้อเสียคือจะมีหญ้าขึ้นมาก ทำให้เป็นอุปสรรคต่อการเจริญเติบโตของผลไม้ </p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 72.2pt; tab-stops: 92.15pt" class="MsoBodyTextIndent2">4) การไม่ใส่ปุ๋ยเคมีในดิน เพราะจะทำให้ดินแข็ง</p> <p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0in" class="MsoBodyTextIndent2">7. การพัฒนา / สร้างสรรค์ความรู้เพิ่มขึ้น</p><p style="margin: 0in -12.05pt 0pt 0.75in; text-indent: -0.25in; tab-stops: list .75in" class="MsoBodyTextIndent2">- การ นำพันธุ์ส้มแก้ว และผลไม้ชนิดอื่นๆ มาปลูก เพื่อเพิ่ม ชนิดของผลผลิตให้หลากหลายขึ้น</p> <p style="margin: 0in 0in 0pt 0.25in; text-indent: -0.25in; tab-stops: list .25in" class="MsoBodyTextIndent2">8. ผลการดำเนินการเกี่ยวกับเรื่องนี้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0.5in; tab-stops: list 60.75pt" class="MsoBodyTextIndent2">8.1 ความรักในอาชีพเกษตรกร และการเป็นสายเลือดเกษตรกร ทำให้สวนผลไม้ของ คุณสุรินทร์ยังคงอยู่ได้ แม้ว่าสภาพสังคมและสิ่งแวดล้อมจะเปลี่ยนไป</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0.5in; tab-stops: list 60.75pt" class="MsoBodyTextIndent2">8.2 ความรู้จากประสบการณ์ที่สั่งสมมา เป็นความรู้ที่ดีและมีประโยชน์ เพราะ สามารถพัฒนาสวนผลไม้ให้อุดมสมบูรณ์ตามธรรมชาติ และไม่ก่อให้เกิดปัญหาสิ่งแวดล้อม</p> 9. ปัญหาอุปสรรค <p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0.5in; tab-stops: list 60.75pt" class="MsoBodyTextIndent2">9.1 หาผู้สืบทอดอาชีพการทำเกษตรกรรมได้ยากในสังคมเมืองในปัจจุบัน ซึ่งอาจทำให้ความรู้ เทคนิคต่างๆ สูญหายไป</p><p style="margin: 0in 0in 0pt; text-indent: 0.5in; tab-stops: list 60.75pt" class="MsoBodyTextIndent2">9.2 สวนผลไม้ของคุณสุรินทร์ในอนาคต อาจจะเปลี่ยนสภาพไปจากเดิม</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoBodyText">ดรุณี อุทกเวช 4930123100295</p>
สวนผลไม้ผสม
ภูมิปัญญาด้านเกษตรกรรม
ความเห็น
ยังไม่มีความเห็น
บทความในวันเดียวกัน
ศูนย์เรียนรู้จังหวัดสมุทรสงคราม · 2 ม.ค. 2551
ศูนย์เรียนรู้จังหวัดสมุทรสงคราม · 2 ม.ค. 2551
ศูนย์เรียนรู้จังหวัดสมุทรสงคราม · 2 ม.ค. 2551
ลัดดา ตั้งสุภาชัย · 2 ม.ค. 2551
นาย สมศักดิ์ ศรีอุทัย · 2 ม.ค. 2551