สวรส. ต้องการสร้างเครือข่าย R2R ในวงการสุขภาพของประเทศ โดย สวรส. จะเข้ามารับใช้ทำหน้าที่เชื่อมโยงขับเคลื่อนเครือข่าย เกิดการ ลปรร. ระหว่าง node R2R ใน รพ. ต่างๆ ทั่วประเทศ และได้ประเด็นไปมาก สำหรับทำงานต่อ เน้นการสร้างการยอมรับต่อผลงานดีๆ และการนำไปใช้ ประโยชน์

R2R กับ สวรส. 

       เมื่อวันที่ ๒๗ พ.ย. ๕๐ มีการนำเสนอเรื่อง R2R ของ รพ. ศิริราช ที่ สวรส.     โดย อ. นพ. อัครินทร์ นิมมานนิตย์ ผู้จัดการงาน R2R ของศิริราช เป็นผู้มาเล่าเรื่อง     มีคณะกรรมการสนับสนุนการดำเนินงานตามนโยบายด้านสุขภาพ คณะที่ 7 ของกระทรวงสาธารณสุข  และแขกรับเชิญจาก รพ. ศูนย์ที่มีการสอน นศพ. ชั้นคลินิก มารับฟังแลกเปลี่ยนเรียนรู้  PowerPoint presentation ของ อ. นพ. อัครินทร์ ดูได้ที่นี่ ตอนที่ 1 (click) ตอนที่ 2 (click) ตอนที่ 3 (click)

      แม้ว่าผมจะอยู่ในฐานะผู้คอยให้คำแนะนำยุยงส่งเสริมโครงการ R2R มาตลอด    ผมก็ยังได้ความรู้ใหม่มากมาย  เช่น 

  • CQI กับ Research ใกล้เคียงกันมาก     ศิริราชมีฐานการทำ CQI (PlanDo – Check – Act) อยู่แล้ว จึงก้าวสู่การวิจัยในงานประจำได้ไม่ยาก
  • วิสัยทัศน์ของ R2R ของศิริราช คือ “R2R มีส่วนพัฒนาวัฒนธรรมขององค์กรเรียนรู้ 
  • R2R ทำงานผ่าน CF – Cluster Facilitator ฝังกลมกลืนไปกับการบริหารและทำงานตามปกติของศิริราช   
  • โจทย์วิจัยมาจาก (1) Work flow   (2) ปัญหาหรือข้องร้องเรียน   (3) ตัวชี้วัด   (4) เป้าหมายขององค์กร โดยที่ศิริราชแต่ละภาควิชาจะกำหนด area of excellence ของตน    โดยโจทย์วิจัยมีมุมมองที่เริ่มมาจากผลประโยชน์ของผู้ป่วย  
  • ตัวอย่างความสำเร็จของ R2R – ลิ้นติด (tongue tie) ศึกษา  (1) อุบัติการของความยากลำบากในการดูดนมแม่ในเด็กที่มี tongue tie   (2) วิธีการรักษา   (3) เกณฑ์ประเมิน tongue tie – ได้ผลลัพธ์คือ Siriraj Tongue Tie Score  ที่มีผู้นำไปใช้    และตีพิมพ์ได้ด้วย
  • ตัวอย่างที่ 2   ลดการติดเชื้อภายในลูกตาหลังการผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ตาในผู้ป่วยต้อกระจก  - ได้ SOP (Standard Operating Procedure) คือหยอดตาด้วย 5% Povidone-Iodine ก่อนผ่าตัด
  • ตัวอย่างที่ 3 แก้ปัญหาเด็กอ้วน  ศึกษาผลกระทบต่อสุขภาพแนวลึกด้านชีวการแพทย์ของโรคอ้วน    เกิดการวิจัยโรคอ้วนเป็นชุดโครงการ    
  • ตัวอย่างที่ 4 แก้ปัญหาท้องอืดในผู้ป่วยสูติหลังผ่าตัด    ทดลองสร้าง CPG แล้วทดลองทำตาม CPG เทียบกับไม่ทำตาม CPG    ทำเป็น case control study    กำลังอยู่ระหว่างเก็บข้อมูล    ผลเบื้องต้นคือผู้ป่วยตกเตียงน้อยลงมาก
  • ตัวอย่างที่ 5  แก้ปัญหาผู้ป่วยปวดหลังในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ หลัง Percutaneous Coronary Intervention ในศูนย์โรคหัวใจ    พบว่าสาเหตุเกิดจากผู้ป่วยนอนเหยียดขาเป็นเวลานานและไม่กล้าขยับตัว     จึงทำที่ดามขากันเอง    ทดลองใช้และเก็บข้อมูลผลเป็น case -  control study    ยืนยันว่าได้ผล    ต่อมาได้พัฒนาร่วมกับภาควิชาเวชศาสตร์ฟื้นฟู    เป็น Siriraj Leg Lock Device   
  • มีการประยุกต์ใช้ KM : Success Story Telling
  • มีการให้รางวัล Best Idea of the Year Award    และรางวัลแก่บุคคล
  • ละลายความคิดว่างานวิจัยเป็นงานส่วนตัว
  • เกิด CoP-R2R ดูได้ที่ http://www.si.mahidol.ac.th/r2r ,  http://gotoknow.org/post/tag/r2r
  • สำนักงานจัดการโครงการ R2R ทำหน้าที่  (1) สร้างความรู้ในการทำวิจัย R2R  (2) จัดกระบวนการให้ recognition แก่ผู้มีผลงาน R2R   (3) จัดทุนวิจัยสนับสนุน
  • R2R จะเป็นเครื่องมือ หรือกลไกสร้างการเปลี่ยนแปลงตามทิศทางของคณะ   
  • EC (Ethics Committee) ของศิริราช ถือโครงการวิจัย R2R เป็นโครงการวิจัย low risk    กระบวนการพิจารณาด้านจริยธรรมในการวิจัยไม่ต้องเข้มงวดมาก   จึงพิจารณาอนุมัติโครงการได้รวดเร็ว
  • นพ. วิศิษฏ์ สงวนวงศ์วาน หัวหน้าศูนย์วิจัย  รพ. สรรพสิทธิประสงค์  จ. อุบล บอกว่า รพ. สรรพสิทธิประสงค์ ต้องการใช้กระบวนการวิจัยในการแก้ปัญหาของตน    เน้นเก็บข้อมูลเป็น  และวิเคราะห์ข้อมูลเป็น     และความสามารถในการทำวิจัยในปัจจุบันผ่านกระบวนการสั่งสมมาเป็นเวลาประมาณ 10 ปี โดยความช่วยเหลือของ สวรส. และ มข. ในการฝึกอบรมวิธีการวิจัย    
  • นพ. ปริญญา สันติชาติงาน  รพ. มหาราชนครราชสีมา : จัดการงานวิจัยแบบแทรกซึม สายลับ    มีการอบรม    ตั้ง EC ใน รพ. เอง  ไม่ต้องส่งเข้ากระทรวง    ตัวอย่างผลงานวิจัยที่ภาคภูมิใจ External Economic Fixation ของกระดูก มีการจดสิทธิบัตร  ได้รางวัลนวัตกรรม  และรางวัลของ วช.  
  • รพ. ราชบุรี : ศิริราชช่วยมาก    มีปัญหา EC  กระทรวง ว่า รพ. ตั้งได้เอง     แต่ไม่กล้า    เห็นโอกาสจัดการนำเสนอผลงานวิจัย   
  • นพ. สมเกียรติ  ผอ. สำนักพัฒนาวิชาการแพทย์ กรมการแพทย์ :   EC หรือ IRB ตั้งได้ทุก รพ.   สนใจ R2R2R    เอาชนะให้เกิดการประยุกต์ใช้ทั่วองค์กรได้อย่างไร    Innovation จาก routine เห็นมากในงานประชุม พรพ. แต่จำกัดที่ low tech    จะยกระดับขึ้นไปอย่างไรโดยใช้ biomedical engineering
  • พญ. สายสุณี รพ. เชียงรายประชารักษ์ : ทำใน รพ. ไม่มีปัญหาด้าน ethics     แต่มีโครงการของต่างชาติมาทำในคนไข้ของ รพ. และมาขอใช้ทรัพยากร จะดูแลจริยธรรมอย่างไร    เรื่องนี้ นพ. ปริญญา ของ รพ. มหาราชนครราชสีมา มีประสบการณ์ โดยคิดเงินหมด   ขอให้ทำ insurance ด้วย  และต้องผ่านกลไก EC ของ รพ.     เรื่องนี้ นพ. วิจารณ์ มีความเห็นว่าไม่ใช่ R2R แต่เป็นการวิจัยแบบ Clinical Trial ต้องจัดการแบบ Clinical Trial คือเข้มงวดมาก
  • นพ. เทียม อังสาชน ผอ. รพ.  สระบุรี :  ดีใจที่ได้มาประชุมนี้ เพราะได้ประโยชน์มาก    ทุก รพ. ใฝ่ดี บางครั้งเราไม่ได้คิดว่าการพัฒนางานเป็นการวิจัย     ชื่นชมที่มีการนำ KM,  CoP,  R2R  เข้ามาใช้พัฒนาคุณภาพใน รพ.
  • พญ. สุชาดา อโณทยานนท์ รพ. ชลบุรี : มาประชุมครั้งนี้ได้ประโยชน์มาก
  • นพ. พณพัฒน์  โตเจริญวานิช รพ. หาดใหญ่ : การประชุมนี้มีประโยชน์    ตนเป็นผู้บริหารรุ่นใหม่ ต้องการความรู้เรื่องการบริหารงานวิชาการ   
  • นางศิริมา เนาวรัตน์ รพ. สวรรค์ประชารักษ์ : การทำวิจัยใน รพ. ยากมาก    มีปัญหาการจัดการงานวิจัยในท่ามกลางงานที่มาก 
  • คุณสุริสา รีเจริญ สวทช. : R2R ไม่จำเป็นต้องเป็นเรื่องทางสุขภาพเท่านั้น ใช้กับงานอื่นได้     จะนำไปใช้กับการสนับสนุนการวิจัยของ สวทช.
  • คุณครรชิต พุทธโกษา  สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ : ได้เรียนรู้มาก  

สวรส. แจ้งว่า ต้องการสร้างเครือข่าย R2R ในวงการสุขภาพของประเทศ     โดย สวรส. จะเข้ามารับใช้ทำหน้าที่เชื่อมโยงขับเคลื่อนเครือข่าย    เกิดการ ลปรร. ระหว่าง node R2R ใน รพ. ต่างๆ ทั่วประเทศ     และได้ประเด็นไปมาก สำหรับทำงานต่อ    เน้นการสร้างการยอมรับต่อผลงานดีๆ และการนำไปใช้ ประโยชน์

              มีการพูดคุยกันเรื่องการเอาผลงานวิจัย R2R ไปสู่การใช้ประโยชน์ในงานประจำ คือ R ตัวที่ 3 ใน R2R2R    ซึ่งไม่ได้มีวิธีการเดียว แต่ที่ได้ผลทันที (แต่ไม่มีที่จะเต็มร้อย) คือเสนอเป็นประเด็นเชิงนโยบายต่อฝ่ายบริหาร

               สรุปว่า สวรส. จะจัดเครือข่ายการวิจัยสุขภาพ เน้นที่การ ลปรร. การจัดการงานวิจัย    ประชุมคราวหน้าเดือน กพ. 2551 จะเชิญ รศ. พญ. ปารมี ทองสุกใส หัวหน้าภาควิชาพยาธิวิทยา  คณะแพทยศาสตร์  มอ.  และ ดร. กะปุ๋ม นิภาพร ลครวงศ์ แห่ง รพ. ยโสธร มา ลปรร. การสนับสนุน R2R ในสภาพที่งานประจำล้นมือเจ้าหน้าที่      

วิจารณ์ พานิช

27 พ.ย. 50