ภาษาไทยก็เป็นอีกภาษาหนึ่งที่มีคำคล้ายคลึงกัน

เพราะคำคล้ายกันจึงใช้ภาษากันผิดๆ

 

              ทุกภาษาย่อมมีคำคล้ายคลึงกัน เช่นภาษาจีนที่ต้องสังเกตขีดของตัวอักษร บางตัวอักษรเขียนเหมือนกันแต่ใช้ในความหมายต่างกัน  บางตัวอักษรก็มีลักษณะคล้ายกันมาก  ผู้ใช้ภาษาก็ต้องระมัดระวัง  ต้องสังเกต จดจำ และนำไปใช้ในประโยคให้ถูกต้อง เหมาะสม

              ภาษาไทยก็เป็นอีกภาษาหนึ่งที่มีคำคล้ายคลึงกัน เช่น

 

สร้างสรรค์       สังสรรค์           เลือกสรร  

เสกสรร           จัดสรร              สีสัน

 

คำเหล่านี้มีผู้ใช้กันผิดบ่อยๆ   เพราะไม่ค่อยสังเกต จดจำ   บางครั้งข้อผิดพลาดมาจาก   การรีบเร่งใช้  ไม่ประณีต รอบคอบ  เราลองมาดูความหมายกันสักนิดครับ

 

สร้างสรรค์       หมายถึง   การสร้างขึ้น , ทำให้มีขึ้น  , เนรมิต  

                       การสร้างสรรค์ น่าจะมาจากความคิดสร้างสรรค์ คือต้องเป็นสิ่งแปลกใหม่ที่ไม่ซ้ำแบบใคร เป็นสิ่งดีงาม ที่มีคนชื่นชม มากกว่าจะเป็นสิ่งแผลงๆ  พิสดาร   ตัวอย่างเชน

เราควรสนับสนุนเด็กและเยาวชนให้สร้างสรรค์สิ่งดีงามไว้ให้แก่สังคม 

                      สรรค์สร้าง    บางทีเราจะพบคำนี้ในวรรณกรรม  บทกวี  ซึ่งต้องการให้เกิดเป็นสำนวนที่ไพเราะขึ้น แต่ก็มีความหมายเดียวกัน  เช่น

อันความดีที่เราได้สรรค์สร้าง             เป็นแบบอย่างแก่ชนคนทั้งผอง

จะสร้างสรรค์ความดีจงตริตรอง          ประโยชน์ต้องตกไว้ให้ปวงชน 

 

สังสรรค์            หมายถึง   การพบปะพูดคุยสนทนากันอย่างเป็นกันเอง มักใช้ในกลุ่มเพื่อนที่สนิทสนมกัน การสังสรรค์มักมีการรับประทานอาหารหรือดื่มเครื่องดื่ม ซึ่งอาจมีแอลกอฮอล์ด้วยก็ได้ (แต่ไม่จำเป็นเสมอไป)  เป็นการพบปะเพื่อความสนุกสนาน คลายสมอง   ตัวอย่าง

คืนนี้ศิษย์เก่าโรงเรียนพิทยาคารนัดพบปะสังสรรค์กัน

 

                        มีอีกคำหนึ่งซึ่งอาจใช้สับสน นั่นคือ  สังสนทนา   มักจะเขียนเป็น  สังสันทน์  ซึ่งไม่มีปรากฏในพจนานุกรม  มาจากภาษาบาลี  สํสนฺทนา   หมายถึง  การพูดจาหารือกัน , พูดกันอย่างเป็นกันเอง  ครูบาอาจารย์ชี้แจงว่าจะเขียน สังสันทน์ ก็ได้ไม่ผิดอะไร แต่ต้องรู้ว่าใช้ในความหมายพูดจากัน ไม่ใช่งานเลี้ยงสังสรรค์

 

เลือกสรร           หมายถึง   การเลือก   แต่เป็นการเลือกเอาแต่สิ่งดีๆ  สรร ก็คือ เลือก  เป็นคำซ้อน   เราจะแยกคำใช้ก็ได้  เช่น     สรรคำ   สรรหา  ตัวอย่าง

 

การทำอาหารให้อร่อยต้องรู้จักเลือกสรรวัตถุดิบที่มีคุณภาพมาปรุงแต่ง

 

การแต่งบทกวีให้ไพเราะต้องรู้จักสรรคำที่มีเสียง จังหวะ และมีความหมายดีมาใช้ให้ตรงตามข้อบังคับของคำประพันธ์

 

เสกสรร   หมายถึง  การเลือกทำหรือพูดเอาเอง   คำนี้มักใช้กับคำซ้อนว่า  เสกสรรปั้นแต่ง   ตัวอย่างประโยค 

 

เขาช่างเสกสรรถ้อยคำมาพูดให้เธอหลงใหลในตัวเขา

 

จัดสรร      หมายถึง  การแบ่งส่วน   เช่น  บ้านจัดสรร  การจัดสรรประโยชน์  การจัดสรรที่ดิน   คำนี้ใช้กับคำซ้อนว่า   จัดสรรปันส่วน    ตัวอย่างประโยค

 

คุณช่วยจัดสรรงบประมาณให้แก่โครงการนี้ด้วย

 

สีสัน     หมายถึง   สีต่างๆ , หลากหลายสี   เช่น

 

เขาซื้อลูกโป่งที่มีสีสันหลากหลายให้แก่ลูกๆ

เสื้อผ้าชุดนี้มีสีสันค่อนข้างฉูดฉาดมาก

 

                     คำว่า   สีสัน    นำมาใช้ในความหมายเชิงเปรียบเทียบได้ด้วย หมายถึง  มีชีวิตชีวา  มีรสชาติ  เช่น

 

ชีวิตที่มีทั้งสุขและทุกข์ปะปนกัน เป็นชีวิตที่มีสีสัน

 

คำคล้ายประเภทเดียวกันนี้ยังมีอีกมากมาย  ซึ่งคนไทยจำเป็นต้องรูจักเลือกใช้ให้ถูกต้อง  เช่น  ผลุด-ผุด ,  กำหนดการ-หมายกำหนดการ  , นัดแนะ-นัดหมาย , เกจิอาจารย์-ปรมาจารย์ , เกร็ด-เกล็ด-เก็จ , เกียรติบัตร-วุฒิบัตร-ประกาศนียบัตร-ปริญญาบัตร – สูจิบัตร- สูติบัตร-สิทธิบัตร-ธนบัตร ฯลฯ

 

การใช้ภาษาเป็นเรื่องที่ต้องใส่ใจในรายละเอียดบ้าง เพราะมีความคล้ายทั้งรูปคำ การออกเสียง และความหมาย  การใช้ภาษาจึงต้องอาศัยสติ  คิดก่อนที่จะใช้อย่าใช้ก่อนคิด  เพราะบางที  ภาษาที่เราใช้ออกไปโดยไม่คิดอาจย้อนกลับมาผูกมัดเราให้เสียหาย เสียใจได้ครับ