ทำงานด้วยหัวใจของความเป็นมนุษย์

หากพูดถึงระบบบริการสุขภาพคนทั่วไปมักจะสนใจในเรื่องการฟ้องร้อง ร้องเรียนแพทย์หรือโรงพยาบาลในการดูแลรักษา ยิ่งผู้ป่วยรายนั้นสูญเสียมากเท่าใดก็จะยิ่งเป็นที่สนใจของสื่อและประชาชนเป็นอย่างมาก แต่หากมองในอีกมุมหนึ่งของระบบบริการสุขภาพ จะพบเรื่องราวดีๆ ที่เป็นความดีงามที่เกิดขึ้นในระบบบริการสุขภาพ ซึ่งน่าจะนำมากล่าวขานยกย่องเชิดชูและบอกเล่าเพื่อขยายความดีงาม เพื่อเป็นกำลังใจให้กับชาวสาธารณสุขได้อีกทางหนึ่ง ซึ่งทำงานท่ามกลางปัญหาความขาดแคลนไม่ว่าจะเป็นด้านทรัพยากรบุคคล เครื่องมืออุปกรณ์ ยา รวมทั้งการรักษาสิทธิของผู้ป่วยที่พึงได้ตามรัฐธรรมนูญ

มีโอกาสได้เข้าร่วมประชุมการพัฒนาศักยภาพ QRT ของ PCU ระดับจังหวัดและอำเภอของจังหวัดนครสวรรค์ เมื่อวันที่ 16 ตุลาคม 2550 จัดที่รร.เอเชียแอร์พอร์ท ทางสถาบันฯ ได้รับเชิญให้บรรยายการในเรื่อง “ การพัฒนาระบบบริการที่มีหัวใจของความเป็นมนุษย์ Humanized healthcare” ซึ่งอ.ดวงสมร บุญผดุง เป็นวิทยากร ในการประชุมนี้เราได้นำเอาเทคนิคของสุนทรียสนทนามาใช้เพื่อให้เกิดบรรยากาศที่ผ่อนคลายและเปิดใจเล่าเรื่องราวดีๆในการทำงาน ในการพัฒนาคุณภาพการดูแลผู้ป่วย และเรื่องราวประทับใจที่เป็นเรื่องดีงามในชีวิตของผู้เข้าร่วมประชุม เราได้พบว่ามีเรื่องราวดีๆ มากมายที่เป็นการทำงานด้วยหัวใจของผู้ให้บริการจนเกิดความประทับใจนำมาเล่าสู่กันฟังในการประชุม เกิดบรรยากาศที่ดีในการทำกิจกรรมกลุ่ม ผู้เข้าร่วมประชุมคล้อยตามและอินกับกิจกรรมกลุ่มของเรา มีเรื่องเล่าเรื่องหนึ่งที่อยากนำมาเล่าต่อเพื่อขยายความดีของเจ้าหน้าที่และแพทย์ท่านหนึ่ง

มีผู้ป่วยรายหนึ่งเกิดการแพ้ยาฆ่าแมลงอย่างรุนแรงเนื่องจากในหมู่บ้านนั้นมีอาชีพปลูกฝ้ายกันเกือบทุกบ้าน ผู้ป่วยรายนี้ได้ เข้ารับการรักษาในรพ.ชุมชน แพทย์รพช.วินิจฉัยแล้วว่าเกินขีดความสามารถของรพ.ที่จะดูแลได้ จึงได้ส่งต่อมาที่รพ.ที่มีศักยภาพสูงกว่า ซึ่งระหว่างการส่งต่อมาผู้ป่วยอาการไม่ดีและมีฝนตกหนักมากระหว่างทาง หากนำรถออกอาจเกิดอันตรายได้  เมื่อมาถึงรพ.มีผู้ป่วยรอตรวจที่ห้องฉุกเฉินจำนวนมาก มีแพทย์เวรอยู่ท่านเดียว แพทย์ได้ทำการช่วยชีวิตผู้ป่วยรายอื่นที่เห็นว่ามีโอกาสรอดมากกว่ารายนี้  จึงไม่ได้ทำการช่วยชีวิตและบอกญาติว่าให้ทำใจ แต่เจ้าหน้าที่รพช.ที่นำผู้ป่วยมาส่งได้คะยั้นคะยอให้แพทย์ได้ช่วยเหลือผู้ป่วยให้เต็มที่เนื่องจากว่ามีความหวังว่าผู้ป่วยจะรอดชีวิต จนทำให้แพทย์ท่านนี้ได้กลับมาประเมินและให้การช่วยชีวิตจนสุดท้ายผู้ป่วยรายนี้รอดชีวิต จากนั้นเป็นต้นมาผู้ป่วยและครอบครัวได้ช่วยงานรพ.ทุกอย่าง เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงสำคัญในการรณรงค์การเลิกใช้ยาฆ่าแมลงในหมู่บ้าน จนในหมู่บ้านนั้นไม่มีบ้านไหนที่ใช้ยาฆ่าแมลงอีกเลย

จากกรณีนี้ ได้เห็นความรัก ความเอื้ออาทรที่อยู่ในตัวของเจ้าหน้าที่ที่นำส่ง ดูแลด้วยหัวใจคิดว่าผู้ป่วยเป็นญาติและต้องการให้ได้รับการดูแลที่ดีและปลอดภัย ยอมเสี่ยงภัยขับรถนำส่งในท่ามกลางฝนที่ตกหนักและไม่ยอมท้อถอยในการช่วยชีวิตผู้ป่วย และแพทย์ที่ได้ดูแลรักษาผู้ป่วยแม้ในภาระงานที่หนักมาก และมีคำพูดประโยคหนึ่งจากผู้เล่าได้พูดว่าเวลาที่เขาเล่าเรื่องที่ประทับใจของเขาครั้งใด จะมีอาการ “น้ำตาคลอเบ้า หัวใจเต้นแรง ขนลุกซุ่ “ทุกครั้งไป ซึงเป็นอาการของคนที่เกิดความปลื้มปิติในใจ...