- ในระหว่างวันที่ 9-11 กันยายน 2550 ได้มีโอกาสเข้าร่วมสัมมนาเชิงปฏิบัติการ การจัดการความรู้(KM) โครงการส่งเสริมการผลิตสินค้าเกษตรปลอดภัยและได้มาตรฐาน ครั้งที่ 2 /2550 ณ ศูนย์ฝึกอบรมชลประทานสำนักชลประทานที่ 6 จังหวัดขอนแก่น ซึ่งจัดโดยสำนักส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 4 จังหวัดขอนแก่น ในเวทีนี้ เขต 4 ได้จัดให้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ จากการเล่าเรื่อง โดยได้เชิญ คุณสำเนียงกรมธรรมมา นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร 6ว ประจำสำนักงานเกษตรอำเภอหนองวัวซอ จังหวัดอุดรธานี มีหลายคำพูดของคุณสำเนียง..ที่ได้บอกเล่าแลกเปลี่ยน เมื่อได้ฟังแล้วซาบซึ้ง จนคนเมืองน้ำดำต้องขออนุญาตจากคุณสำเนียง..นำมาบอกต่อ จากคำพูดดังกล่าว..
- “ ผมภูมิใจที่ได้ทำงานเป็นเกษตรตำบล”
- “25 ปี ของการทำงานผมมีลูกน้องมากมาย เป็นพันคน เพราะเกษตรกรเรียกผมว่า หัวหน้า”
- “ผมดีใจที่มะม่วงของชาวบ้านที่ผมส่งเสริมฯ ได้ GAP และได้ขึ้นเครื่องบินไปต่างประเทศ”
- “กว่าจะมาถึงวันนี้ ผมพบอุปสรรคมากมาย แต่ผมไม่ย่อท้อ”
สิ่งที่คุณสำเนียง นำมาแลกเปลี่ยนคือประเด็น การสร้างและพัฒนาตลาดมะม่วง GAPผลการการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ทำให้ทราบว่า จุดอ่อนของนักส่งเสริมฯ เราคือเรื่องของการตลาดส่งเสริมให้เกษตรกรผลิตตามนโยบายแรก ๆ ไปได้ดี แต่พอมากขึ้นปัญหาตลาดก็ตามมา สำหรับมะม่วงที่อำเภอหนองวัวซอ จังหวัดอุดรธานี เริ่มต้นมาจากนโยบายทดแทนพื้นที่ปลูกมันสำปะหลัง ตั้งแต่ปี 2530 เกษตรกรเข้าร่วมโครงการจำนวน 40 ราย ๆ ละ 5 ไร่ ปี 2531-2533 ได้ถ่ายทอดความรู้ด้านการขยายพันธุ์..หลังจากมะม่วงให้ผล ซึ่งมีทั้งในและนอกโครงการฯ ก็เกิดปัญหาด้านการตลาด ในฐานะที่เป็นเกษตรตำบล(ที่ไม่ทอดทิ้งเกษตรกร) การแก้ปัญหาของคุณสำเนียงกับทีมงานท่านเกษตรอำเภอในสมัยนั้น ต้องขวนขวายหาตลาด ทั้งในจังหวัดและจังหวัด แต่ก็แก้ปัญหาได้ในระดับหนึ่ง สิ่งที่คิดได้ต่อมาก็คือ การจัดงานประชาสัมพันธ์ นั่นก็คือที่มาของวันมะม่วงแฟร์จังหวัดอุดรธานี (ปัจจุบันเปลี่ยนเป็นชื่อ วันมะม่วงแพง เพราะเป็นมะม่วง GAP) ปัญหายังไม่หมดผลผลิตมะม่วงในฤดู..มีมากเกินความต้องการของตลาด..ทีมงานช่วยกันคิดใหม่คือมะม่วงนอกฤดู.. (ล่าสุดคือมะม่วงGAP) ต่อสู้ฝ่าฟันอุปสรรคกันมาเรื่อย ๆ ช่วยกันคิดช่วยกันทำ เลือกสิ่งที่ดี ๆ ให้กับกลุ่ม ระยะเวลากว่าจะประสบความสำเร็จนั้น ไม่ใช่แค่วันสองวัน เดือนสองเดือน แต่..เป็นระยะเวลาหลายปี ถ้าขาดแกนนำ..ขาดตัวเชื่อมที่มีความตั้งใจมีจิตสำนึกที่ดี อย่างคุณสำเนียง กับทีมงานก็ไม่แน่นักว่า จะมีวันที่เกษตรกรเข้มแข็งสามารถจัดการ ระบบการผลิต การตลาดของกลุ่มตัวเองได้หรือไม่ นี่ก็คือ ตัวอย่างที่ดี ตัวอย่างหนึ่งสำหรับพวกเราชาวส่งเสริมการเกษตร ถ้าสนใจข้อมูลในเรื่องของการสร้างและพัฒนาตลาดมะม่วง GAPติดต่อได้ที่ คุณสำเนียง กรมธรรมา สำนักงานเกษตรอำเภอหนองวัวซอ จังหวัดอุดรธานี โทร. 085-7441413 ท้ายนี้ ต้องขอขอบคุณ คุณสำเนียง เป็นอย่างสูงที่ได้อนุญาต ให้คนเมืองน้ำดำได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ผ่านเวทีนี้
คนเมืองน้ำดำ
12 กันยายน 2550
คุณ วิศรุต คะ
คุณ สิงห์ป่าสัก