ลักษณะของผื่นที่เกิดขึ้นจะมีสีแดงจัด ขอบเขตชัดเจน ส่วนใหญ่อยู่นอกร่มผ้า

 

มีผู้มาปรึกษาอยู่เนืองๆ เรื่อง มีผิวแสบร้อน สีแดงจัด หรือ ตุ่มหนอง ตามบริเวณใบหน้า ลำคอ แขน เกิดความเข้าใจผิดคิดว่าเป็นงูสวัด

 

เคยเขียนถึงเรื่องนี้เมื่อปลายปีก่อน เห็นว่าน่าจะเป็นประโยชน์ ขอนำมาให้แลกเปลี่ยนอีกครั้งหนึ่งครับ

 

ลักษณะของผื่นนี้จะมีสีแดงจัด ขอบเขตชัดเจน ส่วนใหญ่อยู่บริเวณนอกร่มผ้า ผื่นลักษณะเหมือนเราส่องกระจกเงาไปที่ผื่นอันแรก (mirror image) ซึ่งช่วยในการวินิจฉัยแยกโรคจากโรคอื่นๆ

 

ภาวะนี้เรียกว่า Paederous dermatitis หรือ ที่คนไทยเรียกกันว่า ผื่นที่เกิดจากแมลงก้นกระดก หรือ แมลงเฟรชชี่ (อันหลังนี้เข้าใจว่าเกิดจากภาวะนี้เกิดในช่วงเปิดมหาวิทยาใหม่ๆ หรือช่วงรับน้องใหม่) ในรูปแสดงตัวแมลงตัวที่ว่า ดูแล้วน่ากลัว บางคนคิดว่าคงโดนแมลงนี้กัดเอา แต่สาเหตุที่เป็นต้นตอทำให้เกิดผิวหนังแสบร้อนนี้คือ ของเหลวที่แมลงตัวนี้ปล่อยออกมาเวลาที่โดนปัดโดยคน (หรือบางคนบอกว่าเวลาแมลงตกใจ ไม่รู้ว่ารู้ได้อย่างไรว่าแมลงตกใจ) คือ สาร pederin ซึ่งมีคุณสมบัติเป็นกรดชนิดหนึ่ง ทำให้เกิดการระคายที่ผิวหนังที่โดนสารนี้ ทำให้เกิดเป็นผื่นระคายชนิดหนึ่ง (หรือ irritant contact dermatitis) บางครั้งถ้าแมลงตัวใหญ่มาก สารที่ว่านี้จะมีปริมาณมากทำให้มีผื่นที่มีความรุนแรงมาก ทำให้เกิดแผลเป็นได้ครับ 

 

 Paederus

 

จะเห็นว่ามีผื่นอยู่สองผื่น นึกภาพถ้าพับผื่นด้านบนลงมา จะสามารถประกบกับผื่นด้านล่างได้ ลักษณะนี้เรียกว่า มีลักษณะของ mirror image  

 

มักพบว่าผู้ที่มีผื่นนี้มักอยู่บริเวณหอพัก และ เมื่อเป็นจะเป็นกันหลายคน  สาเหตุที่ทำให้แมลงนี้ยังพบได้น่าจะเกิดจากการบุกรุกป่า ทำให้แมลงนี้ไม่มีที่อาศัย  หรือ การที่ผู้คนอาศัยอยู่ใกล้แหล่งของแมลงนี้ซึ่งรกคล้ายป่า ไม่แน่ใจว่าภาวะโรคร้อนที่กำลังกังวลอยู่นี้ทำให้แมลงนี้ มีจำนวนมากขึ้นหรือไม่ ขนาดแมลงไม่ได้ใหญ่โตนะครับ ขนาดตัวจริงจะประมาณปลายดินสอดำ แบบที่เป็นใช้มีดเหลา ไม่ใช่ดินสอแบบกดปุ่มไส้เล็กนะครับ 

 

การรักษาขึ้นอยู่กับขนาดผื่น ตำแหน่ง และความรุนแรงของผื่นที่เกิดขึ้น โดยหลักการก็คือการให้ครีมสตีรอย์เพื่อลดการอักเสบ และ ให้ยารับประทานแก้คันครับ แต่ถ้าไม่แน่ใจให้ไปพบแพทย์ครับ