เมื่อเช้า ก่อนการเข้าห้องคอมฯ เพื่อสอนหนังสือ ได้มีโอกาสคุยเพื่อนอาจารย์ ถึงแนวคิดบางประการของผู้บริหารระดับสูง ฟังแล้วผมเครียดขึ้นครับ จากการบอกเล่า ทำให้ผมเข้าใจว่า การเปิดหลักสูตรใหม่จำเป็นต้องมองตลาดเป็นเรื่องสำคัญหรือ และหลายหลักสูตรที่มหาิวิทยาลัยของเราเปิดล้มเหลวในเรื่องการตลาดอันเนื่องจาก ความต้องการในหลักสูตรนั้นน้อยจริงหรือ? ผมว่า ถ้าท่านผู้บริหารมองมุมเดียว แล้วตัดสิน มันดูเหมือนไม่ค่อยจะเป็นธรรมกับคนทำงานเท่าไรนะครับ
ยกตัวอย่างง่ายๆ จากหลักสูตรภาษามลายู ปีนี้เป็นปีแรก มีนักศึกษาประมาณ 25 คน ถ้าท่านมองว่าล้มเหลว ผมว่าไม่ยุติธรรมครับ ผมมีเหตุผลดังนี้
- หลักสูตรนี้เข้าสภามหาวิทยาลัยช้ากว่าหลักสูตรอื่น ทำให้การประชาสัมพันธ์ไม่ทั่วถึง ถ้าย้อนไปดู เขารับสมัครกันเสร็จหมดทุกสาขาวิชาแล้ว ในป้าย ในแผ่นพับ ทุกอย่างทุกสื่อ หลักสูตรนี้มีวงเล็บว่ายังไม่ได้เปิดเต็มร้อยเปอร์เซนตร์ แล้วใครจะมาสมัครล่ะ วันรับสมัครยังไม่มีช่องให้เติมว่าจะลงเรียนสาขาวิชานี้ด้วยซ้ำไป
- ทีมงานของสาขาวิชาใช้เวลาเดินแนะนำหลักสูตรตามชุมชนต่างๆ เพียง 20 วันเท่านั้นเอง
- แล้วลองเปรียบเทียบกับมหาวิทยาลัยอื่นๆ รอบข้างเราดูสิครับว่า ยอดนักศึกษาของเรากับของเขาเป็นอย่างไร
ความจริง หลักสูตรภาษามลายู ไม่ใช่ความล้มเหลวในเรื่องความนิยม แต่เป็นเพราะการประชาสัมพันธ์มากกว่า และเรามีจุดแข็งที่มหาวิทยาลัยอื่นไม่มีด้วยซ้ำไป
อันนี้เป็นตัวอย่างที่ ท่านอาจมองมุมที่แคบไปครับ
และหากถ้าจะใช้แนวคิดนี้ในการจัดการบริหารหลักสูตร ผมตั้งคำถามให้แง่คิดสักนิดหนึ่งนะครับว่า สมมุติปีแรกเปิด นักศึกษาเยอะมาก แต่ปีต่อมานักศึกษาลดไม่ถึงเกณฑ์ ท่านจะปิดหลักสูตรมัยครับ ปีนั้นมัยครับ ผมตอบเลยครับ ว่า ถ้าเปิด มันส่งผลเสียมากกว่าผลดีแน่นอนในแง่คุณภาพวิชาการ และความน่าเชื่อถือ ตลอดไปจนถึงกระทบต่อต้นทุนของการจัดการหลักสูตรนั้นด้วยซ้ำไป เพราะยังงัยๆ ก็เปิดไปแล้วปีหนึ่ง ลงทุนไปแล้วด้วย
ผมว่า เหตุผลสำคัญของมหาวิทยาลัยในการเปิดหลักสูตรแต่ละหลักสูตรที่ผ่านมา ไม่ได้คำนึงถึงต้นทุนและผลกำไรเลยสักครั้งหนึ่ง ถึงแม้เราจะเป็นเอกชน แต่ทุกครั้งที่ผ่านมา เรามองไปที่ว่า เป็นความจำเป็นของสังคม ชุมชนหนึ่งเปล่า มองไปที่ว่าเรามีจุดเด่นจุดแข็งหรือเปล่า เพราะเราให้ความสำคัญกับคุณค่าทางวิชาการและสังคมมากกว่า และที่ผ่านมาเราอยู่ได้ด้วยฐานคิดนี้เช่นกันครับ
อีกมุมมองหนึ่งที่ผมอยากจะทำเสนอในภาวะที่หลายคนมองว่า มหาวิทยาลัยไม่ควรเปิดสาขาวิชาเพิ่ม เนื่องจากการขาดสภาพคล่อง (ไม่รู้ว่าสภาพคล่องอะไรกันแน่เหมือนกันครับ) ซึ่งอันนี้ผมมองแย้งอย่างนี้ครับ
<ol>
</ol><h3>หากมองว่าการเปิดหลักสูตรใหม่เป็นการเพิ่มภาระของมหาวิทยาลัย งั้นลองมองมุมกลับกันบ้างสิครับว่า แหล่งงบประมาณของมหาวิทยาแหล่งหลักคือ ค่าลงทะเบียนไม่ใช่หรือครับ งั้นถ้าไม่เปิดหลักสูตรใหม่ก็เท่ากับว่า ไม่ยอมเพิ่มแหล่งงบประมาณให้กับมหาวิทยาลัยด้วยเช่นกันครับ</h3><p>แล้วลองคิดง่ายๆ สิครับว่า ธุรกิจไหนบ้างจะอยู่รอด เมื่อรายได้ได้เท่าเดิม ในขณะที่ค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นทุกวัน หากคิดไม่ออกว่า เพิ่มที่ไหน บอกได้เลยครับ ว่าทุกปีก็มีขึ้นขั้นเงินเดือนไม่ใช่หรือครับ</p><p>แนวคิดที่ว่า เมื่อขัดสนแล้ว ขออด พร้อมกับขอไม่ทำงานด้วย เนี๊ยะมันถูกหรือครับ </p>
