ที่จริงคำถามแบบ either … or … นี่ตอบง่ายนะครับ     คือตอบว่า both … and …   คือจริงๆ แล้วต้องวัดทั้ง 2 อย่าง     แต่เราต้องมีวิธีคิดและวิธีปฏิบัติ ว่าจะเน้นจุดไหนมากกว่า

         วัดด้วยเงิน    มีข้อดีคือง่าย    รัฐบาลมักเน้นการวัดด้วยเงิน    เพราะบางกรณีเขาต้องการให้จ่ายเงินเร็วๆ     ความรัดกุมก็จะได้น้อย เขาสามารถไซฟอนไปบำรุงพรรค หรือบำรุงพุง ง่ายหน่อย     และอาจมีข้อดีในด้านการปล่อยเงินเข้าไปใช้จ่าย กระตุ้นเศรษฐกิจ     แต่มีข้อเสียคือเงินที่จ่ายไปอาจรั่วไหลมาก    หรือไม่ได้จ่ายเพื่องานสำคัญจริงๆ     ประสิทธิผลด้านงานต่ำ

         วัดด้วยงาน    มีข้อดี คือ จะช่วยให้ได้ผลที่ต้องการจริงๆ     ประสิทธิผลด้านงานสูง     แต่ก็มีข้อเสีย คือบางครั้งวัดยาก     และขึ้นอยู่กับว่าวัดเมื่อไร   ผลในบางเรื่อง โดยเฉพาะงานด้านการพัฒนา     กว่าจะเห็นผล ก็ต้องใช้เวลานาน     ด้วยเหตุนี้แหละ IDRC จึงพัฒนาเครื่องมือ OM – Outcome Mapping ขึ้นมา สำหรับใช้วัดผลลัพธ์     โดยกำหนดไว้ตั้งแต่ตอนวางแผนโครงการ

วิจารณ์ พานิช
13 ก.ค. 50