เลี้ยงลูกอย่างไร…ให้มีวินัย
วินัย คือ ความสามารถในการปฏิบัติตนให้ถูกกาละเทศะ ยอมรับปทัสถานสังคมและปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ของสังคม โดยไม่ต้องมีผู้ควบคุม จึงเป็นความงดงามภายในที่แสดงออกมาของแต่ละคน คนใดที่มีวินัย พฤติกรรมที่แสดงออกจะสะท้อนให้เห็นถึงความงดงามน่าดู และเป็นที่ยอมรับกันทั่วไปว่า “วินัยเริ่มที่บ้านสานต่อที่โรงเรียน” บ้านจึงเป็นสถานที่แห่งแรกที่ทรงอิทธิพลสูงสุดที่จะก่อให้เกิดความมีวินัยของคนในบ้าน และพ่อแม่คือบุคคลแรกที่จะสร้างให้ลูกได้ซึมซับเอาความมีวินัยติดตัวติดใจไปในภายหน้า แต่ปัญหาที่จะเลี้ยงลูกอย่างไรให้มีวินัยแม้จะไม่ใช่เรื่องยาก แต่ก็น่าเชื่อว่าคงจะไม่ง่ายนัก เพราะมีปัจจัยข้างเคียงหลายประการที่เป็นอุปสรรค ซึ่งที่สำคัญคือความรักนั่นเอง ดังนั้นจึงเคยได้ยินบ่อยๆ จากคุณพ่อคุณแม่ (โดยเฉพาะคุณแม่) ว่า “เลี้ยงลูกไม่ได้ดั่งใจ” คงเป็นเพราะคุณพ่อคุณแม่รับไม่ได้กับพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมของเด็ก ไม่ว่าจะเป็นการต่อรองข้อเสนอหรือข้อตกลงบางอย่าง การดึงดันต่อต้านข้อห้ามหรือข้อขอร้องบางข้อ การไม่ได้ในสิ่งหรือความประสงค์ที่ลูกต้องการ คุณพ่อคุณแม่พึงอย่าใช้วิธีการต่อสู้เพื่อให้ได้ชัยชนะเหนือลูกเป็นสำคัญเท่านั้น หากแต่ต้องใช้จิตวิทยาที่จะฝืนหรือเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไม่พึงประสงค์เหล่านั้น วิธีที่จะปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลูกได้เป็นอย่างดีก็โดยศึกษาสาเหตุของพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมดังกล่าวว่าทำเพื่ออะไรและควรปรับแก้อย่างไร ทั้งนี้วิธีการที่จะตอบสนองและปรับปรุงพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมของเด็กอาจทำได้ดังนี้1. การใช้เหตุใช้ผล เด็กเล็กต้องใช้เหตุผลสั้นๆ ตรงประเด็นเพื่อจะได้เข้าใจได้ง่าย2. การใช้ท่าทีที่จริงจัง เพื่อให้เด็กรู้ว่าพ่อแม่เอาจริง3. การให้เด็กๆ แสดงความคิดเห็น เพื่อให้เกิดความมีอิสระ เช่น การเลือกของใช้ส่วนตัว4. การให้สิ่งชดเชยหรือทดแทน เพื่อให้เด็กรู้สึกว่าไม่ถูกกดดันหรือพบทางตัน5. การให้รางวัลเมื่อทำดีหรือเลิกทำสิ่งไม่ดีต้องมีรางวัล และดีที่สุดคือการสัมผัส โอบกอด6. การทำเป็นไม่สนใจในพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสม เมื่อขาดความสนใจก็จะเลิกไปเอง7. การเป็นแบบอย่างที่ดี เพราะโดยธรรมชาติเด็กๆ จะเลียนแบบพฤติกรรมพ่อแม่8. การลงโทษต้องไม่ใช้อารมณ์ในการลงโทษ เเต่เป็นการลงโทษพร้อมชี้แจงเหตุผลที่ถูกลงโทษ อาจเป็นการดุ ว่ากล่าว ปรับ ตีหรือแยกเด็กให้อยู่ตามลำพังอย่างไรก็ตามต้องไม่ลืมว่า การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเด็กต้องใช้เวลาไม่แตกต่างไปจากการปลูกต้นไม้ ที่ต้องรดน้ำ พรวนดิน ใส่ปุ๋ย พร้อมยาป้องกันแมลง อีกทั้งผู้ปลูกต้องอดทนเพื่อรอคอยดอกผล การเลี้ยงดูลูกก็เช่นกัน ต้องเอาใจใส่ ต้องสร้างภูมิคุ้มกันให้ลูกโดยการเสริมสร้างความมีวินัยตามวิธีการดังกล่าว เพื่อเขาจะได้เติบโตอย่างมีคุณค่า เป็นผู้ใหญ่ที่ดีมีคุณภาพ เป็นที่ยอมรับของสังคมต่อไปในที่สุด …อย่าเพิ่งท้อนะคะ…คุณทำได้ค่ะ… สกุนตลา สุพางค์ พบเห็นการกระทำละเมิดสิทธิเด็กโปรดแจ้ง 1579 กด 6ศูนย์พิทักษ์สิทธิเด็กและครอบครัว กระทรวงศึกษาธิการ <p> </p>