ความเป็นไปอันมีระเบียบแน่นอนของธรรมชาติ

คือกำหนดอันแน่นอน, ความเป็นไปอันมีระเบียบแน่นอนของธรรมชาติ, กฏธรรมชาติ  มี ๕ อย่าง คือ                ๑.  อุตุนิยาม  กฏธรรมชาติเกี่ยวกับอุณหภูมิ หรือปรากฏการณ์ธรรมชาติต่าง ๆ  โดยเฉพาะดินน้ำอากาศ และฤดูกาล อันเป็นสิ่งแวดล้อมสำหรับมนุษย์เช่น  ลมพัด  ลมไม่พัด  แดดกล้า  แดดอ่อน  ฝนตก  ฝนไม่ตก  ดอกบัวกลางวันแย้ม  กลางคืนหุบ  อย่างนี้เป็นต้น.                ๒.  พีชนิยาม  กฏธรรมชาติเกี่ยวกับการสืบพันธ์ มีพันธุกรรมเป็นต้นเช่น ผลข้าวสาลีย่อมเป็นผลจากพืชข้าวสาลีอย่างเดียว  รสหวานย่อมเป็นผลจากน้ำหวาน  รสขมย่อมเป็นผลจากพืชขม.                ๓.  จิตตนิยาม  กฏธรรมชาติเกี่ยวกับการทำงานของจิต ธรรมคือจิตและเจตสิกดวงก่อน ๆ เป็นปัจจัย  โดยอุปนิสัยปัจจัยแห่งธรรมคือจิตและเจตสิกดวงหลัง ๆ  เพราะฉะนั้น  การเกิดขึ้นแห่งสัมปฏิจฉันนะ(การรวมตัวกัน) เป็นต้น ในลำดับแห่งจักขุวิญญาณแห่งรูปเป็นต้น                ๔.  กรรมนิยาม  กฏธรรมชาติเกี่ยวกับพฤติกรรมของมนุษย์ คือ กระบวนการให้ผลของการกระทำ(กรรม) เช่นการให้ผลแห่งกุศลที่น่าปรารถนา  และการให้ผลแห่งอกุศลที่ไม่น่าปรารถนา ที่เรามักเรียกว่า กฏแห่งกรรม.                ๕.  ธรรมนิยาม  กฏธรรมชาติเกี่ยวกับความสัมพันธ์และอาการที่เป็นเหตุเป็นผลแก่กันแห่งสิ่งทั้งหลาย. ที.อ.๒/๑/๑๐๐-๑๐๑; สงฺคณี.อ.๔๐๘;ที.อ.๒/๓