สวัสดีครับ ยายธี
- เท่าที่ผมมีความรู้และประสบการณ์ ถิ่นที่อยู่หรือแหล่งเกิดเป็นสิ่งที่บ่งบอกความเหมาะสมของพรรณไม้กับสภาพพื้นที่ การที่เราจะปลูกอะไรให้พิจารณาพรรณไม้ดั้งเดิมในถิ่นนั้นๆ ว่า ชนิดใดเจริญเติบโตและทนทานต่อสภาพแวดล้อมในพื้นที่ได้ดี อาทิ พื้นที่ดินทรายแห้งแล้งในแถบภาคอีสาน จะพบว่าไม้ขี้เหล็กจะทนทานกว่าไม้ชนิดอื่นๆ เป็นต้น
- ยางนา เป็นไม้ยืนต้นที่เจริญเติบโตได้ในพื้นที่นาที่มีสภาพน้ำขังในช่วงหน้าฝนและสภาพแห้งแล้งหลังทำนา
สถานที่ บ้านแกงเลี้ยว ต.หนองใหญ่ อ.เมืองจันทร์ จ.ศรีสะเกษ
- ยางกราด หรือสะแบงในภาษาถิ่นเจริญเติบโตได้ในแปลงนา ส่วนบนคันนาไม่ได้ปลูกแต่เกิดจากการอนุรักษ์ของชาวบ้านเจ้าของพิ้นที่
สถานที่ บ้านป่าชาด ต.หนองบัวแก้ว อ.พยัคฆภูมิพิสัย จ.มหาสารคาม
- พะยอม เป็นไม้อีกชนิดหนึ่งที่เจริญเติบโตได้ทั้งในแปลงนาและบนคันนา เช่นเดียวกับยางกราด
สถานที่ บ้านป่าชาด ต.หนองบัวแก้ว อ.พยัคฆภูมิพิสัย จ.มหาสารคาม
- เห็ดธรรมชาติหลายชนิดเกิดในพื้นดิน บริเวณที่มีไม้ ทั้ง 3 ชนิด ดังกล่าว
- เกษตรกรรมสมัยใหม่ที่มาพร้อมกับการเปลี่ยนแปลงทางสังคมในทุกๆ ด้าน ทำให้คันนาที่เคยใหญ่โต คันนาที่มีอยู่มากมาย คันนาที่เต็มไปด้วยต้นไม้ เริ่มหมดไป เพราะการไถปรับพื้นที่ทำนาหว่าน เพื่อความสะดวกในการใช้เครื่องจักรกลทำนา มีเพียงเกษตรกรจำนวนเล็กน้อยที่มีการอนุรักษ์และปลูกป่าไว้ในคันนา
- ส่วนตัวผมเองคิดว่าการปลูกป่าตามคันนามีอยู่ทุกจังหวัด แต่จำนวนไม่มากจำกัดอยู่เฉพาะในกลุ่มเกษตรกรหัวก้าวหน้า หรือในกลุ่มที่เรียกว่าปราชญ์ชาวบ้าน