สรุปการบรรยายโดยทีมงาน ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
ผู้นำ – วัฒนธรรมองค์กร - การบริหารการเปลี่ยนแปลง
(Leadership in Changing World)
โดย อาจารย์ประกาย ชลหาญ
คนมีความสำคัญกับองค์กร เพราะทำงานและมีผลงานให้กับองค์กร (กฟผ.)
Performance (ผลงาน): เรามีผลงานได้ก็ต่อเมื่อเรามีความสามารถ มีความรับผิดชอบ มีแรงจูงใจในการทำงาน มีสิ่งอำนวยความสะดวก มีสิ่งที่มาสนับสนุนเรา มีแรงผลักดัน มีความคิดสร้างสรรค์ มีความรู้ มีความกระตือรือร้น
สิ่งที่สำคัญในการสร้างผลงาน 2 ข้อ คือ
- ความสามารถเชิงสมรรถนะ (Competency) คือ การมีความรู้ ความสามารถ ทักษะ ประสบการณ์ ในแต่ละหน่วยงานเราจะต้องมีการกำหนด Competency ในแต่ละตำแหน่งงานแตกต่างกันไป
คนแต่ละคนที่มีความพร้อม จะมีความสามารถทำผลงานให้กับองค์กรที่ไม่เหมือนกัน แม้แต่คนๆเดียวกันก็มีควาสามารถในการทำงานสร้างผลงานในแต่ละวันก็ไม่เท่ากัน
2. แรงจูงใจ (Motivation) เป็นแรงผลักดันให้คนอยากทำงาน เช่น ความก้าวหน้าในอาชีพ รายได้ ครอบครัว ความสำเร็จ
ทฤษฎีของ Maslow เป็นทฤษฎีของแรงจูงใจ ที่พูดถึงความต้องการของมนุษย์ที่ไม่ต้องการที่สิ้นสุด

ผู้นำ จะต้องสร้างแรงจูงใจให้กับลูกน้อง และต้องดูว่าแรงจูงใจอะไรที่เหมาะกับลูกน้องของคุณที่สุด และต้องดูว่าคนๆนั้นพร้อมที่จะรับการ Promote เป็นหัวหน้าหรือไม่ เพราะบางทีคนๆนั้นไม่อยากเป็นใหญ่เป็นโต และไม่พร้อมที่จะแบกภาระความรับผิดชอบที่มากขึ้นเพราะฉะนั้นก่อนที่เราจะทำอะไรให้ Motivate ลูกน้อง ต้องรู้จักลูกน้องให้ดี อย่าไปบังคับให้เขาทำในสิ่งที่ไม่ชอบ แต่ควรตอบสนองให้ในสิ่งที่เขาอยากเป็น และเป็นสิ่งที่ถูกต้อง “Put the right man on the right job” ซึ่งจะทำให้เขามีผลการปฏิบัติงานที่ดี เพราะแต่ละคนมีความถนัดไม่เหมือนกัน ต้องหาจุดที่เขาถนัด และใส่แรงจูงใจให้เขา
ทำอย่างไรเมื่อเจอลูกน้องที่ยุแยงตะแคงรั่ว : อ.ประกายตอบว่า ต้องพูดดีๆกับเขา เพื่อหาทางคุยเปิดใจกับเขา ต้องไปเปลี่ยนทัศนคติบางอย่างของเขา เนื่องจากคนพวกนี้ มีปมบางอย่างอยู่ในใจ หรือความผิดหวังกับองค์กร
การแก้ปัญหาของลูกน้อง คือ การคำถามให้ตรงประเด็น เพี่อให้ได้คำตอบที่ตรงประเด็นเช่นกัน
หนังสือแนะนำ คือ เรื่อง THE SECRET พูดถึงลักษณะของความเป็นหัวหน้าที่ดี คือ ต้องมีเวลาให้กับลูกน้อง
บทบาทของผู้นำที่สำคัญ มีดังนี้
- วาง mission vision ให้กับองค์กร
- Alignment สร้างทิศทางให้กับคนในองค์กร
- Empowerment ต้องมีการมอบอำนาจ กระจายอำนาจให้กับลูกน้อง
- Role model เป็นตัวอย่างที่ดีให้กับลูกน้อง
วัฒนธรรมขององค์กรมีความสำคัญมาก หากองค์กรมีวัฒนธรรมองค์กรที่แข็งแรง ก็จะทำให้องค์กรก้าวไปอย่างมั่นคง
วัฒนธรรมขององค์กร เป็นสิ่งที่ต้องปฏิบัติ และบางองค์กรก็ประเมินผู้บริหารด้วยวัฒนธรรมมากกว่าผลการปฏิบัติงาน วัฒนธรรมองค์กรของกฟผ. คือ รักองค์กร งานเลิศ เชิดคุณธรรม เพราะฉะนั้นต้องแปลงเป็นพฤติกรรมและปฏิบัติตามด้วย
การบริหารการเปลี่ยนแปลง (Change Management)
ในฐานะที่เป็นผู้นำต้องรู้จักการบริหารการเปลี่ยนแปลง ตัวอย่างที่ดี คือ โมเดลของบริษัท GE เปลี่ยนตัวเองก่อนที่จะถูกบังคับให้เปลี่ยน : Jack WelchEx. President & CEO General Electric
แรงผลักดันที่ทำให้กฟผ.มีการเปลี่ยนแปลง มีดังนี้
- สิ่งจากภายนอกองค์กร การเมือง เศรษฐกิจ
- สิ่งจากภายในองค์กร ระบบระเบียบ การจัดระเบียบภายในองค์กร
การเปลี่ยนแปลงมี 2 แบบ (2 Strategies for Changes)
- Top Down ปัจจัยภายนอกเยอะมาก บริหารยากมาก
- Bottom-Up
อะไรสำคัญที่สุดในการเปลี่ยนmindsetให้เป็นผู้ที่พร้อมรับการบริหารการเปลี่นแปลง(What Matter Most in Change Management)
- ต้องยอมรับว่าองค์กร complex และเป็นองค์กรที่มีคนเยอะมาก คนซับซ้อนกว่าเครื่องจักรมาก ผู้นำต้องเก่งเรื่องคนด้วย
- ให้เข้าใจว่าองค์กรสมัยนี้ถูกผลักดันด้วย process มากกว่า structure เพราะprocess ช่วยเรื่องคุณภาพ อย่างเช่น เรื่อง six-sigma
- ให้เข้าใจว่าการเปลี่ยนแปลงจะมีการเปลี่ยนแปลงอื่นๆตามมาอีกเยอะ
- ต้องเข้าใจนโยบายและคิดที่จะทำอะไรให้เข้ากับกลยุทธ์ขององค์กร
- ต้องยอมรับสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้
และใช้ให้เกิดประโยชน์ - ชอบหรือไม่ชอบผู้นำ ก็ต้องยอมรับว่าเขาเป็นผู้นำ และเป็นมืออาชีพ
โมเดลของบริษัท GE : CAP เป็นโมเดลที่ทำให้การบริหารการเปลี่ยนแปลงเร็วขึ้น และมีประสิทธิภาพ
การเปลี่ยนแปลง มี 3 ระยะ
Current State สถานภาพก่อนการเปลี่ยนแปลง
Transition State สถานภาพระหว่างการเปลี่ยนแปลงเป็นเรื่องที่สำคัญที่สุด ระยะเวลาที่จะเปลี่ยนแปลงขึ้นอยู่กับเรื่องที่เราจะเปลี่ยน ถือว่าเป็นเรื่องที่เราจัดการได้
Improved State สถานภาพที่เปลี่ยนแล้ว
ที่สำคัญที่สุด คือ จะต้องมีผู้นำการเปลี่ยนแปลง (Leading Change) ต้องมีการสร้างความรู้สึกร่วม (Creating a shared Need) และต้องสร้างให้คนในองค์กรมี Commitment ให้คนในองค์กรเกิดความรู้สึกร่วมกับองค์กรด้วย เวลาจะเปลี่ยนอะไรต้องมีการ( Monitoring process)ตลอดเวลา เมื่อจะเปลี่ยนอะไรแล้วต้องทำให้การเปลี่ยนแปลงมีความยั่งยืน (Making Change Last)ซึ่งต้องไปเปลี่ยนที่ระบบการบริหารการจัดการและโครงสร้าง (Changing System & Structures)