เห็นด้วยเลยครับ

ใน workshop หลายต่อหลายครั้ง สิ่งหนึ่งที่เรามีความเห็นออกมาค่อนข้างตรงกันก็คือ หนึ่งในสาเหตุของความทุกข์ ความวุ่นวายก็คือ "การเปรียบเทียบ" นั่นเอง

ซึ่งในโลกตะวันตก การเปรียบเทียบเป็นหัวใจของการผลักดัน มาในรูปของ "ความก้าวหน้า" และออกมาใน bench marking นั่นเอง

มันมีความแตกต่างที่ดูเหมือนจะเล็กน้อยระหว่าง "อยากเป็นอย่างเขา" และ "อยากดีขึ้น" ซึ่งดูเผินๆจะคล้ายกันแต่ไม่เหมือนกัน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง core of motivation

คนที่มีสิ่งที่เราอยากได้หรืออยากจะเป็นนั้น อาจจะไม่ได้มีแรงบันดาลใจ หรือสนใจใน principle เดียวกันเราเลยแม้แต่นิดเดียวก็ยังได้ อาทิ เราอยากค้นคว้าหาสมุนไพรรักษามะเร็ง แต่บริษัทยาที่ลงสำรวจสมุนไพร เจอะเจอตัวยาใหม่ๆที่เรารู้สึกเป็น model นั้น อาจจะทำเพราะ profit ดังนั้นเองการเปรียบเทียบอะไรที่เบี่ยงเบนไปจาก core values แต่ดูเฉพาะกิจกรรม เป็นความเสี่ยง

ทุกวันนี้เราอยากจะวัด "คุณภาพ" แต่ปรากฏว่าเรื่องนี้เป็นนามธรรม เพราะความสุข ความงาม ความประณีต ความสุนทรีย์ ฯลฯ ล้วนแล้วแต่ใช้ความรู้สึก พอเรานำเอามาวัด ก็เลยหา surrogate ตัวแทนมาแทน เอาอะไรที่พอจะจับต้องได้เป็น concrete มันก็เริ่ม slip ที่หนึ่ง

และ slip ต่อๆไปจนพังทลาย เพราะ surrogate parameters มันฉุดออกห่าง core values และทำลายแรงบันดาลใจมนุษย์แทน อย่างที่ Edward Demming เจ้าพ่อ TQM เขียนจดหมายมาให้ Peter Senge เอาไว้