ผมได้ออกอากาศไปแล้ว 3 ครั้ง สำหรับรายการ "คิดต่อยอด" สรุปว่า
วันอังคาร
- ผมพูดถึงการอภิปรายไม่ไว้วางใจ..สร้างความแตกแยกหรือปรองดอง - สรุปว่าแตกแยกมากขึ้น แต่มีข้อดี คือ แตกแยกในระบบดีกว่าแตกแยกนอกสภาฯ
- ประเด็นที่ 2 คือ ถ้ารู้ก็ควรแก้ ควรวางแผน ลดความรุนแรงหรือ Damage Control - ใครจะช่วยทำบอกมา
วันพุธ
- นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น Hatoyama แค่ 8 เดือนลาออก แล้วเหตุผลเพราะอะไร ญี่ปุ่นมีวัฒนธรรมการเมืองที่น่าคิด เน้นเรื่องจริยธรรมของนักการเมืองสูง - อะไรผิดพลาด นักการเมืองเสียสละ ไม่ยึดติดกับตำแหน่ง
- คราวนี้คุณ Hatoyama ทำนโยบายย้ายฐานทัพอเมริกันออกจาก Okinawa ไม่สำเร็จเลยลาออก
- บทเรียนก็คือประชาธิปไตยของญี่ปุ่นมีอิทธิพลของการศึกษาที่มีคุณภาพ ผู้ลงคะแนนจะเน้นนโยบาย คุณ Hatoyama เคยได้คะแนนนิยมแรก ๆ ถึง 70% แต่ปัจจุบันลดลงเหลือ 20%
- คิดต่อยอดคืออะไร คือ ดูประชาธิปไตยของคนไทย ไม่ว่านโยบาย จริยธรรม คดีอาญา จะเป็นอย่างไร การลงคะแนนยังไม่เปลี่ยนเพราะผู้ลงคะแนนไม่มีจิตวิญญาณของตัวเอง แต่เวลาอาจจะช่วยได้บ้าง คนไทยต้องรอกี่ปี
- ในความเห็นของผม อย่างน้อย ๆ 10 ปี แต่มีตัวเร่ง คือ สังคมไทยมีเสรีภาพ แต่ตัวฉุดก็คุณภาพทรัพยากรมนุษย์ยังต่ำอยู่ สื่ออย่างเราจึงต้องช่วยให้มีการคิดเป็นระบบ วิเคราะห์เป็น 90.5 F.M. น่าจะช่วยได้บ้าง
วันพฤหัสฯ
- ไปดูการจัดอันดับของสถาบันต่างประเทศ เรื่องระบบราชการไทยเปรียบเทียบกับประเทศในเอเชีย ประหลาดใจพอควร เพราะไทยติดอันดับ 3 ของ ASIA สูงกว่าที่คิดไว้ แพ้สิงคโปร์ แพ้ฮ่องกง ชนะมาเลเซีย ชนะเกาหลี ชนะจีน ชนะอินเดีย
- ต่อยอดอย่างที่คุณวิเชษฐ์ช่วยมอง วัดจากความสะดวกสบายของผู้ลงทุนต่างประเทศ แต่ไม่ได้วัดเรื่องอื่น ๆ ในไทย เช่น
- การฉ้อราษฎร์บังหลวง
- ไม่มีการพัฒนาทุนมนุษย์อย่างยั่งยืน
- ถูกการเมืองครอบงำ
- คนเก่งไม่เข้าระบบราชการ
- ผู้หญิงเยอะเกินไปหรือเปล่า
- ข้าราชการอายุเฉลี่ยมาก
- เกษียณอายุก่อนกำหนดมีแต่คนเก่งออก คนไม่เก่งอยู่จนเกษียณ
- ต่อยอด - อย่านำเอาข่าวดีมาบอกว่า "ระบบราชการของเราดีแล้ว" ดูข่าวต่อไปในบางเรื่องต้องมองจุดอ่อนที่มีมากมาย
สรุป - แค่ 3 วันก็จับประเด็นต่อยอดได้ไม่น้อย
- บางเรื่องคิดต่อ
- บางเรื่องกระจายข้อมูลไป
- บางเรื่องทำวิจัย เช่น ทำไมการพัฒนาข้าราชการล้มเหลว
เพราะ
- สำนักงบประมาณไม่มีเงินให้
- คนทำงานระดับสูงหรือผู้นำไม่ศรัทธาเรื่องพัฒนา "คน"
- หรือ เจ้าหน้าที่ระดับฝ่ายปฏิบัติการไม่มีความสามารถเพียงพอ เช่น
- กองการเจ้าหน้าที่
- กองการฝึกอบรม
- ทำแต่ไม่มีคุณภาพ ไม่ได้ใช้ทฤษฎีใหม่ ๆ ในการเรียนรู้ เช่น
- สอนให้คนไทยคิดแบบเศรษฐกิจพอเพียง
- หรือทฤษฎี 4 L’s คือ
- Learning Methodology คือ การมีวิธีการเรียนรู้ที่ดี กระตุ้นให้คนสนใจที่จะเรียนรู้
- Learning Environment คือ การสร้างบรรยากาศในการเรียนที่สดชื่น ผ่อนคลาย จะทำให้ผู้เรียนมีพลัง
- Learning Opportunities คือ การสร้างโอกาสจากการเรียนรู้ร่วมกัน และสามารถนำความรู้ไปต่อยอด
- Learning Communities คือ เกิดเป็นชุมชนแห่งการเรียนรู้ที่สามารถผนึกกำลังกันทำในสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อไป
- หรือไม่เคยสนใจวิธีการของ Guru ระดับโลก เช่น Peter Senge ที่พูด “The fifth Discipline” ขจองการเรียนรู้ไว้ในหนังสือ Rethinking the Future ดังนี้
- Personal Mastery รู้อะไร รู้ให้จริง
- Mental Models มีแบบอย่างทางความคิด
- Shared Vision มีเป้าหมายร่วมกัน
- Team Learning เรียนรู้เป็นทีม ช่วยเหลือกัน
- System Thinking มีระบบการคิด มีเหตุมีผล
จีระ หงส์ลดารมภ์