พยาธิตัวตืดวัว จากการรับประทานเนื้อวัวดิบ
เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว ดิฉันนั่งรับเวร จากน้องพยาบาลว่า
ผู้ป่วยชายวัยกลางคน หลังผ่าตัดมีแผลอยู่ที่หน้าท้อง ต้องทำแผลวันละ 2 ครั้ง ตอนเช้า ระหว่างทำแผล มีพยาธิตัวตืดออกมาเป็นจำนวนมาก ที่บริเวณแผล
สาเหตุที่พยาธิขึ้นมาบริเวณแผลได้อาจเกิดมีช่องต่อ (Fistura)เชื่อมระหว่างไส้ใหญ่ส่วนล่าง (Rectum) กับแผลที่เปิดอยู่บริเวณหน้าท้องผู้ป่วยบอกว่ารู้สึก แน่นอึดอัดท้องมาก เหมือนมีพยาธิอยู่เต็มท้องเลยช่วยผมด้วยนะครับ
ดิฉันในฐานะพยาบาลAPN ได้ไปประเมินผู้ป่วยเพิ่มเติม
ผู้ป่วย บอกว่า ปกติเป็นคนชอบกินลาบวัวดิบ ไม่เคยกินสุกเลย เพราะไม่อร่อย ถ้ากินดิบๆจะหวานอร่อยมาก ชาวบ้านเขาก็กินกันแบบนี้
ตั้งแต่เดือนมีนาคม 2550 ถ่ายอุจจาระแล้ว มีพยาธิออกมาเป็นจำนวนมาก จึงไปโรงพยาบาลใกล้บ้าน แพทย์ให้ยาขับพยาธิและถ่ายออกหมดแล้ว
ต่อมาไปงานบุญ งานเลี้ยงกับเพื่อนบ้าน ก็กินลาบวัวดิบเหมือนเดิม เพราะกลัวชาวบ้านจะคิดว่าเราเป็นคนดูแลยาก
ดังนั้นตอนนี้ยังมีพยาธิเหมือนเดิม ผมกังวลมากดิฉันแนะนำให้พยาบาลรายงานแพทย์ เพื่อสั่งยาขับพยาธิให้ผู้ป่วยผู้ป่วยบอกว่า ถ้ากินยาถ่ายคราวนี้ จะเลิกกินเนื้อดิบแล้วและคงไม่ไปร่วมงานบุญอีก
ดิฉันจึงได้คำตอบว่า พยาธิเต็มท้อง...ทำไมถึงไม่เลิกกินเนื้อดิบอาจเป็นเพราะการขาดความรู้ และเกรงใจชาวบ้าน
ดิฉันจึงให้ความรู้ เรื่อง การป้องกันการเกิดพยาธิตัวตืดและการดูแลตนเองเมื่อมีพยาธิแล้ว และให้คำปรึกษาปัญหาต่างๆที่ผู้ป่วยสงสัยเพื่อลดความวิตกกังวล รวมทั้ง แนะนำการรับประทานยาขับพยาธิ
และแนะนำว่า เราไปงานบุญกับชาวบ้าน เราเลือกกินของที่ไม่ดิบไม่ได้หรือ และฝากบอกครอบครัว เพื่อนบ้านด้วยว่า การรับประทานเนื้อหมู เนื้อวัวดิบ จะเกิดพยาธิตัวตืดหมู ตืดวัว ได้
ความรู้เรื่องพยาธิตัวตืด ไว้ให้อ่านค่ะ
พยาธิตัวตืด |
พยาธิตัวตืด ติดต่อโดยการกินเนื้อหมู เนื้อวัว หรือเนื้อควายที่มีเม็ดสาคู ซึ่งเป็นที่อยู่ของไข่พยาธิตัวตืดโดยไม่ปรุงอาหารให้สุก หรือปรุงสุกๆ ดิบๆ เช่น ก้อย ลาบ หลู่ ยำ พล่า หรือรับประทานผักสดที่ล้างไม่สะอาดไข่พยาธิจะเจริญไปเป็นตัวอ่อนเข้าไปตามสมองและกล้ามเนื้อ
อาการ น้ำหนักตัวลด ท้องอืด คลื่นไส้ อาเจียนหรืออุจจาระบ่อย
อันตรายที่เกิดจากพยาธิตัวตืด
- ลำไส้อุดตันเนื่องจากพยาธิรวมตัวกันเป็นก้อน
- พยาธิไชทะลุลำไส้ทำให้เยื่อบุช่องท้องอักเสบ
- ขาดอาหารทั้งๆ ที่รับประทานอาหารได้มาก
- ถ้ามีตัวอ่อนพยาธิอยู่ในกล้ามเนื้อจะทำให้ปวดเมื่อย
หากอยู่ในสมอง ไขสันหลังจะทำให้ปวดศีรษะ
ชักหรือตายได้
การป้องกัน
1.
การเลือกอาหาร
- เนื้อหมู เนื้อวัว
ต้องมีสีแดงสดตามธรรมชาติ ไม่ซ้ำเลือด หรือมีกลิ่นเหม็น และ
ไม่มีเม็ดสาคู
- ผักสด
ต้องไม่เหี่ยวเฉา ไม่มีเชื้อรา คราบสกปรก
โดยเฉพาะจากปุ๋ยคอกสด
2.
การเตรียมอาหาร
- ปรุงอาหารให้สุกเสมอ
หลีกเลี่ยงการปรุงอาหารแบบสุกๆ ดิบๆ
- ผักสดต้องล้างน้ำให้สะอาด
โดยการเด็ดใบหรือคลี่ใบล้างให้สะอาดหลายๆ ครั้ง
- ก่อนปรุง
หยิบจับอาหารต้องล้างมือด้วยสบู่ให้สะอาดก่อนเสมอ
3.
การกินอาหาร
- ก่อนกินอาหารทุกครั้ง
จะต้องล้างมือให้สะอาดก่อนเสมอ
โดยเฉพาะผู้ที่กินข้าวด้วยมือ
- กินอาหารที่ปรุงสุกใหม่ๆ
หรือก่อนนำอาหารที่เหลือเก็บมากินต้องอุ่นให้ร้อนทุกครั้ง
4.
การเก็บอาหาร
ต้องเก็บอาหารในตู้กับข้าวที่มีมุ้งลวด
หรือใช้ฝ้าชีครอบเพื่อป้องกันแมลงวัน
แมลงสาบและฝุ่นละออง
http://webdb.dmsc.moph.go.th/ifc_nih/a_nih_1_001c.asp?info_id=667
แวะมาร่วมแจม
วัฒนธรรมเป็นปัจจัยหนึ่งในการกำหนดรูปแบบการใช้ชีวิตครับ
สวัสดีค่ะคุณจารุวัจน์
วัฒนธรรมในการอยู่ร่วมกันของชาวบ้าน
เราไม่คิดว่าการไม่กินเหมือนกัน จะทำให้ชาวบ้านเข้าใจผิดว่าเราอยู่ยาก
ทำให้ชาวบ้านยังต้องกินเนื้อดิบต่อไป
น่าคิดค่ะ
อาจารย์สอนว่า พยาบาลควรคิดถึงวัฒนธรรมประเพณี ในการแนะนำผู้ป่วยด้วย
เราเพิ่งเห็นชัดในประเด็นนี้ค่ะ....
ดิฉันเคยถามคนที่เป็นมะเร็งท่อนำดี
มะเร็งท่อนำดี เกิดจากการรับประทานปลาร้าดิบ
หลังจากรักษาแล้วและรู้ว่าเกิดจากการรับประทานปลาร้าดิบ บางคนก็เลิกกินปลาร้าดิบ
ดิฉันถามญาติว่าจะเลิกกินปลาร้าดิบได้ไหมคะ เพราะเห็นความทุกข์ของญาติตนเองที่เป็นโรคนี้
ญาติตอบว่า กินปลาร้าดิบ อร่อยมาก แล้วก็อร่อยทุกวัน แต่ถ้าเราตายจากโรคนี้ เราตายแค่วันเดียว
ดิฉันจึงได้คำตอบว่า เมืองไทยโดยเฉพาะภาคอีสานมีผู้ป่วยมะเร็งท่อนำดีมากที่สุดในโลก
สวัสดีค่ะคุณออต
เราจะช่วยกันอย่างไร ให้โรคที่เกิดจากการกินอาหารดิบ
เห็นร้านที่อยู่ตามถนนมิตรภาพ กลุ่มคนต่างๆ ทั้งคุณครู และคนอื่นๆ สั่งลาบเนื้อดิบใส่เลือดแดงๆ
ไม่น่าเชื่อ นึกว่ามีแต่ชาวบ้านเท่านั้นที่กินเนื้อดิบ
ได้ยินว่าเวลาฆ่าวัว 1 ตัว ในงานแต่งงานหรืองานบุญต่างๆ เนื้อวัวไม่มีโอกาสเจอไฟเลย
กินแบบดิบๆ หวานมากเลย ชาวบ้านบอก
แต่เมื่อป่วยมาที่โรงพยาบาล
บอกว่าถ้าโลกหมุนกลับได้ ผมจะไม่กินดบๆอีกเลย
แต่ก็สายเสียแล้ว
งานนี้ต้องขอขอบคุณบันทึกของ คุณหมอสมบูรณ์ เทียนทอง เรื่องการสังเกตุอึ เลยถึงรู้ว่าตัวเองมีพยาธิ
สวัสดีค่ะคุณออต
ทำไมถึงเป็นเช่นนั้นได้
ต้องเข้าไปให้ความรู้ใหม่ค่ะ
สวัสดีค่ะคุณสะมะนีกะ
การกินยาถ่ายพยาธิ จะต้องกินตามแผนการรักษาของแพทย์
แพทย์จะให้ตรวจอุจจาระหลังจากรับประทานยาถ่าย
ถ้าพยาธิยังไม่หมด ต้องกินยาถ่ายต่อ
ติดตามผลการตรวจถ่ายเป็นระยะ จนกว่าพยาธิจะหมดค่ะ
ถ้าซื้อยาถ่าย รับประทานเอง พยาธิอาจจะไม่หมดไปจากท้องค่ะ
วันนี้ได้เจอพญาธิ ที่มีตัวสีขาว แบนๆ ส่วนหัวแหลมๆ และมันขดไปมาเป็นก้อนกลมๆ เป็นพยาธิอะไรคะ แล้วตามธรรมดาจะออกมาทางปาก พร้อมกับอ๊วกได้ไหมค่ะ กังวล
สวัสดีค่ะคุณรัตนา
น่าจะเป็นพยาธิตัวตืดหรือพยาธิตัวแบน
ลักษณะของพยาธิ
มีลักษณะแบนและยาวมองดูคล้ายบะหมี่ขดตัวไปมา
บางตัวอาจยาวถึง4-6เมตร มีส่วนกว้างที่สุดประมาณ1.2เซนติเมตร
ส่วนหัวมีขนาดเท่าหัวเข็มหมุด และมีเบ้าคล้ายเบ้าขนมครก4อันสำหรับไว้ยึดเกาะติดกับผนังลำไส้
บางครั้งพยาธิจะคลานออกมาทางทวารหนักในขณะที่ไม่รู้ตัว ทำให้อับอายได้
แต่ไม่น่าจะออกทางปาก
แต่ที่คนไข้ดิฉันมีพยาธิออกทางแผล เพราะแผลมีทางติดต่อกับ Rectum จากการผ่าตัด
ถ้าจะให้แน่ๆ ควรนำอุจจาระไปตรวจดูนะคะ
สวัสดีครับพี่อุบล
คนเราเจ็บป่วย หรือสุขภาพดีก็เพราะการกิน..ดังนั้นการกินจึงเป็นพฤติกรรมสุขภาพที่เจ้าหน้าที่สาธารณสุขต้องคิดวิธีการรณรงค์เพื่อปรับเปลี่ยนการกินอาหารที่ไม่ถูกต้อง
ผู้ป่วย case นี้แสดงว่ามีพยาธิ์เยอะมากนะครับ ถึงขนาดออกมากับบาดแผล
สวัสดีค่ะน้องเอก
เรื่องพยาธิเกิดจากพฤติกรรมการกินอาหารล้วนๆ
คนไข้ Case นี้ มีรูต่อระหว่างแผลผ่าตัดบริเวณก้นกับแผล ทำให้พยาธิสามารถไชออกมาทางแผลได้
วันนี้ พี่ตึกผู้ป่วยที่พี่ทำงานอยู่
มีคนไข้คนหนึ่งเจาะเลือดดูพบว่ามีสารตัวหนึ่งสูงมาก Eosinophil ประมาณ 32 (คนปกติ ประมาณ 0-3) เลยเก็บอุจจาระไปตรวจ ทุกอนูของอุจจาระพบพยาธิใบไม้ตับและStrongyroid ซึ่งเป็นพยาธิ ชนิดหนึ่ง
จากการสอบถาม พบว่า ชอบรับประทานปลาร้าดิบ ก้อยปลาดิบ มานาน
สวัสดีค่ะคุณรตีณา
วันนี้พี่ได้ประเด็นปัญหาของน้องถามว่า
พยาธิสามารถออกทางปาก จากการอาเจียนได้ไหม
หมอบอกว่า มีโอกาสเหมือนกัน ถ้ามีพยาธิจำนวนมาก...ในลำไส้
สวัสดีค่ะน้องเอก
พี่จะต้องแนะนำคนไข้ ที่พี่ดูแลอยู่
คนไข้..เป็นมะเร็งท่อน้ำดีว่าให้ไปสอนญาติ ลูกหลาน รวมทั้งชาวบ้านด้วยนะคะว่า...ควรเลิกกินปลาร้าดิบ เพราะจะเป็นโรคมะเร็งท่อนำดี
ป้าบอกว่า เขาไม่เชื่อป้าหรอก เพราะมันไม่อร่อย
ในโคราช ร้านขายส้มตำยังทานปลาร้าดิบอยู่กันทั้งนั้น
ญาติคนไข้คนอื่นๆ บอกพี่ว่า กินปล้าร้าดิบอร่อยทุกวัน ตายแค่วันเดียวเอง
บางครั้งเราก็ท้อ ว่ามิน่า มะเร็งท่อนำดี ยังมีมากเป็นที่หนึ่งของโลก
สวัสดีครับ
พยาธิใบไม้ตับ ในประเทศไทย ส่วนมากเป็นพวก Opisthorchis viverini พบมากในพวกกินปลาดิบ โดยเฉพาะก้อย-พร้า ที่ชาวอีสานชอบกินกัน
สบายปาก ลำบากท้อง
เพราะพวกนี้เป็นส่วนหนึ่งของสาเหตุมะเร็งตับ ครับ
ขอบคุณนะคะที่เข้ามาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
อาจารย์ลองช่วยบอกทีค่ะว่า
เราจะสอนอย่างไร ให้เขาเชื่อว่าถ้ากินปลาร้าดิบ จนถึงอายุ ประมาณ 45 ปี น่าจะเป็นมะเร็งท่อนำดีแน่นอน
ประสบการณ์พยาธิตัวตืด น่ากลัวมากค่ะ ไม่คิดว่าตัวเองจะเป็น ปกติแล้วชอบกินมากเลย ลาบก้อยเนื้อหมูหรือวัวดิบๆ แต่ที่กินมากคือเนื้อวัว(ก้อยดิบ) อาการแรกเริ่ม ท้องอืด หิวเร็ว หน้ามืด(เวลาหิว) แน่นท้อง หิวจัดแต่กินได้นิดเดียวก็อิ่ม ต่อมาเริ่มคันที่บริเวณทวารหนัก นอนตอนกลางคืนมีพยาธิตัวเล็กแบนยาวประมาณ 1 นิ้วออกมา ตอนแรกไม่รู้จักแต่พอดูแล้วน่าจะเป็นพยาธิตัวตืด 2 ครั้งที่พยาธิออกมา พ่อเลยซื้อยาฆ่าพยาธิมาให้กินก่อนอาหารเย็นไม่เกิน 1ชม.ปวดท้อง ไปนั่งห้องน้ำ หลุดออกมาแต่ออกไม่หมดต้องเอาไม้มาพันตัวพยาธิออกดึงออกมา ยาวประมาณ 5 เมตร พอออกมาแล้วรู้สึกสบายท้องมาก
สวัสดีค่ะนู๋ดวง
คนไข้ดิฉัน คนที่กล่าวถึง เพิ่งคุยกันเดือนพย 50
คุณลุงเลิกกินเนื้อดิบ กินยาถ่ายพยาธิ ตอนนี้พยาธิไม่มีแล้วค่ะ
ดังนั้นถ้านู๋ดวง เลิกกินเนื้อดิบเข้าไปอีกและกินยาถ่ายพยาธิ จะทำให้พยาธิหมดได้ค่ะ
หวัดดี คราบ ผมเริ่ม กังวลเป็น ครั้งที่ 2 หลัง จากครั้งแรก ผมเป็น พยาธิต้นเดือนสิงหาคม50 ผมทานยา ก่อนนอน แบบ 3วัน ผมอ่านดู เห็น ว่าเป็น ยาที่จะเข้าไปหยุด การเคลื่อน ตัวของพยาธิตัวตืดอะคราบ ตอนนั้น เพิ่งเคยเป็น ครั้งแรก งงมาก เลยทานยา ตอนถ่ายมัน เป็น คือ (กินยาไป 2วันแล้วค่อยถ่าย)อุจระขาวๆผสมกัน
เห็นพยาธิตัวตืดยาวๆ ได้มั้งคับ ต่อจากนั้นมาก้อไม่มีพยาธิ เลย แต่ มันเริ่มมา อีก แล้วตอนวันนี้ (4 เดือนที่ผ่านมา ผมเลิกกินของดิบแล้ว)เป็น อาการเหมือนเก่า ผมก้อไม่ได้สงสัย เพราะ กินยาถ่ายไปแล้วเข้าใจว่า ตายหมดแล้ว รู้สึก คันๆ เลยไปถ่าย ดู ตะกี้ เอง เห้น ปล่องพยาธิตัวตืดเหมือนที่เคยเป็น ครั้งก่อน คืออยาก ทราบว่าทำไม มันยังเหลือ อยุ ผมจะแก้ไข ยังไง คับ งงสับสน มากๆ เลยอยากถามดู คราบ ก่อนจะถ่าย มาวันนี้มะวาน ท้องอืด มากๆ ช่วยให้ ความรู้ ผมทีนะครับ