การจัดการเรียนรู้การอ่านคิดวิเคราะห์เขียน

นิเทศพัฒนาคุณภาพภาษาไทย

                         <p style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: center" class="MsoNormal" align="left">อ่าน คิดวิเคราะห์และเขียน </p> องค์ประกอบของความเป็นปราชญ์ความหมายและองค์ประกอบของการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน                ในการพัฒนาทักษะการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน  คุณครูควรเข้าใจความหมายและองค์ประกอบของการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียนเสียก่อน  เพื่อให้ดำเนินการได้ถูกต้องและประสบผลสำเร็จ  โดยมีรายละเอียดดังนี้         <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">                          การอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน  หมายถึง  ศักยภาพของผู้เรียนในการอ่านหนังสือ  เอกสาร  และสื่อต่างๆ ได้อย่างถูกต้อง  คล่องแคล่ว  แล้วนำมาคิดสรุปเป็นความรู้ความเข้าใจของตนเอง  ความสามารถในการคิดวิเคราะห์เนื้อหาสาระของเรื่องที่อ่าน  ซึ่งนำไปสู่การสังเคราะห์  สร้างสรรค์ และแสดงความคิดเห็นในเรื่องต่างๆ และสามารถถ่ายทอดความคิดเหล่านั้นด้วยการเขียนสื่อความที่สะท้อนถึงสติปัญญา  ความรู้ความเข้าใจ  ความสามารถในการคิดสร้างสรรค์  แก้ปัญหา  และสร้างสรรค์จินตนาการอย่างเหมาะสมมีคุณค่าพร้อมด้วยประสบการณ์และทักษะในการเขียนที่มีสำนวนภาษาถูกต้อง  มีเหตุผลและลำดับขั้นตอนในการนำเสนอที่สามารถสร้างความเข้าใจแก่ผู้อ่านได้อย่างชัดเจน</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: center" class="MsoNormal" align="center">องค์ประกอบของการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน</p>                ในการพิจารณาองค์ประกอบของการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน  จะเห็นได้ว่าประกอบด้วย  3  องค์ประกอบ  ได้แก่  การอ่าน การคิดวิเคราะห์ และการเขียน  คุณครูจึงควรทราบถึงความหมายและองค์ประกอบของทักษะเหล่านี้  เพื่อเป็นประโยชน์และแนวทางในการพัฒนาทักษะการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียนของผู้เรียนต่อไป               การอ่าน  หมายถึง  การแปลความหมายของตัวอักษรหรือสัญลักษณ์ที่อ่านออกมาเป็นความรู้  ความคิด  และเกิดความเข้าใจเรื่องราวที่อ่านตรงกับเรื่องราวที่ผู้เขียนเขียน  ผู้อ่านสามารถนำคามรู้  ความคิด  หรือสาระจากเรื่องราวที่อ่านไปใช้ให้เกิดประโยชน์ได้               องค์ประกอบของการอ่าน   ประกอบด้วย               1)   ผู้อ่าน   การอ่านจะเกิดขึ้นไม่ได้ถ้าไม่มีผู้อ่าน               2)   ตัวอักษร   ถ้าผู้อ่านมองเห็นตัวอักษรแล้วอ่านได้  แต่ไม่เข้าใจความหมายของตัวอักษร  ก็จะไม่ถือว่าเป็นการอ่านในที่นี้               3)   ความหมาย   ถ้าผู้อ่านมองเห็นตัวอักษรชัดเจน  สามารถเข้าใจความหมายของตัวอักษร  ก็จะถือว่าเป็นการอ่านแต่ยังไม่สมบูรณ์  เพราะมีเพียงทักษะทางด้านความเข้าใจศัพท์               4)   เลือกความหมาย   ถ้าผู้อ่านมองเห็นตัวอักษร  เข้าใจความหมายของตัวอักษรและสามารถเลือกความหมายที่ดีที่สุดในหลายๆ ความหมายของคำที่ถูกล้อมรอบด้วยบริบทได้อย่างถูกต้อง  โดยอาศัยการพินิจพิจารณาด้วยเหตุผลเช่นนี้  จะถือว่าเป็นการอ่านที่สมบูรณ์  เพราะมีทักษะทางด้านความเข้าใจ  เนื้อหา  เรื่องราว  และความคิดเชิงวิจารณ์เพิ่มขึ้น               5)   การนำไปใช้   การอ่านจะมีความสมบูรณ์ที่สุดได้ก็ต่อเมื่อผู้อ่านมีขบวนการที่ต่อเนื่อง  คือผู้อ่านมองเห็นตัวอักษร  เข้าใจความหมายของตัวอักษร  สามารถเลือกหาความหมายที่ดีหรือถูกต้องที่สุดและสามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวันของผู้อ่าน  จนกระทั่งเกิดประโยชน์แก่ตนเอง  ต่อสังคมต่อไป  การอ่านเช่นนี้ถือว่าเป็นการอ่านที่สมบูรณ์ที่สุด หรืออาจจะเรียกว่า  “ อ่านเป็น ”  เพราะถือว่ามีความคิดเชิงสร้างสรรค์เพิ่มเติม <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">             </p>                การคิดวิเคราะห์   จากหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2544  ได้กำหนดเกณฑ์การผ่านช่วงชั้นและจบหลักสูตร  โดยผู้เรียนต้องผ่านการประเมินการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน  ให้เป็นไปตามเกณฑ์ที่สถานศึกษากำหนด    ดังนั้น  เมื่อพิจารณาจากพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2542  ได้ให้ความหมาย  คิดวิเคราะห์  ดังนี้               “ คิด  ก.  ทำให้ปรากฏเป็นรูปหรือประกอบให้เป็นรูปหรือเป็นเรื่องขึ้นในใจ ; ใคร่ครวญไตร่ตรอง ”          “ วิเคราะห์  ก.  ใคร่ครวญ  เช่น  วิเคราะห์เหตุการณ์ ;  แยกออกเป็นส่วนๆ เพื่อศึกษาให้ถ่องแท้  เช่น  วิเคราะห์ปัญหาต่างๆ  วิเคราะห์ข่าว ”               การคิดวิเคราะห์ตามเกณฑ์ที่จะประเมินการผ่านช่วงชั้นของหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2544  หมายถึง  การไตร่ตรอง  ใคร่ครวญ  แยกออกเป็นส่วนๆ  เพื่อศึกษาให้ถ่องแท้  การคิดวิเคราะห์จึงเป็นการคิดพิจารณาอย่างรอบคอบ  ใคร่ครวญในเหตุและผล  โดยแยกแยะ พิจารณา ไตร่ตรอง  เพื่อความถูกต้อง  แจ่มแจ้ง  ชัดเจน  มิใช่พิจารณาเพียงแต่การวิเคราะห์โดยการแยกแยะหาความสำคัญ  ความสัมพันธ์และหลักการด้านเดียว  แต่จะต้องพิจารณาใคร่ครวญทุกด้าน ทุกมุมอย่างลึกซึ้ง               องค์ประกอบของการคิดวิเคราะห์  มีองค์ประกอบสำคัญ  3  ประการ  ดังนี้               1)   สิ่งที่กำหนดให้   เป็นสิ่งสำเร็จรูปที่กำหนดให้วิเคราะห์  เช่น  วัตถุ  สิ่งของ  เรื่องราว  เหตุการณ์หรือปรากฎการณ์ต่างๆ เป็นต้น               2)   หลักการหรือกฎเกณฑ์   เป็นข้อกำหนดสำหรับใช้แยกส่วนประกอบของสิ่งที่กำหนดให้  เช่น  เกณฑ์ในการจำแนกสิ่งที่มีความเหมือนกันหรือแตกต่างกัน  หลักเกณฑ์ในการหาลักษณะความสัมพันธ์เชิงเหตุผล         อาจจะเป็นลักษณะความสัมพันธ์ที่มีความคล้ายคลึงกันหรือขัดแย้งกัน   เป็นต้น               3)   การค้นหาความจริงหรือความสำคัญ   เป็นการพิจารณาส่วนประกอบของสิ่งที่กำหนดให้ตามหลักการหรือกฎเกณฑ์  แล้วทำการรวบรวมประเด็นที่สำคัญเพื่อหาข้อสรุป               การเขียน   หมายถึง   การแสดงความรู้ ความคิด และความรู้สึกที่มีอยู่ในใจออกมาให้ผู้อื่นได้รับรู้  โดยวิธีใช้สัญลักษณ์ที่เรียกว่าตัวอักษร  เพื่อให้ผู้อ่านได้เข้าใจเจตนาของ<p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> ผู้เขียน  ผู้อ่านจะสามารถรับรู้ความในใจของผู้เขียนได้ดีหรือไม่นั้นก็อยู่ที่ว่าผู้เขียนมีทักษะในด้านการใช้ภาษาเขียนได้ดีเพียงไร</p>                องค์ประกอบของการเขียน   การเขียนที่ดีจะต้องมีองค์ประกอบที่สำคัญ  ดังนี้               1)   ความชัดเจน   ความชัดเจนในการใช้ถ้อยคำ  จะช่วยให้การสื่อความหมายระหว่างผู้เขียนกับผู้อ่านตรงกัน  ได้แก่  การใช้คำที่รู้จักกันดีอยู่แล้ว  การใช้คำที่เป็นสื่อสร้างความเข้าใจ  คือทำให้ผู้อ่านนึกเห็นภาพและเข้าใจได้ชัดเจน  การใช้คำที่หมดจด  คือใช้คำที่มีความสมบูรณ์  ไม่ละคำใดคำหนึ่งไว้                        2)   ความเรียบง่าย   ได้แก่   การใช้คำธรรมดาที่เข้าใจง่ายแต่มีผลกระทบต่อความรู้สึกของผู้อ่าน               3)   ความกระชับ   คือการใช้คำน้อยคำ  แต่ให้ความหมายชัดเจนและมีน้ำหนัก               4)   ความประทับใจ   ความประทับใจเกิดจากการที่ผู้เขียนใช้ถ้อยคำเร้าความรู้สึกของผู้อ่าน  ถ้อยคำที่ว่านี้อาจเกิดจากการเน้นคำ  การเรียงลำดับคำในประโยค               5)   ความไพเราะ   ได้แก่  การเลือกใช้คำที่มีเสียงราบรื่นไพเราะหู  ความราบรื่นของถ้อยคำทำให้งานเขียนมีความไพเราะ               6)   ลีลา   หมายถึง   ความราบรื่นของถ้อยคำ  ผู้เขียนที่มีความสามารถในการเขียน  จะรู้จักเลือกสรรคำมาใช้ผูกประโยคให้อ่านออกเสียงแล้วฟังสนิทหู               7)   การสร้างภาพ   เป็นเทคนิคการเขียนที่ทำให้ผู้อ่านมองเห็นภาพ  การเขียนเพื่อสร้างภาพนั้นจะต้องใช้ถ้อยคำที่ให้ความรู้สึกและมีอารมณ์               8)   โครงสร้างของประโยค   เกี่ยวกับโครงสร้างของประโยคมีส่วนสำคัญที่ควรกล่าวถึงคือ  การลำดับที่ของวลี  อนุประโยค  กฎแห่งความใกล้ชิด  กฎแห่งความก่อนหลัง  ประโยคกระชับและประโยคหลวม  เอกภาพของประโยค                                                   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>