การประเมินผลตามสภาพจริง(Authentic
Assessment)
การประเมินผลตามสภาพจริง(Authentic
Assessment)
เป็นการวัดและประเมินผลการเรียนรู้จากการที่นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติงาน
ซึ่งแสดงให้เห็นถึง
การนำความรู้และทักษะที่เรียนไปใช้ในสภาพและสถานการณ์จริง
หรือเชื่อมโยงใกล้เคียงกับสถานการณ์จริงมากที่สุด
การวัดประเมินผลตามสภาพจริง
มักมีการกำหนดชิ้นงาน หรือภาระงาน ให้ผู้เรียนปฏิบัติ
และมีการใช้เครื่องมือการวัดและประเมินผล
ที่มีเกณฑ์พร้อมทั้งคำอธิบายคุณภาพของงานตามเกณฑ์ไว้อย่างชัดแจน
การประเมินผลตามสภาพจริง
(Authentic Assessment) เป็นหนึ่งในวิธีการประเมินผล
ที่เป็นนวัตกรรมการวัดและประเมินผลด้วยทางเลือกใหม่(Alternative
Assessment)
ตามแนวทางการประเมินของหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน
พุทธศักราช 2544
ซึ่งเหมาะสมที่จะนำมาใช้ในการประเมินความสามารถที่แท้จริงของผู้เรียน
ที่เกิดจากการเรียนรู้
การประเมินผลตามสภาพจริง
มีจุดมุ่งหมายเพื่อ
ประเมินความสามารถของผู้เรียน ในบริบทของโลกแห่งความเป็นจริง
หรือกล่าวอีกแง่หนึ่งก็คือ
การให้นักเรียนได้เรียนรู้การนำทักษะต่างๆ
ไปใช้ในการทำงานจริงๆ ในโครงการที่เป็นงานจริงๆ
ซึ่งจะ ช่วยส่งเสริม
ทักษะการคิดวิเคราะห์
ความสามารถเชิงบูรณาการในสิ่งที่ผู้เรียนเรียนรู้
ความคิดสร้างสรรค์
ความสามารถในการทำงานที่ยุ่งยากซับซ้อน
การประเมินผลตามสภาพจริง
จึงเป็นการประเมินจากการปฏิบัติงาน
หรือกิจกรรมอย่างใดอย่างหนึ่ง
โดยงานหรือกิจกรรมที่มอบหมายให้ผู้เรียนปฏิบัติ
จะเป็นงานในสถานการณ์ที่เป็นจริง(Real life)
หรือใกล้เคียงกับชีวิตจริง
และเป็นงานที่มีสถานการณ์ซับซ้อน (Complexity)
และเป็นองค์รวม ( Holistic
)
มากกว่าการปฏิบัติงานในกิจกรรมการเรียนทั่วไป
ผู้เรียนมีเวลาอย่างเพียงพอ ต่อการวางแผนและลงมือทำงาน
จนได้งานที่สำเร็จสมบูรณ์
ผู้เรียนได้ประเมินผลการทำงานด้วยตนเอง
และปรึกษาหารือกับเพื่อน
โดยใช้วิธีการประเมินและเครื่องมือที่หลากหลาย
และใช้เกณฑ์การประเมินในชีวิตจริงหรือใกล้เคียง
การวัดและประเมินผลตามสภาพจริง
จะมีประสิทธิภาพก็ต่อเมื่อ มีการประเมินหลายด้าน
หลากหลายวิธี ในสถานการณ์ต่างๆที่สอดคล้องกับชีวิตจริง
และจะต้องประเมินอย่างต่อเนื่อง
เพื่อให้ได้ข้อมูลที่มากพอ
ที่จะสะท้อนความสามารถที่แท้จริงของผู้เรียนได้
ลักษณะสำคัญของการประเมินผลตามสภาพจริง
1.
เป็นการประเมินกระบวนการคิดที่ซับซ้อน
และความสามารถในการปฏิบัติงาน รวมทั้งศักยภาพของผู้เรียน
มากกว่าที่จะประเมินว่า
ผู้เรียนสามารถจดจำความรู้อะไรได้บ้าง
2.
อยู่บนพื้นฐานของการปฏิบัติ ในสถานการณ์ที่เป็นจริงหรือใกล้จริง
และมีคุณค่าต่อผู้เรียน
3. เป็นการประเมินเพื่อวินิจฉัยผู้เรียน
ในส่วนที่ควรส่งเสริม และส่วนที่ควรปรับปรุงแก้ไข
ข้อมูลที่ได้จากการประเมิน จะสะท้อนให้เห็นถึง
กระบวนการเรียนการสอน และการวางแผนการสอนของผู้สอนว่า
ตอบสนองความต้องการของผู้เรียนหรือไม่
4.
เป็นการประเมินที่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการประเมินผลงาน
เน้นการประเมินตนเอง
และให้ความสำคัญกับจุดเด่นของผู้เรียน
5. ครอบคลุมทั้งด้าน
ความรู้-ความคิด ทักษะกระบวนการ
และคุณลักษณะ
6.
ประเมินความสามารถของผู้เรียนในการถ่ายการเรียนรู้
ไปสู่ชีวิตจริง
ตรวจสอบความ
สามารถที่แท้จริง
โดยใช้เกณฑ์การประเมินที่ใช้ในชีวิตจริง
7.
ประเมินด้านต่างๆ ด้วยวิธีการที่หลากหลาย
ในสถานการณ์ต่างๆ อย่างต่อเนื่อง เช่น
-
การสังเกต
-
การสัมภาษณ์
-
การตรวจผลงาน
-
การรายงานตนเอง
-
การใช้บันทึกจากผู้เกี่ยวข้อง
-
การใช้ข้อสอบแบบเน้นการปฏิบัติจริง
-
แฟ้มผลงาน ( Portfolio )
ฯ ล ฯ
ประโยชน์ของการประเมินผลตามสภาพจริง
1.
ผู้เรียนได้มีโอกาสเรียนรู้วิธีการประเมินคุณภาพผลงานของตนเอง
ทำให้เข้าใจและรู้จักตนเองมากขึ้น
2.
ผู้เรียนได้ทำงานร่วมกัน
ในการพัฒนาทักษะทางวิชาการ
สังคม
การแสดงออกในกระบวนการคิดวิเคราะห์
และการสร้างสรรค์การปฏิบัติงาน
3.
ผู้เรียนมีส่วนร่วม
ในการพัฒนาการเรียนการสอนร่วมกับครู
และมีโอกาสปรับปรุงการเรียนรู้ของตนเอง
4.
ผู้เรียนได้นำผลงานที่ดี
มานำเสนอในบรรยากาศที่ไม่เคร่งเครียด
สามารถเพิ่มแรงจูงใจทางการเรียนของผู้เรียนให้สูงขึ้น
5. ส่งเสริมการเรียนรู้
ตามความสนใจ ความถนัดของผู้เรียนได้อย่างแท้จริง
6.
ทำให้เกิดความสัมพันธ์ที่ดี ระหว่างนักเรียน ครู
และผู้ปกครอง
7.
มีความเที่ยงตรงสูง ( Validity) สามารถประเมินความสามารถ
ได้ตรงตามสภาพที่แท้จริง
8.
นักเรียนลดความกังวลในการสอบ
(
ประเมินโดยใช้หลักฐาน
จากความพยายามของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง
ในการพัฒนาความก้าวหน้าในการเรียน)
หลักการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนที่นำไปสู่การประเมินผลตามสภาพจริง
1. จัดกิจกรรมการเรียนการสอน
ให้มีภาคปฏิบัติในชีวิตจริง
สามารถถ่ายโยงไปสู่สถานการณ์ใหม่ได้
2.
ส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ใช้ความคิดและการปฏิบัติอย่างมีความหมายต่อผู้เรียน
ซึ่งจะทำให้
ผู้เรียนมุ่งมั่นทำผลงานให้สำเร็จ
3. กระตุ้นให้ผู้เรียน อยากคิด
อยากทดลอง และปฏิบัติ
ด้วยการกำหนดปัญหาที่ท้าทาย
ยั่วยุ และเป็นไปได้ในชีวิตจริง
4. เน้นให้ผู้เรียน
ปฏิบัติตามแนวทางของตนเอง
เปิดโอกาสให้ผู้เรียนมีอิสระในการคิด
และปฏิบัติในสิ่งที่ชอบ
5. ส่งเสริมให้นำความรู้จาก
หลายเนื้อหาและหลายวิชา มาประยุกต์ใช้
ข้อคิดเห็นเพิ่มเติมและข้อสรุป
จากข้อคิดเห็นที่กล่าวว่า
“การประเมินผลการเรียนการสอน
ตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2544
เน้นการประเมินผลตามสภาพจริง”
และผู้สอนบางท่านทำความเข้าใจกับคำว่า
“การประเมินผลตามสภาพจริง” จากคำกล่าวที่ว่า
“
เป็นการประเมินผลงานหรือหลักฐานร่องรอยที่ได้จากการเรียนรู้ด้วยวิธีการที่หลากหลาย
หรือการประเมินจากชิ้นงาน/ภาระงาน”
จึงทำให้เข้าใจว่า
การตรวจแบบฝึกหัด
หรือการตรวจชิ้นงาน/ผลการปฏิบัติงาน
ที่ผู้สอนกำหนดให้นักเรียนปฏิบัติตาม
เป็นการประเมินผลตามสภาพจริงด้วย
ซึ่งที่ถูกต้องนั้น
การตรวจแบบฝึกหัด
ก็เป็นวิธีหนึ่งของการประเมิน
แต่ไม่ใช่การประเมินผลตามสภาพจริง(Authentic
Assessment)
ส่วนการตรวจชิ้นงาน/ผลการปฏิบัติงาน เช่น
จากการทดลอง จากการอภิปราย
จากการทำโครงงาน
ตามที่ผู้สอนกำหนดนั้น
จะเป็นการประเมินจากการปฏิบัติ(Performance assessment)
ซึ่งก็เป็นวิธีการประเมินวิธีหนึ่ง ที่มีความเหมาะสมมาก
ที่จะนำใช้กับการประเมินตามหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน
เพราะในบางเรื่อง บางโอกาส
ผู้เรียนไม่สามารถแสดงออกในสถานการณ์จริงหรือเหตุการณ์จริงได้
ผู้สอนอาจใช้การประเมินผลจากการปฏิบัติ
หรือจากแฟ้มสะสมงานแทน
การประเมินผลตามสภาพจริง(Authentic
Assessment)มักจะเป็นการประเมินจากการปฏิบัติ (Performance
assessment)
เพราะผู้เรียนได้ปฏิบัติและผลิตผลงานเช่นเดียวกับการประเมินผลจากการปฏิบัติ
แต่การประเมินผลจากการปฏิบัติ
บางครั้งไม่เป็นการประเมินตามสภาพจริง
เพราะไม่เป็นสถานการณ์
หรือใกล้เคียง/สอดคล้องกับสถานการณ์จริง
ข้อแตกต่างของการประเมินจากการปฏิบัติและการประเมินสภาพจริง
|
การประเมินจากการปฏิบัติ
(Performance Assessment)
|
การประเมินสภาพจริง
( Authentic Assessment )
|
|
1. ครูสั่งงาน/โครงการ แล้วให้ผู้เรียนกลับไปทำ
2. ให้เวลาจำกัด กำหนดการส่งโดยครู
3. ใช้ความสามารถขั้นสูง การแก้ปัญหา
การคิดอย่างมีวิจารณญาณ
4. ประเมินกระบวนการ พฤติกรรม(ลักษณะนิสัย)
และผลงาน
5. การใช้ประโยชน์
5.1 ประเมินนักเรียนเอง
5.2
เป็นการเรียนรู้เพื่อปฏิบัติตาม หรือ
เพื่อเลียนแบบ
|
1. ผู้เรียนเสนอโครงการ/กำหนดงานด้วยตนเอง
2. ผู้เรียนวางแผน ดำเนินการด้วยตนเอง
ภายในเวลาที่เพียงพอ
3.ใช้ความสามารถขั้นสูง การแก้ปัญหา
การคิดอย่างมีวิจารณญาณ
4. ประเมินกระบวนการ พฤติกรรม(ลักษณะนิสัย)
และผลงาน
5.การใช้ประโยชน์
5.1 เพื่อการเรียนรู้ของผู้เรียน
5.2 เพื่อการสอนของครู
5.3 เป็นการเรียนเพื่อพัฒนา
|
ข้อสรุป
การประเมินผลตามสภาพจริง(Authentic
Assessment)
เป็นการประเมินผลที่มุ่งหวัง
ให้ผู้เรียน
แสดงออกถึงการรู้จริง ทำได้จริง
ในบริบทหรือสถานการณ์จริง
ในชีวิตจริง
ไม่ว่าจะเป็นกระบวนการทำงานหรือผลผลิต
หรือผลงานของการกระทำ
การประเมินผลตามสภาพจริง
จะประกอบด้วย 3 องค์ประกอบ คือ
1. ภาระงานหรือชิ้นงาน
2. บริบท ( Context ) ที่เป็นจริงหรือใกล้จริง
3. เกณฑ์การประเมินที่เป็นจริง
เป็นการวัดและประเมินผลการเรียนรู้จากการที่นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติงาน
ซึ่งแสดงให้เห็นถึง
การนำความรู้และทักษะที่เรียนไปใช้ในสภาพและสถานการณ์จริง
หรือเชื่อมโยงใกล้เคียงกับสถานการณ์จริงมากที่สุด
การวัดประเมินผลตามสภาพจริง
มักมีการกำหนดชิ้นงาน หรือภาระงาน ให้ผู้เรียนปฏิบัติ
และมีการใช้เครื่องมือการวัดและประเมินผล
ที่มีเกณฑ์พร้อมทั้งคำอธิบายคุณภาพของงานตามเกณฑ์ไว้อย่างชัดแจน
2.
อยู่บนพื้นฐานของการปฏิบัติ ในสถานการณ์ที่เป็นจริงหรือใกล้จริง
และมีคุณค่าต่อผู้เรียน
1. จัดกิจกรรมการเรียนการสอน
ให้มีภาคปฏิบัติในชีวิตจริง
สามารถถ่ายโยงไปสู่สถานการณ์ใหม่ได้
2.
ส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ใช้ความคิดและการปฏิบัติอย่างมีความหมายต่อผู้เรียน
ซึ่งจะทำให้
4. เน้นให้ผู้เรียน
ปฏิบัติตามแนวทางของตนเอง
เปิดโอกาสให้ผู้เรียนมีอิสระในการคิด
และปฏิบัติในสิ่งที่ชอบ
5. ส่งเสริมให้นำความรู้จาก
หลายเนื้อหาและหลายวิชา
มาประยุกต์ใช้หรือใกล้เคียง/สอดคล้องกับสถานการณ์จริง