ในช่วงนี้ เด็กๆที่เม็กดำ ได้มีโอกาสเรียนรู้นอกห้องเรียนและนอกโรงเรียน เด็กๆส่วนหนึ่งกำลังขะมักเขม้นกับการเรียนรู้จากครูผู้ใจดีที่มูลนิธิข้าวขวัญ จังหวัดสุพรรณบุรี ขณะที่เด็กๆส่วนหนึ่งได้เรียนรู้ถึงการดำรงอยู่ด้วยฐานทางการเกษตรจากครูบาสุทธินันท์ ปรัชญพฤทธิ์ แห่งมหาชีวาลัยอีสาน จังหวัดบุรีรัมย์

                              ในช่วงนี้ เด็กๆที่เม็กดำ ได้มีโอกาสเรียนรู้นอกห้องเรียนและนอกโรงเรียน   เด็กๆส่วนหนึ่งกำลังขะมักเขม้นกับการเรียนรู้จากครูผู้ใจดีที่มูลนิธิข้าวขวัญ  จังหวัดสุพรรณบุรี   ขณะที่เด็กๆส่วนหนึ่งได้เรียนรู้ถึงการดำรงอยู่ด้วยฐานทางการเกษตรจากครูบาสุทธินันท์    ปรัชญพฤทธิ์   แห่งมหาชีวาลัยอีสาน  จังหวัดบุรีรัมย์                              

                             ทีมที่ไปสุพรรณบุรี  บอกว่าอากาศกำลังดี  ชุดนี้เป็นทีมที่เราคาดหวังว่าการเรียนรู้ผ่านกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ในเชิงท้องถิ่นที่ได้รับจากมูลนิธิข้าวขวัญ  จะมีส่วนปลุกปั้นให้เด็กๆได้เห็นความสำคัญและคุณค่าของการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ว่าสิ่งนี้ไม่ใช่เรื่องยากหรือไกลตัวอย่างที่คิด                               

                             ทีมที่ไปบุรีรัมย์  ชุดนี้เป็นทีมที่เราคาดหวังว่าการเกษตรกรรมซึ่งเป็นฐานชีวิตคนไทยที่แท้จริง จะเสริมสร้างศักยภาพการเรียนรู้เพื่ออยู่ในท้องถิ่นได้อย่างมีคุณภาพ   ช่วงเวลาสามวันเด็กๆได้เรียนรู้ในการทำงานเป็นทีม   ทำงานร่วมกับผู้อื่น   รวมทั้งเรียนรู้ที่จะอยู่กับตัวเอง                                

                             ตัวผมเองได้มีโอกาสร่วมกิจกรรมกับเด็กๆที่มหาชีวาลัยอีสานทั้งสามวัน  รอบนี้ผมออกแบบการเรียนรู้สำหรับตัวเอง   เริ่มจากจุดประกายได้วางแผนร่วมกันและได้เรียนรู้ร่วมกัน   ตัวผมเองค่อนข้างเชื่อมั่นในวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ   การร่วมด้วยช่วยกันจะเป็นการเสริมสร้างให้เราทุกคนพูดภาษาเดียวกัน                              

                             ที่ลืมไม่ได้คือรอบนี้เด็กๆได้สัมผัสกับกระบวนงานของต้นตำรับการพัฒนาคนเชิงคุณภาพ  จากค่ายปูนซิเมนต์ไทย   เด็กๆถามผมว่าครูครับพวกคนใหญ่มีงานทำแล้วทำไมต้องมาทำอย่างนี้  ผมก็ตอบเด็กสั้นๆว่าพวกพี่ๆก็มาเรียนเหมือนพวกเรา   เด็กๆมองหน้าผมแล้วก็ยิ้ม  ผมมองหน้าเด็กๆแล้วก็ยิ้มเช่นกัน                              

                             ด้วยความเชื่อเบื้องต้นของพวกเราที่เม็กดำว่า  มีสลึงพึงบรรจบให้ครบบาท   เปรียบได้ดุจเดียวกันกับการก่อเกิดเป็นชุดความรู้ ต้องอาศัยการเก็บเล็กผสมน้อย  ค่อยๆเรียน   ค่อยๆรู้   และหน้าที่สำคัญของคนที่เป็นครูอีกประการหนึ่งคือเสริมสร้างกระบวนการสังเคราะห์ให้เกิดในตัวครูและเด็กๆ อย่างมีคุณภาพ