งานวิจัยล่าสุดจากแดนนาฬิกา สวิตเซอร์แลนด์ ชี้ช่องทางน่าสนใจว่า โอเมก้า 3 อาหารเสริมที่หาซื้อง่ายๆ ทั่วไป อาจเป็นกุญแจสำคัญที่ช่วยให้คนเราอายุยืนขึ้นได้จริง ด้วยการเข้าไปชะลอกระบวนการแก่ตามธรรมชาติของร่างกายนั่นเอง ผลการค้นพบครั้งนี้มาจากการศึกษาลงลึกนานกว่า 3 ปี ตีพิมพ์ในวารสารวิชาการระดับโลกอย่าง Nature ตอกย้ำถึงคุณประโยชน์ที่โอเมก้า 3 อาจมอบให้ โดยเฉพาะกับกลุ่มผู้สูงวัยทั้งในไทยและทั่วโลก
โครงการวิจัย DO-HEALTH ซึ่งเป็นการทดลองทางคลินิกขนาดใหญ่แบบสุ่ม ได้ติดตามผู้เข้าร่วมวิจัย 777 คน ที่มีอายุระหว่าง 70 ถึง 85 ปี อย่างใกล้ชิด โดยผสมผสานการให้ทานอาหารเสริมเข้ากับการปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์ที่ส่งเสริมสุขภาพ เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนว่าปัจจัยอะไรบ้างที่ช่วยให้อายุยืนยาว ผู้เข้าร่วมถูกแบ่งเป็นกลุ่มย่อยๆ บางกลุ่มได้รับโอเมก้า 3 วันละ 1 กรัม บางกลุ่มได้รับวิตามินดี และบางกลุ่มได้เข้าโปรแกรมออกกำลังกายเป็นประจำ เป้าหมายคือเพื่อดูว่าการผสมผสานรูปแบบไหนให้ผลดีที่สุดในการชะลอความเสื่อมของร่างกายตามวัย
ผลลัพธ์ที่ออกมาน่าทึ่งมาก พบว่าแค่ทานโอเมก้า 3 อย่างเดียว ก็ช่วยให้อายุทางชีวภาพ (biological age) ลดลงได้ราว 3-4 เดือน แถมยังช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดมะเร็งได้ถึง 61% และลดความเสี่ยงต่อภาวะก่อนเปราะบาง (pre-frailty) ซึ่งมักเป็นสัญญาณเตือนของภาวะร่างกายอ่อนแอในผู้สูงวัย ได้ถึง 39% ประโยชน์เหล่านี้ยิ่งเห็นผลชัดเจนขึ้นเมื่อทานโอเมก้า 3 ควบคู่ไปกับวิตามินดีและออกกำลังกายเสริมสร้างความแข็งแรงเป็นประจำ ซึ่งชี้ให้เห็นว่าแต่ละอย่างช่วยส่งเสริมกันและกันได้ดี
ศาสตราจารย์ ไฮเคอ บิสชอฟฟ์-เฟอร์รารี หนึ่งในทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยบาเซิล ย้ำถึงความสำคัญของการค้นพบนี้ว่า “การทดลอง DO-HEALTH ถือเป็นการศึกษาครั้งใหญ่ที่สุดที่แสดงให้เห็นถึงการฟื้นคืนความอ่อนเยาว์ทางชีวภาพในกลุ่มคนอายุ 70 ปีขึ้นไปได้จริง” เธอบอกว่ากลยุทธ์ง่ายๆ เหล่านี้ที่ใครๆ ก็ทำตามได้ อาจส่งผลดีอย่างมากต่อแผนงานด้านสาธารณสุข โดยเฉพาะการส่งเสริมให้ผู้คนมีชีวิตที่ยืนยาวและสุขภาพแข็งแรงขึ้น
ด้าน ดร. มาร์ก ซีเกล นักวิเคราะห์การแพทย์อาวุโส ก็เห็นพ้องกับนัยสำคัญของผลการศึกษานี้ โดยอธิบายว่าคุณสมบัติในการต้านอนุมูลอิสระของโอเมก้า 3 นั้นสำคัญมาก เพราะช่วยต้านการอักเสบได้ดี เขาชี้ว่าการอักเสบเรื้อรังนี่แหละที่เป็นต้นตอของสารพัดโรค ไม่ว่าจะเป็นโรคหัวใจ คอเลสเตอรอลสูง หรือมะเร็ง ซึ่งล้วนบั่นทอนทั้งคุณภาพชีวิตและทำให้อายุขัยสั้นลงได้
แหล่งของกรดไขมันโอเมก้า 3 ตามธรรมชาติ หาได้จากปลาทะเลไขมันสูง เช่น แซลมอน ทูน่า และแมกเคอเรล สำหรับคนไทยที่สนใจจะทานอาหารเสริม ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญก่อน เพื่อประเมินประโยชน์และความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นให้เหมาะกับสภาพร่างกายและความต้องการสารอาหารของแต่ละคน
ที่ผ่านมา สังคมไทยเราให้ความสำคัญกับการดูแลสุขภาพแบบองค์รวมและเน้นการป้องกัน ซึ่งก็สอดคล้องกับแนวคิดเรื่อง สุขภาพที่ดี อยู่แล้ว การนำข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่พิสูจน์แล้วอย่างประโยชน์ของโอเมก้า 3 ต่อการมีอายุยืนยาวมาปรับใช้ ก็จะยิ่งช่วยส่งเสริมแนวปฏิบัติที่ดีงามนี้ให้แข็งแกร่งขึ้นไปอีก
ในอนาคต ผลการศึกษาจาก DO-HEALTH อาจเป็นแรงบันดาลใจให้มีการศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับแนวทางการกินง่ายๆ ที่ช่วยชะลอวัยได้ หน่วยงานสาธารณสุขของไทยอาจพิจารณานำข้อมูลเหล่านี้ไปปรับใช้กับโครงการส่งเสริมสุขภาพที่มีอยู่ เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชากรสูงวัยให้ดียิ่งขึ้น
สำหรับคนไทยทั่วไป คำแนะนำง่ายๆ คือ พยายามทานอาหารให้สมดุล มีโอเมก้า 3 เพียงพอ ควบคู่ไปกับการออกกำลังกายที่เหมาะสมกับวัยอย่างสม่ำเสมอ สิ่งเหล่านี้เมื่อทำร่วมกับคำแนะนำจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ จะช่วยส่งเสริมให้มีสุขภาพดีและ อายุยืน ยาวนานขึ้นได้