ในการประชุมคณะกรรมการรีวิวโครงการ TSQM 2568 ของสำนักครู กสศ. บ่ายวันที่ ๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๘  มีผู้ใหญ่ในวงการศึกษาสองท่าน เสนอให้มีการดำเนินกระบวนการ transform ระบบการศึกษาภาพใหญ่    เพราะ กสศ. ได้สร้าง knowledge assets เพื่อการเปลี่ยนแปลงระดับรากฐาน (transformation) ระดับตัวครู  ศน. และโรงเรียน จำนวนไม่น้อย   เป็นกำลังของการเปลี่นแปลงระดับรากฐานในระดับภาพใหญ่ของประเทศได้   

เช้าวันที่ ๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๘ ผมนัด ศ. นพ. ประสิทธิ์ วัฒนาภา กรรมการสภาการศึกษา  และประธานอนุกรรมการพัฒนานวัตกรรมการศึกษา  ไปรับประทานอาหารเช้า คุยกับคุณ Paul Collard แห่ง CCE สหราชอาณาจักร ที่ผมเอ่ยถึงบ่อยๆ ที่ เดอะล็อฟรีสอร์ท งามวงศ์วาน   อ. หมอประสิทธิ์เล่าการริเริ่มใช้ hackathon นักเรียนมัธยมปลาย  ประกวดโครงการพัฒนาชุมชนของตนเพื่อการเรียนรู้ผ่านการเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง    ที่เริ่มจาก ๒๐๘ ทีม  คัดเหลือ ๓๐ และ ๑๐ จะมีกิจกรรมขั้นสุดท้ายวันที่ ๗ - ๙ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๘ ที่โรงแรมไมด้า ดอนเมือง    

เท่ากับสำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ร่วมกับภาคี จุดชนวนกระบวนการเรียนรู้แนวใหม่ ที่เชื่อมโยงโรงเรียนกับชุมชน  ที่นักเรียนเรียนจากการกระทำการเป็นทีมของตน   กระตุกให้ผู้เกี่ยวข้องได้เห็นวิธีการหนุนให้นักเรียนได้ฝึกความเป็นผู้ก่อการ เป็นผู้สร้างสรรค์   ได้ปลดปล่อยความสามารถที่ซ่อนเร้นของตนออกมา    ได้รับการยอมรับจากชุมชน

อ. หมอประสิทธิ์ บอกว่า เป็นการคิดใหญ่  เริ่มเล็ก  ดำเนินการต่อเนื่อง    ที่ฝันระยะยาวคือ มีการสร้างคนรุ่นใหม่ที่ประกอบอาชีพหาเลี้ยงตนและครอบครัวอยู่ในถิ่นกำเนิด    และสร้างความเจริญแก่ท้องถิ่น   ในลักษณะของการสร้างนวัตกรรม             

คุณพอล จัด Workshop Thai PILA ที่ เดอะล็อฟรีสอร์ท งามวงศ์วาน ระหว่างวันที่ ๕ - ๗ กุมภาพันธ์ เพื่อนำเอาข้อเรียนรู้ของทีมไทยที่ได้รับการฝึกเมื่อปีที่แล้ว    มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันจาก ๔ จังหวัด (ลำปาง  สุรินทร์  สระแก้ว และกระบี่)   เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเครื่องมือประเมินการเรียนรู้เพื่อการพัฒนาการเรียนรู้ของนักเรียนที่เรียกว่า Formative Assessment   ที่ กสศ. ร่วมกับ OECD ดำเนินการโครงการที่ชื่อว่า Thai PILA   เพื่อใช้เป็นเครื่องมือเปลี่ยนแปลงระบบการศึกษาไทยในระดับรากฐาน (transformation)   โดยทีมงานจัดการประชุมปฏิบัติการนี้คือมูลนิธิทักษะเพื่ออนาคต ที่มี รศ. ดร. ธันยวิช วิเชียรพันธ์ เป็นหัวเรือใหญ่    และท่านเดินเข้ามาที่ห้องอาหารพอดี   จึงได้คุยกันและทราบว่าท่านเป็นวิทยากรในกิจกรรม hackathon ของสภาการศึกษาด้วย   

จึงเกิดการเชื่อมโยงหาทางร่วมมือกับขับเคลื่อน transformation ของระบบการศึกษาไทย    เชื่อมโยง กสศ. กับ สกศ.   และเนื่องจาก อ. หมอประสิทธิ์ บอกว่าท่านมีทีมคนรุ่นใหม่ในกระทรวงศึกษาธิการ ที่จะเป็นทีมผู้นำการเปลี่ยนแปลง   อยากให้คุณพอลได้พบและคุยด้วย   เพื่อช่วยหนุนพลังของคนหนุ่มสาวเหล่านี้          

เป็นการพูดคุย ๑ ๑/๒ ชั่วโมงที่มีพลังยิ่ง   และนำสู่โอกาสร่วมกันขับเคลื่อน transformationให้แก่ระบบการศึกษาไทย 

วิจารณ์ พานิช 

๕ ก.พ. ๖๘