ละหมาดกิยามุลลัยล์ หรือ
ตะฮัจญุด (ต้องมีละฟมาดวิติรปิดท้ายด้วย จึงจะสมบูรณ์ถูกต้อง) มีคนเข้าใจผิดกันมากมาย ทำเพียงเป็นคู่ๆ แล้วจบ
ที่ถูกต้อง ตาม ท่านเราะซูลลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุ อาลัยฮิ วะ ซัลลัม
คือละหมาดจำนวนคู่ =4 คู่ (8 เราะกะอาต) และปิดท้ายด้วยละหมาดวิติร (ละหมาดจำนวนคี่ 2(ให้สลาม)+1(ให้สลาม) รวม 8+2+1=11 เราะกะอาต
ดู ศอเฮี๊ยห์บุคอรี ชุดที่ 2 เล่ม 14 كِتَابُ الْوِتْرِ มี 15 รายงาน
บุคอรี 990 มีการกล่าวถึงเรื่องการละหมาดวิตรอย่างไรบ้าง
ท่านอิบนุอุมัร กล่าวว่า
ครั้งหนึ่งมีคนถามท่านศาสดา (ﷺ) เกี่ยวกับการละหมาดกลางคืน ท่านศาสดา (ﷺ) ตอบว่า “การละหมาดกลางคืนนั้นมีสองเราะกะอัต ตามด้วยสองเราะกะอัต และต่อไปเรื่อยๆ หากใครกลัวรุ่งอรุณ (ละหมาดฟัจร์) ที่กำลังใกล้เข้ามา เขาควรละหมาดหนึ่งเราะกะอัต และนั่นจะเป็นวิฏรสำหรับเราะกะอัตทั้งหมดที่เขาได้ละหมาดไปแล้วก่อนหน้านี้”
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ نَافِعٍ، وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَجُلاً، سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ صَلاَةِ اللَّيْلِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " صَلاَةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى، فَإِذَا خَشِيَ أَحَدُكُمُ الصُّبْحَ صَلَّى رَكْعَةً وَاحِدَةً، تُوتِرُ لَهُ مَا قَدْ صَلَّى "
Reference : Sahih al-Bukhari 990
In-book reference : Book 14, Hadith 1
USC-MSA web (English) reference : Vol. 2, Book 16, Hadith 105
----------------------
บุคอรี996 เวลาของวิติร
บรรยายจากอาอิชะต์ รอฏิยัลลอฮุ อันฮา
ท่านเราะซูลลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุ อาลัยฮิ วะ ซัลลัม (ﷺ) ได้ละหมาดวิตรในคืนต่างๆ ในช่วงเวลาต่างๆ ขยายไป (ตั้งแต่ละหมาด 'อิชา') จนถึงชั่วโมงสุดท้ายของคืน
عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كُلَّ اللَّيْلِ أَوْتَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَانْتَهَى وِتْرُهُ إِلَى السَّحَرِ.
Reference
: Sahih al-Bukhari 996
In-book reference
: Book 14, Hadith 7
USC-MSA web (English) reference
: Vol. 2, Book 16, Hadith 110
----------------------
บุคอรี997อาอิชะต์ไม่ได้ละหมาดตะฮัจญุด (แต่ละหมาดวิติรตามนบี)
บรรยายจากท่านอะอิชะต์ รอฏิยัลลอฮุ อันฮา
ท่านเราะซูลลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุ อาลัยฮิ วะ ซัลลัม (ﷺ) เคยละหมาดตอนกลางคืน (ตะฮัจญุด) ในขณะที่ฉันนอนหลับอยู่บนเตียงของท่าน เมื่อไหร่ก็ตามที่ท่านตั้งใจจะละหมาดวิติร ท่านก็มักจะปลุกฉัน และฉันก็จะละหมาดด้วย
(แสดงว่าละหมาดตะฮัจญุด อาอิชะต์ไม่ได้ละหมาดด้วย)
عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي، وَأَنَا رَاقِدَةٌ مُعْتَرِضَةً عَلَى فِرَاشِهِ، فَإِذَا أَرَادَ أَنْ يُوتِرَ أَيْقَظَنِي فَأَوْتَرْتُ.
Reference
: Sahih al-Bukhari 997
In-book reference
: Book 14, Hadith 8
USC-MSA web (English) reference
: Vol. 2, Book 16, Hadith 111
----------------------
บุคอรี998วิติรต้องเป็นละหมาดสุดท้าย
รายงานจากอับดุลลอฮฺ บิน อุมัร รอฏิยัลลอฮุ อันฮุ ว่า
ท่านเราะซูลลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุ อาลัยฮิ วะ ซัลลัม (ﷺ) กล่าวว่า “จงทำวิติร เป็นละหมาดสุดท้ายของคุณในตอนกลางคืน
(ละหมาดวิติรต้องเป็นละหมาดสุดท้ายในค่ำคืน)
عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " اجْعَلُوا آخِرَ صَلاَتِكُمْ بِاللَّيْلِ وِتْرًا ".
Reference
: Sahih al-Bukhari 998
In-book reference
: Book 14, Hadith 9
USC-MSA web (English) reference
: Vol. 2, Book 16, Hadith 112
----------------------
ละหมาดวิติร เป็นละหมาดที่ท่านนบีทำไม่เคยขาดเช่นเดียวกับ ตะเตาอุ (ซุนนะต์เราะวาติบ 12 เราะกะอาต)
*** วิธีการละหมาด ท่านเราะซูลลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุ อาลัยฮิ วะ ซัลลัม จะทำทีละสอง (مَثْنى) ท่านจะทำเพียงสี่คู่ (اَرَبُعَ مَثْنَى ) และจำทำอีกหนึ่งคู่ และตัสลิม และปิดท้ายด้วย เราะกะอะฮ์เดียว และตัสลิม รวมทั้งสิ้น 8 เราะกะอะฮ์ +2 +1 วิติร=11
บางคนยังเข้าใจไม่ถูก ทำเฉพาะละหมาดคู่ ไม่ทำละหมาดคี่ ซึ่งเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัวของละหมาด “วิติร” พอใจทำ1, 3, 5 ตามสะดวก ให้เป็นเลขคี่