มาฆบูชา 2566 </strong>ตรงกับวันที่ 6 มี.ค. วันมาฆบูชา คือเป็นวันที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง “โอวาทปาติโมกข์” แก่พระสงฆ์เป็นครั้งแรก หลังจากตรัสรู้มาแล้วเป็นเวลา 9 เดือน</p><p>ได้เกิดเหตุอัศจรรย์ขึ้นพร้อมๆ กันถึง 4 ประการ ได้แก่</p><p> </p><ol>

  • วันนั้นตรงกับวันเพ็ญ ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 3 ซึ่งพระจันทร์เสวยมาฆฤกษ์
  • มีพระสงฆ์จำนวน 1,250 รูป มาประชุมพร้อมกันโดยมิได้นัดหมาย ณ วัดเวฬุวัน เมืองราชคฤห์ แคว้นมคธ เพื่อสักการะพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
  • พระสงฆ์ที่มาประชุมทั้งหมดล้วนแต่เป็นพระอรหันต์ ผู้ได้อภิญญา 6
  • พระสงฆ์ทั้งหมดได้รับการอุปสมบทโดยตรงจากพระพุทธเจ้า หรือ "เอหิภิกขุอุปสัมปทา"
  • </ol><p> </p><p> และเพราะเกิดเหตุอัศจรรย์ 4 ประการข้างต้น ทำให้วันมาฆบูชา เรียกอีกชื่อหนึ่งได้ว่า “วันจาตุรงคสันนิบาต” หมายความว่า “การประชุมด้วยองค์ 4” ทั้งนี้วันมาฆบูชาถือว่าเป็นวันพระธรรม ขณะที่วันวิสาขบูชาถือว่าเป็นวันพระพุทธ ส่วนวันอาสาฬหบูชา เป็นวันพระสงฆ์</p><p>วันมาฆบูชาที่กำลังจะถึงนี้ พวกเราก็ทราบดีว่ามีความสำคัญคือ
    1. พระสงฆ์ 1,250 รูป ได้กลับมาเฝ้าพระพุทธเจ้าอย่างพร้อมเพรียงกันโดยมิได้นัดหมาย
    2. พระสงฆ์ทั้งหมดล้วนเป็นเอหิภิกขุที่พระพุทธเจ้าทรงบวชให้ด้วยพระองค์เองทั้งสิ้น ซึ่งเรียกว่า เอหิภิกขุอุปสัมปทา
    3. พระสงฆ์ทั้งหมดล้วนเป็นพระอรหันต์ คือผู้ได้อภิญญา 6 ข้อ
    4. วันที่พระสงฆ์ทั้งหมดมาชุมนุมกันนี้ตรงกับวันเพ็ญเดือนมาฆะ (วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 3)

    คำถามคือ พระอรหันต์ 1250 นี้มีใครบ้าง? ก่อนอื่น เราลองมาไล่กันดูก่อนว่า มีพระอรหันต์กี่องค์แล้วในตอนนั้น เริ่มจากพระพุทธเจ้าตรัสรู้วันเพ็ญเดือน6

    ปัญจวัคคีย์ รวม 5 รูป
    พวกเราก็รู้จักท่านปัญจวัคคีย์กันดีครับ ซึ่งท่านทั้ง 5 คือ โกณฑัญญะ วัปปะ ภัททิยะ มหานามะ และอัสสชิ ลำดับการบรรลุธรรมของพวกท่านเป็นดังนี้ครับ
    ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 8 : ท่านโกณฑัญญะ ได้ธรรมจักษุ
    แรม 1 ค่ำ เดือน 8 : ท่านวัปปะได้ธรรมจักษุ
    แรม 2 ค่ำ เดือน 8 : ท่านภัททิยะ ได้ธรรมจักษุ
    แรม 3 ค่ำ เดือน 8 : ท่านมหานามะ ได้ธรรมจักษุ
    แรม 4 ค่ำ เดือน 8 : ท่านอัสสชิ ได้ธรรมจักษุ
    แรม 5 ค่ำ เดือน 8 :พระพุทธองค์ทรงแสดงธรรมเทศนาอนัตตลักขณสูตร และ ท่านปัญจวัคคีย์ทั้ง 5 ก็ได้บรรลุธรรมเป็นอรหันต์
    รวมตอนนี้มีพระอรหันต์ 5 รูป (ไม่รวมพระพุทธเจ้า)

    พระยสกุลบุตร และ สหาย รวม 55 รูป
    หลังจากนั้นพระพุทธเจ้าก็ได้ไปโปรดพระยสกุลบุตร และ หลังจากได้ฟังธรรม ท่านยสก็ได้บรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ตั้งแต่ยังไม่ได้บวชเลยทีเดียว และ พระยสเนี่ยท่านไม่ธรรมดานะครับ ท่านเป็นลูกชายของ นางสุชาดา คนที่ถวายข้าวมัธุปายาส หน่ะครับ
    หลังจากพระยสได้ออกบวช เพื่อนๆของท่านก็ได้ออกบวชตาม อีก 54 คน และ ทั้งหมดก็ได้เป็นพระอรหันต์
    รวมตอนนี้มีพระอรหันต์ 60 รูป (ไม่รวมพระพุทธเจ้า)

    พระพุทธเจ้า ส่งพระอรหันต์ทั้ง 60 ออกไปประกาศศาสนา
    ทรงตรัสเรียก และให้สาวกทั้งหมดออกประกาศศาสนา (60รูป – ปัญจวัคคีย์ + พวกพระยสะ)
    โดยตรัสให้พระสาวก 60 รูปแยกย้ายกันประกาศศาสนา 60 แห่งไม่ซ้ำทางกัน ส่วนพระองค์เองจะเสด็จไปแสดงธรรม ณ ตำบลอุรุเวลา เสนานิคม

    ภัททวัคคีย์ รวม 30 คน
    ระหว่างทาง พระพุทธเจ้าได้พบกับ กลุ่มภัททวัคคีย์ ซึ่งมี 30 คนด้วยกัน ทรงสอนธรรมะ และ ทั้งหมดก็ได้บรรลุธรรมขั้นต้น แต่ยังไม่มีใครได้เป็นพระอรหันต์
    ซึ่ง พระพุทธเจ้าก็ทรงบอกให้ พระภัททวัคคีย์ทั้ง 30 คน ออกเดินทางไปพร้อมๆกัน ที่ทรงไม่ให้แยกเดินทางเดี่ยวเพราะ ตอนนั้นท่านทั้ง 30 ยังไม่ได้บรรลุอรหันต์
    เอาเป็นว่าตอนนั้น พระในโลกมี 60 รูป ที่เป็นอรหันต์ และ 30 รูปที่ยังไม่ได้เป็นอรหันต์

    โปรดชฏิลสามพี่น้องและบริวาร รวม 1003 คน
    ท่านก็ได้ไปโปรด ชฏิล 3 พี่น้อง ก็ใช้เวลาอยู่นานหน่อยกว่าจะทำให้ชฏิลยอมรับได้
    แต่พอเหล่าชฏิลยอมรับแล้ว หันมาฟังธรรม ท่านทั้งหมดก็บรรลุเป็นอรหันต์
    อุรุเวลากัสสปะ และ บริวาร 500
    นทีกัสสปะ และ บริวาร 300
    คยากัสสปะ และ บริวาร 200
    รวม 1003 คน
    การเป็นว่าตอนนั้น พระในโลกมี 1063 รูป ที่เป็นอรหันต์ และ 30 รูปที่ยังไม่ได้เป็นอรหันต์

    พระสารีบุตร และพระโมคคัลลานะ และคณะ รวม 252 คน
    ถัดมาก็เป็นคณะของพระสารีบุตร และ โมคคัลลานะ ที่ตามเข้าบวช โดยที่ท่านทั้งหมดพาบริวารมาด้วยอีก 250 คน บริวารทั้งหมดบรรลุอรหันต์จากการฟังธรรมครั้งแรก แต่พระสารีบุตร กับ พระโมคคัลลานะใช้เวลานานกว่านิดนึงคือ
    พระโมคคัลลานะ ใช้เวลา 7 วัน
    พระสารีบุตรใช้เวลา 14 วัน
    และ วันที่พระสารีบุตรบรรลุอรหันต์นั้น ก็คือวัน มาฆบูชานั่นเองครับ

    สรุป มีพระอรหันต์กี่องค์ เมื่อถึงวันมาฆบูชา?
    จากพุทธประวัติ เราพอจะสรุปได้ว่า ในตอนนั้น (วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 3) มีพระแล้วทั้งหมด 1345 รูป โดยแบ่งเป็น
    1. มีพระอรหันต์รวม 1315 รูป
         - ปัญจวัคคีย์ รวม 5 รูป
         - พระยสกุลบุตร และ สหาย รวม 55 รูป
         - ชฏิลสามพี่น้องและบริวาร รวม 1003 คน
         - พระสารีบุตร และพระโมคคัลลานะ และคณะ รวม 252 คน
    2. ที่ยังไม่ได้เป็นอรหันต์ 30 รูป
         - ภัททวัคคีย์ รวม 30 คน
         - แต่ว่า ผมก็ไม่ทราบเหมือนกันนะครับว่า เมื่อถึงวัน มาฆบูชาแล้ว ในบรรดาท่านทั้ง 30 อาจจะมีบางท่านบรรลุอรหันต์แล้วก็เป็นได้

    แล้วพระอรหันต์ 1250 รูปมีใครบ้าง?
    ผมก็ไม่รู้เหมือนกันครับ 😛 พระไตรปิฏกไม่ได้เขียนไว้นี่ครับ ว่ามีท่านใดบ้าง แล้วผมจะไปกล้าฟันธงได้ยังไง เอาเป็นว่า ต้องอยู่ใน 1345 รูปนี้แน่ๆครับ
    แต่ก็มีบางท่านได้ให้สมมุติฐานไว้เหมือนกันนะครับ ว่า 1250 รูปนั้น คือ
    1. ชฏิลสามพี่น้องและบริวาร รวม 1003 คน
    2. พระสารีบุตร และพระโมคคัลลานะ และคณะ รวม 252 คน

    รวม 1255 รูป แต่ว่า เค้าไม่นับ ชฏิลสามพี่น้อง พระสารีบุตร และพระโมคคัลลานะ ทำให้เหลือ 1250 พอดี
    ส่วนภัททวัคคีย์ 30 คน นั้นไม่นับ เค้าบอกว่า ยังไม่บรรลุ  และ พระอีก 60รูป  คือ ปัญจวัคคีย์ + พวกพระยสะ ก็ไม่นับ เพราะ ได้แยกย้ายไปประกาศศาสนา
     </p><p>แต่ เพราะสมัยโบราณเขากล่าวเพียงคร่าว ๆ พอเข้าใจ เขาไม่ได้ต้องตรงเป่ะ อย่างคนสมัยนี้
    อย่างพลเมืองกรุงราชคฤห์ มี 80 โกฏิ (โกฏิละ 10ล้าน) ซึ่งสมัยนั้นมันเป็นไปไมได้ ที่จะมากกมายขนาดนั้น แต่ให้เข้าใจว่า “มาก”
    เท่านั้น   หรือ ชาดกพระเจ้า 500 ชาติ จริง ๆ แล้วจำนวนชาดกที่พระพุทธองค์ทรงตรัสไว้มีมากกว่า 500 เรื่อง แต่ คนโบราณเขาเรียก
    เช่นนั้น เพื่อจำง่าย เพราะความสำคัญ หรือ ประโยชน์ ไม่ได้ขึ้นอยู่กับจำนวนเรื่อง</p><p> </p>