การบริหารเป็นศาสตร์ การบริหารเป็นศิลป์ ?

การบริหารเป็นศาสตร์ การบริหารเป็นศิลป์ ?

ดร. ถวิล  อรัญเวศ

   การบริหาร คือการทำงานให้ประสบผลสำเร็จ
โดยอาศัยผู้อื่นช่วยทำ

   ดังนั้น นักบริหาร จึงไม่จำเป็นต้องทำงาน
เพียงลำพังคนเดียว

   แต่นักบริหารที่ดี คือผู้สามารถดึงเอาความรู้
ความสามารถ ดึงเอาศักยภาพ    ของผู้อื่นมาช่วย
ในการทำงานเพื่อให้งานประสบผลสำเร็จอย่างมีประสิทธิภาพ

       ผู้บริหาร คือผู้ที่เขาแต่งตั้งให้มาคิด 
ตัดสินใจ แก้ปัญหา และรับผิดชอบในผลแห่ง
การบริหารที่ตนเองได้ตัดสินใจไปแล้วนั้น
       ผู้บริหาร จะต้อง ครองคน ครองคน
ครองงาน และประสานสัมพันธ์
       ผู้บริหาร จะต้องเก่งตน เก่งคน เก่งงาน
เก่งคิด และเป็นนักประสานสิบทิศ

       ผู้บริหาร จะต้องมีศาสตร์ และศิลป์ในการบริหาร

การบริหารเป็นศาสตร์                      

การบริหารเป็นศาสตร์ เพราะการบริหารเป็นวิชาการแขนงหนึ่งที่มีแนวคิดและทฤษฎีที่สามารถอธิบายปรากฏการการบริหารได้โดยวิธีการทางวิทยาศาสตร์ (ไม่ใช่เรื่องลึกลับหรือไสยศาสตร์)เป็นสาขาวิชาที่มีการจัดการระเบียบอย่างเป็นระบบ กล่าวคือมีหลักเกณฑ์และทฤษฎีที่พึงเชื่อถือได้
อันเกิดจากการค้นคว้าเชิงวิทยาศาสตร์ เพื่อประโยชน์ในการบริหาร เป็นศาสตร์สังคม ซึ่งอยู่กลุ่มเดียวกับวิชาจิตวิทยา สังคมวิทยา และรัฐศาสตร์
โดยลักษณะนี้ การบริหารจึงเป็นศาสตร์ (Science)

การบริหารเป็นศิลป์

                   การบริหารเป็นศิลป์ พิจารณาจากการบริหารของผู้บริหารที่สามารถนำแนวคิดทฤษฎีทางการบริหารไปปรับหรือประยุกต์ใช้ในการบริหารงานโดยอาศัยความรู้ ความสามารถ ประสบการณ์และทักษะของผู้บริหารแต่ละคน ที่จะ ทำงานให้บรรลุเป้าหมาย โดยประยุกต์เอาความรู้ หลักการและทฤษฎีทางการบริหารไปรับใช้ในการปฏิบัติงานเพื่อให้เหมาะสมกับสถานการณ์ และสิ่งแวดล้อม การบริหารเป็นศิลป์ (Arts)

         

สรุป

           การบริหารจึงเป็นศาสตร์ (Science) เพราะการบริหารเป็นวิชาการแขนงหนึ่งที่มีแนวคิดและทฤษฎีที่สามารถอธิบายปรากฏการการบริหารได้โดยวิธีการทางวิทยาศาสตร์  การบริหารเป็นศิลป์ (Arts) คือผู้บริหารสามารถประยุกต์เอาความรู้ หลักการและทฤษฎีทางการบริหารไปปรับใช้ในการปฏิบัติงานเพื่อให้เหมาะสมกับสถานการณ์ และสิ่งแวดล้อมของหน่วยงานทำให้เกิดผลอย่างมีประสิทธิภาพ