ทฤษฎีหรือหลักการแนวคิด
เป็นรูปแบบการสอนที่มีโครงสร้างแบบเรียงลำดับและนำเสนอเนื้อหาสาระแก่นักเรียนโดยใช้วิธีการบรรยายหรือสาธิต พัฒนาโดย Siegfried Engelmann and Wesley C. Becker รูปแบบการสอนทางตรงนี้รวมไปถึงการสอนที่ประกอบด้วยแบบฝึกหัดชั้นเรียนแบบมีส่วนร่วม การสังเกต การอภิปราย การสัมมนา การเรียนรู้แบบ Active learning การฝึกปฏิบัติ เป็นรูปแบบการสอนที่เกิดจาก 3 องค์ประกอบคือ I do (Instructor
หรือ ผู้สอน) We do (Instructor หรือ ผู้สอน และ Student หรือ นักเรียน) และ You do (นักเรียนฝึกปฏิบัติด้วยตนเองโดยการสังเกตและ
ติดตามของผู้สอน)
จอยส์ และวีล (Joyce and Weil, 1996: 334) กล่าวว่า มีงานวิจัยมากมายที่ชี้ให้เห็นว่า การเรียนการสอนที่มุ่งเน้นให้ความรู้ที่ลึกซึ้งจะช่วยให้
ผู้เรียนรู้สึกมีบทบาทในการเรียน ทำให้ผู้เรียนมีความตั้งใจเรียนและช่วยให้ผู้เรียนประสบความสำเร็จในการเรียนยิ่งขึ้น โดยผู้สอนต้องจัดสาระ
และวิธีการเรียนให้ผู้เรียนอย่างดีทั้งด้านเนื้อหาความรู้รวมไปถึงการใช้เวลาเรียนอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งช่วยให้เกิดประโยชน์ต่อการเรียนรู้ของ
ผู้เรียนมากที่สุด การจัดการเรียนการสอนนี้ช่วยทำให้ผู้เรียนมีสมาธิจดจ่อกับสิ่งที่เรียน
วัตถุประสงค์ของรูปแบบ
รูปแบบการเรียนการสอนนี้มุ่งช่วยให้ได้เรียนรู้ทั้งเนื้อหาสาระและมโนทัศน์ต่าง ๆ รวมทั้งได้ฝึกปฏิบัติทักษะต่าง ๆ จนสามารถทำได้ดีและ
ประสบผลสำเร็จได้ในเวลาที่จำกัด
กระบวนการเรียนการสอนของรูปแบบ
การเรียนการสอนรูปแบบนี้ประกอบด้วยขั้นตอนสำคัญ ๆ 5 ขั้นดังนี้
ขั้นที่ 1 ขั้นนำ
1.1 ผู้สอนแจ้งวัตถุประสงค์ของบทเรียนและระดับการเรียนรู้หรือพฤติกรรมการเรียนรู้ที่คาดหวังแก่ผู้เรียน
1.2 ผู้สอนชี้แจงสาระของบทเรียน และความสัมพันธ์กับความรู้และประสบการณ์เดิมอย่างคร่าว ๆ
1.3ผู้สอนชี้แจงกระบวนการเรียนรู้ และหน้าที่รับผิดชอบของผู้เรียนในแต่ละขั้นตอน
ขั้นที่ 2 ขั้นนำเสนอบทเรียน
2.1 หากเป็นการนำเสนอเนื้อหาสาระ ข้อความรู้หรือมโนทัศน์ ผู้สอนควร กลั่นกรองและสกัดคุณสมบัติเฉพาะของมโนทัศน์เหล่านั้น
นำเสนออย่างชัดเจนพร้อมทั้งอธิบาย และยกตัวอย่างประกอบให้ผู้เรียนเข้าใจ ต่อไปจึงสรุปคำนิยามของมโนทัศน์เหล่านั้น
2.2 ตรวจสอบว่าผู้เรียนมีความเข้าใจตรงตามวัตถุประสงค์ก่อนให้ผู้เรียนลงมือฝึกปฏิบัติ หากผู้เรียนยังไม่เข้าใจ ต้องสอนซ่อมเสริม
ให้เข้าใจก่อน
ขั้นที่ 3 ขั้นฝึกปฏิบัติตามแบบ
ผู้สอนปฏิบัติให้ผู้เรียนดูเป็นตัวอย่าง ผู้เรียนปฏิบัติตาม ผู้สอนให้ข้อมูลป้อนกลับ ให้การเสริมแรงหรือแก้ไขข้อผิดพลาดของผู้เรียน
ขั้นที่ 4 ขั้นฝึกปฏิบัติภายใต้การกำกับของผู้ชี้แนะ
ผู้เรียนลงมือปฏิบัติด้วยตนเอง โดยผู้สอนคอยดูแลอยู่ห่าง ๆ ผู้สอนสามารถประเมินเรียนรู้และความสามารถของผู้เรียนได้จากความสำเร็จ
และความผิดพลาดของการปฏิบัติของผู้เรียน คอยให้ความช่วยเหลือผู้เรียนและให้ข้อมูลป้อนกลับเพื่อให้ผู้เรียนแก้ไขข้อผิดพลาดต่าง ๆ
ขั้นที่ 5 การฝึกปฏิบัติอย่างอิสระ
หลังจากที่ผู้เรียนสามารถปฏิบัติตามขั้นที่ 4 ได้ถูกต้องประมาณ 85- 90 % แล้ว ผู้สอนควรปล่อยให้ผู้เรียนปฏิบัติต่อไปอย่างอิสระ เพื่อให้ผู้เรียน
เกิดความชำนาญและเพิ่มความคงทนในการเรียนรู้ ผู้สอนไม่จำเป็นต้องให้ข้อมูลป้อนกลับในทันที สามารถให้ภายหลังได้ ควรทำการฝึกติดต่อกันเป็นระยะๆ เพื่อช่วยให้การเรียนรู้อยู่คงทนขึ้น
ผลที่ผู้เรียนจะได้รับ
การเรียนการสอนแบบนี้ เป็นไปตามลำดับขั้นตอน ตรงไปตรงมา ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ ทั้งทางด้านพุทธิพิสัย และทักษะพิสัยได้เร็วและได้มาก
ในเวลาที่จำกัด ไม่สับสน ผู้เรียนได้ฝึกปฏิบัติตามความสามารถของตน จนสามารถบรรลุวัตถุประสงค์ ทำให้ผู้เรียนมีแรงจูงใจในการเรียน และมีความรู้สึกที่ดีต่อตนเอง
การวัดและการประเมินผล
ประเมินผู้เรียนตามความสามารถปฏิบัติว่าเป็นไปตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งหรือไม่ โดยอาจใช้เครื่องมือในการประเมิน อาทิ แบบสังเกตพฤติกรรม
หรือ แบบตรวจสอบรายการ
ข้อเสนอแนะ
- บรรยากาศที่ไม่ปลอดภัยสำหรับผู้เรียน สามารถสกัดกั้นความสำเร็จของผู้เรียนได้ ดังนั้นผู้สอนจึงจำเป็นต้องระมัดระวัง ไม่ทำให้ผู้เรียนเกิด
ความรู้สึกในทางลบ เช่น การดุด่าว่ากล่าว การแสดงความไม่พอใจ หรือวิพากษ์วิจารณ์ผู้เรียน
- เป็นรูปแบบการเรียนรู้ที่ช่วยส่งเสริมนักเรียนที่มีปัญหาด้านพัฒนาการเรียนรู้ได้เป็นอย่างดีแล้ว ยังเป็นรูปแบบการเรียนการสอนที่เหมาะกับ
นักเรียนส่วนใหญ่ สามามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้หลากหลายช่วงชั้นและหลากหลายวิชา
- ในบางกรณี รูปแบบการสอนนี้อาจใช้ห้องเรียนที่มีทรัพยากรเอื้อต่อการเรียน การทำการบ้าน และช่วยเหลือในการเรียนการสอนร่วมด้วย
- เหมาะกับการศึกษาที่มีระบบ มีการกำหนดหลักสูตรที่ชัดเจน และถูกถ่ายทอดโดยผู้สอนผ่านการอบรมมาเป็นอย่างดี ซึ่งทำให้ผู้เรียนทุกคน
สามารเรียนรู้ได้ ครูประสบความสำเร็จในการสอน โดยถ้าครูได้รับการฝึกอบรมอย่างมีประสิทธิภาพโดยใช้เทคนิคพิเศษ ครูสามารถประเมินผล
การเรียนรู้ได้จากการวัดผลการเรียนรู้ของนักเรียน
สิ่งสนับสนุนการเรียนรู้
- ความพร้อมด้านห้องเรียน ห้องปฏิบัติการ อุปกรณ์เทคโนโลยี รวมไปถึงสิ่งอำนวยความสะดวกอื่นๆ หนังสือ สื่อสิ่งพิมพ์ทั้งออนไลน์และออฟไลน์ที่เอื้อต่อการจัดการเรียนการสอน ช่วยให้นักเรียนสามารถค้นคว้า ดำเนินกิจกรรมไปอย่างสะดวก เรียบร้อย และบรรลุเป้าหมาย รวมไปถึงการแลกเปลี่ยน ติดตาม และเสนอแนะจากผู้สอน
อ้างอิงข้อมูลจาก : เข้าถึงข้อมูลเมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม 2563
http://parnzyis.blogspot.com/2018/02/51.html
https://en.wikipedia.org/wiki/Direct_instruction
ตัวอย่างการจัดการเรียนการสอนโดยรูปแบบการเรียนการสอนทางตรง (Direct Instruction) :