วิดีโอเกมจะทำให้วัยรุ่นชาวฮ่องกงเป็นคนเหลวไหลไม่รับผิดชอบ, โดดเดี่ยวจากผู้คน หรือเป็นนักประท้วงที่ทรงประสิทธิภาพกันแน่?

ตรงข้ามกับความเชื่อโดยทั่วไป ที่การเล่มวิดีโอเกม จะทำให้เด็กๆเป็นคนโหดร้ายและโดดเดี่ยว อย่างไรก็ตาม คนเล่นวิดีโอเกมคนเดียวจะทำให้เป็นคนโดดเดี่ยวและไม่มีความสุข ในทางตรงกันข้าม การเล่นวิดีโอเกมแบบหลายคนทำให้เกิดทักษะการร่วมมือกัน ซึ่งก่อให้เกิดประสิทธิภาพในการประท้วงก็ได้

อันดับแรกลงมาดูวิธีการที่เกมเหล่านี้ถูกออกแบบ และมาทำความเข้าใจว่าทำไมผู้เล่นจึงรักมัน ในการเล่นคนเดียว ประเภทเกมพ่อมด  นักล่าสัตว์ประหลาดที่มีมนต์คาถาต้องเอาชนะกับการท้าทายหลายอย่าง และตัดสินใจในเรื่องสำคัญเพื่อช่วยเด็กและป้องกันประเทศ

สิ่งนี้ทำให้คนเล่นทำตัวแบบง่ายๆ และมีจุดมุ่งหมายที่แน่ชัดในการสวมบทบาท และกลายมาเป็นวีรบุรุษ ในการประสบผลสำเร็จกับงานที่ง่ายๆในเบื้องต้น เช่น การหากุญแจ ทำให้ผู้เล่นมีความมั่นใจ

การท้าทายอันต่อมา คือการฆ่าสัตว์ที่ทำให้เราตาย เป็นสิ่งที่ยากและให้คุณค่าแก่เรามาก หากผู้เล่นพลาดในการฆ่า แต่หล่อนยังคงพยายามต่อไป ด้วยยุทธศาสตร์ที่ต่างออกไป ด้วยกำลังในมือ เวลาของเธอ และภายใต้การควบคุมของเธอ ในที่สุดหล่อนฆ่ามันได้  รู้สึกประสบผลสำเร็จ และตื่นเต้นต่อการท้าทายอันต่อไป

ด้วยการตัดสินใจที่สืบเนื่องมา พ่อมดยังการจบที่แตกต่างกัน ผู้เล่นสามารถเปลี่ยนทางเลือกที่อยู่ก่อนหน้าเพื่อผลที่แตกต่างกัน หากเธอยังคงอยู่ เธอก็สามารถช่วยเหลือเด็ก และป้องกันประเทศ ทั้งสองอย่างนี้ร่วมกัน ผู้เล่นสามารถใช้เวลาอันไม่จำกัดและสนุกสนานกับมัน

ตั้งแต่ยุค 1970 วิดีโอเกมกระจายไปทั่วโลก และมากกว่าคน 2 พันล้านคนสนุกกับมัน ตามที่รายงานของ Global Game Market ปี 2017 ที่บอกไว้ หากการใช้พวกมัน แล้วก่อให้เกิดความรุนแรง อัตราอาชญากรรมความรุนแรงต้องเพิ่มสูงขึ้น แต่มันไม่ได้เพิ่มขึ้นเลย

ในฐานะที่เป็นผู้เล่น ย่อมสามารถแยกความแตกต่างระหว่างความรุนแรงที่เหมือนจริงในเกมกับความรุนแรงจริงๆในชีวิตประจำวันได้ มีงานวิจัยเป็นร้อยที่ยืนยันถึงเรื่องนี้ จริงๆแล้วการเล่มวิดีโอเกมย่อมมีเวลาการประกอบอาชญากรรมจริงๆน้อยลง และอัตราการประกอบอาชญากรรมในระดับโลกลดลงเรื่อยๆ ตามรายงานของ Global Study Homicide ปี 2019 รายงานไว้

ในขณะที่การเล่มวิดีโอไม่ใช่ไปสร้างผู้โดดเดี่ยวจากสังคมรอบข้าง แต่การเล่นยังก่อให้เกิดทักษะทางสังคมเพิ่มขึ้นด้วย คนที่มีเจตคติทางสังคมเชิงบวกและทักษะทางสังคมที่ดีก่อนหน้าการเล่นวิดีโอเกม และหลังจากเล่นวิดีโอเกมแล้วยังคงมีทักษะแบบนี้ติดตัว วิดีโอเกมไม่ได้สร้างคนให้โดดเดี่ยว หรือทำลายทักษะทางสังคม

อย่างไรก็ตามคนที่เล่นวิดีโอเกมอย่างต่อเนื่องจะแทรกแซงการเข้าสังคม เช่น คนที่ทำแบบนั้นจะมีเวลากับเพื่อนน้อยลง จนกลายมาเป็นคนที่ไม่เอากับใครและไม่มีความสุข

อย่างนี้ก็ใกล้เคียงกับหลังจากที่เมามันกับวีรบุรุษวิดีโอเกม เมื่อกลับมาถึงชีวิตจริงอาจทำให้หมดกำลังใจ ผู้เล่มเกมโดยทั่วไป หากมีการเกี่ยวข้องกับกิจกรรมอื่นๆแล้ว มักจะหลงลืมการเล่มเกมไปเลย อย่างไรก็ตามผู้เล่นที่เล่มกับเกมนานเกินไป อาจสร้างความทรงจำเกี่ยวกับตัวเกมไว้ได้ และนำมาซึ่งความหดหู่ และทำให้เขาสุขน้อยลง

การเล่มอยู่กับเกมที่เล่นคนเดียวนั้นมักจะเป็นอย่างที่ว่า แต่การเล่นเกมแบบออนไลน์ที่ประกอบด้วยผู้เล่นหลายๆคน (Massively Multiplayer Online Rold-Playing Games ตัวย่อว่า MMORPGs) เช่นเกม World of Warcraft เพิ่มความร่วมมือในการจัดการตนเอง (self-organizing cooperation) มันเป็นการเริ่มต้นของ MMORPG คนแปลกหน้าจะฟอร์มทีมกัน และจัดการอย่างรวดเร็ว

เช่น ผู้เล่น World of Warcraft มีเวลาแค่ 1 นาทีในการตัดสินใจว่าใครควรจะทำอะไร และเมื่อไร ก่อนการเริ่มต้นเล่น  และไม่มีเวลาเลือกผู้นำ เมื่อเวลาต้องเล่น ผู้เล่นจะบ่งชี้ความสามารถ และทำหน้าที่ ดังนั้นเกมดังกล่าวจึงส่งเสริมการมีส่วนร่วม

ระหว่างการเล่นเกม MMORPG พวกเขามีเวลาน้อยที่จะคุย ในความเป็นจริง พวกเขาจะแบ่งปันข้อมูลซึ่งกันและกัน, บ่งชี้ปัญหา, ถามคำถามและให้การช่วยเหลือ ไม่ว่าพวกเขาจะชนะหรือแพ้ MMORPG แต่พวกเขาทำงานโดยนึกถึงกลุ่มเป็นหลัก ดังนั้นการเล่มเกม MMORPG จะเพิ่มอัตลักษณ์ที่แบ่งปันกันของผู้เล่น, ความมั่นใจในการสนับสนุนกลุ่ม, เจตคติและทักษะแบบร่วมมือกัน

ผู้เล่ม World of Warcraft จะคล้ายๆกับผู้ประท้วงในฮ่องกง ผู้ประท้วงในฮ่องกงจะได้รับการเรียกทางสื่อทางสังคมเพื่อเข้าร่วมการประท้วงที่หลากหลาย โดยมีการเลือกเอาสักอัน และกลายมาเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มที่มีจุดมุ่งหมายร่วมกัน หล่อนบริจาคหน้ากาก และเป็นอาสาในการสร้างเครื่องขวางกั้น

ระหว่างการประท้วง หล่อนแบ่งปันข้อมูลและอุปกรณ์, บ่งชี้ปัญหา, ถามคำถามและให้การช่วยเหลือ โดยผ่านการจัดองค์กรแบบลื่นไหล ผู้ประท้วงอาจปรากฏขึ้นในลักษณะ flash mob สร้างการสื่อสารที่ได้ผล และเป็นห่วงโซ่อุปทาน, เปิดและปิดเลนการเดินทาง, และหลังจากนั้นสลายตัว (จงเป็นเหมือน้ำ คำจากบรู๊ซ ลี่)

เมื่อเปรียบเทียบกับการเล่นคนเดียวที่มีผู้เล่นเป็นผู้นำ การที่ไม่มีผู้นำแบบนี้ การที่มีการจัดการตนเองเหล่านี้ การที่มี MMORPGs ที่มีการปฏิสัมพันธ์กัน (crowd-sourced intelligence) รวมถึงการประเท้วงอาจมีความผิดพลาดที่มีร่วมกัน แต่จะเกิดการตรวจตรา และความสร้างสรรค์เพิ่มมากขึ้น (monitor and creativity) โดยที่ไม่มีผู้นำ สมาชิกของ MMORPG อาจเข้าใจภาระหน้าที่ของตนเองผิดพลาด เช่นอาจเว้นที่ว่างการป้องกัน จนศัตรูลอดเข้ามาและฆ่าพวกเขาลงได้

โดยนัยยะเดียวกัน ผู้ประท้วงในฮ่องกงบางครั้งก็ประท้วงในเดือนสิงหาคม วันที่ 10 ปี 2019 ผู้ประท้วงบางคนประท้วงที่ Tai po และอีกหลายร้อยคนที่ Tai wai ยิ่งไปกว่านั้นผู้ประท้วงที่มีสีแดง (นิยมคอมมิวนิสต์ใช่ไหม?) โจมตีชายชาวจีนสองคนในใน mainland และตำรวจสนามบินฮ่องกง ในเดือนสิงหาคม วันที่ 13 ผู้ประท้วงที่สนับสนุนรัฐบาลประท้วงโดยการเดินขบวนที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในเดือนสิงหาคม วันที่ 17 ด้วยความเคียงใจในการโจมตีเหล่านี้

อย่างไรก็ตาม ผู้เล่น MMORPG และผู้ประท้วงสามารถตรวจตรา (monitor) ได้ถ้วนถี่ และสร้างสรรค์ยิ่งกว่าผู้เล่นแบบตัวคนเดียว พวกเขาฟังซึ่งกันและกันอย่างใกล้ชิดในการสืบสวน และแก้ไขข้อผิดพลาด นำไปสู่การตัดสินใจที่มีแต่ข้อได้เปรียบ และดำเนินการทุกอย่างไปตามแผน (execution) หลังจากเล่นเกม ผู้เล่น MMORPG จะบ่งชี้ความผิดพลาดในการต่อสู้ของผู้อื่น และแก้ไขพวกมัน

โดยนัยยะเดียวกัน ผู้ประท้วงจะรู้ด้วยตนเองว่ามีข้อผิดพลาดในการประท้วงที่สนามบิน และส่วนใหญ่ไม่ไปในเดือนสิงหาคมวันที่ 14 ปล่อยให้ผู้ประท้วงแค่ 2-3 คน ที่อยู่เบื้องหลังสัญญะที่ขอโทษเรื่องความผิดพลาดที่ได้ทำลงไป เพื่อแก้ไขความผิดพลาด พวกเขานำการประท้วงที่ไม่ใช้ความรุนแรงในวันที่ 18 เดือนสิงหาคม ที่เป็นการประท้วงแบบสันติด้วยจำนวนคน 1.7 ล้านคน ตามข่าว

ผู้เล่นที่ใช้ MMORPG ที่ไม่มีผู้นำ และผู้ประท้วงต่างนำเสนอความคิดที่แตกต่างกัน และนำมาความคิดเหล่านั้นมารวมกันเพื่อก่อให้เกิดความคิดริเริ่มที่สร้างสรรค์มากกว่าพวกเล่นคนเดียวทำ เมื่อเผชิญหน้ากับสัตว์ประหลาดที่ทำให้ตนเองตายลงได้ ผู้เล่น MMORPG จะระดมความคิดสนยุทธวิธีการโจมตีที่วแตกต่างกัน, ประเมินยุทธวิธี, และประยุกต์ยุทธวิธีจนฆ่าสัตว์ร้ายนั่นลงได้

โดยนัยยะเดียวกัน ผู้ประท้วงสร้างกลยุทธ์ที่สร้างสรรค์อันมีรายละเอียดดังนี้ 1. การโต้ตอบกับอาวุธของตำรวจโดยการใช้ร่ม 2. ถอนพิษแก๊สน้ำตาโดยการใช้กรวยจราจร และน้ำเปล่า 3. ครอบครอง Lennon Walls ด้วยประติมากรรมกระดาษ และรูปผู้ประท้วงที่กำลังทำสิ่งต่างๆ 4. ทำให้เกิดการประท้วงในวันเดียวกันที่ต่อต้านกฎหมายส่งผู้ร้ายข้ามแดนในประเทศจีน ใน 40 เมืองที่เป็นชาวต่างชาติในวันที่ 18 สิงหาคม

การเล่มวิดีโอเกมเป็นสิ่งที่เป็นอันตรายหรือไม่? หากไม่ใช่ มันก็ควรแทรกซึมทั้งในการงาน, โรงเรียน, หรือการมีทักษะทางสังคมกับเพื่อน เธอสามารถฝึกทักษะการร่วมมือซึ่งกันและกันในเกม MMORPG ไม่ว่าจะเป็นการประท้วง, ในโรงเรียน, หรือแม้แต่การงานก็ตาม 

แปลและเรียบเรียงจาก

Ming Ming Chiu. Are video games making Hong Kong youth delinquents, loners, …or better protester?

https://www.hongkongfp.com/2019/09/15/video-games-making-hong-kong-youths-delinquents-loners-better-protesters/

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน การวิจารณ์เพลง หนัง หนังสือ และสังคมร่วมสมัย



ความเห็น (0)