สวัสดีคณาจารย์และเพื่อนๆสาขาวิชาการพัฒนาชุมชนคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์มหาวิทยาลัยราชภัฎนครปฐมรวมทั้งผู้อ่านทุกท่านดิฉันนางสาวสิริยากร ถาวรินทร์รหัสนักศึกษา594305046 หมู่เรียน59/41 นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพการพัฒนาชุมชนหน่วยฝึกที่11 สำนักงานศูนย์วิชาการเพื่อการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นวันนี้จะมารายงานความก้าวหน้าของการฝึกประสบการณ์ วันศุกร์ที่27 กันยายนพ.ศ. 2562 โดยมีรายละเอียดดังนี้
เช้าวันนี้เวลา07.00- 08.00น. เดินทางจากหอพักไปยังศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงหมู่1 ตำบลคลองโยงอำเภอพุทธมณฑลจังหวัดนครปฐม
ในวันนี้เป็นวันจำทำโครงการการรวมกลุ่มทำลูกประคบสมุนไพรของชาวบ้านในชุมชนบ้านคลองโยงอำเภอพุทธมณฑลจังหวัดนครปฐม กิจกรรมที่3
เวลาประมาณ09.00- 09.30น. รับลงทะเบียนชาวบ้านที่เข้าร่วมโครงการการรวมกลุ่มทำลูกประคบสมุนไพรของชาวบ้านในชุมชนบ้านคลองโยงอำเภอพุทธมณฑลจังหวัดนครปฐม
เวลาประมาณ10.00 น. - 11.30 น.กิจกรรมที่ 3 คืออบรมการสาธิตและปฏิบัติการทำลูกประคบสมุนไพร มีการแบ่งกลุ่ม เป็น3 กลุ่ม คือกลุ่มที่ 1 ล้างทำความสะอาดสมุนไพร กลุ่มที่ 2 หั่นสมุนไพร กลุ่มที่ 3 ตัดผ้าและเชือก และเริ่มขึ้นตอนการทำ
กลุ่มที่1
กลุ่มที่ 2
กลุ่มที่3
อุปกรณ์ที่ใช้ในการทำลูกประคบสมุนไพร
1. ผ้าดิบสาหรับห่อลูกประคบขนาด
2. เชือกด้ายดิบ
3. ตัวยาที่ใช้ทาลูกประคบ
4. เตาพร้อมหม้อสำหรับนึ่งลูกประคบ
5. จาน
6. ครก
สมุนไพรที่ใช้ในการทำลูกประคบสมุนไพร
1. เหง้าไพลสรรพคุณแก้ปวดเมื่อยลดอาการอักเสบ
2. ผิวมะกรูดสรรพคุณมีนามันหอมระเหยแก้ลมวิงเวียน
3. ตะไคร้สรรพคุณแต่งกลิ่น
4. ใบมะขามสรรพคุณแก้อาการคันตามร่างกายช่วยบารุงผิว
5. ขมินชันสรรพคุณช่วยลดอาการอักเสบแก้โรคผิวหนัง
6. ใบส้มป่อยสรรพคุณช่วยบารุงผิวแก้โรคผิวหนังลดความดันโลหิต
7. เกลือแกงสรรพคุณช่วยดูดความร้อนและช่วยพาตัวยาซึมผ่านผิวหนังได้สะดวกขึน
8. การบูรสรรพคุณแต่งกลิ่นบารุงหัวใจแก้พุพอง
9. พิมเสนสรรพคุณแต่งกลิ่นบารุงหัวใจแก้หวัด
ขั้นตอนวิธีการทำลูกประคบลูกประคบสมุนไพร
1. หั่นหัวไพลขมินชันต้นตะไคร้ผิวมะกรูดเป็นชินเล็กๆแล้วนามาตาพอหยาบๆ
2. นำใบมะขามใบส้มป่อยผสมกับสมุนไพรข้อ1 เสร็จแล้วให้ใส่เกลือการบูรคลุกเคล้าให้เป็นเนือเดียวแต่อย่าให้แฉะเป็นน้ำ
3. นำตัวยาที่จัดเตรียมเรียบร้อยแล้วใส่ผ้าดิบห่อเป็นลูกประคบกลมๆขนาดพอดีรัดด้วยเชือกให้แน่น(ลูกประคบเวลาถูกความร้อนยาสมุนไพรจะฝ่อลงให้รัดใหม่ให้แน่นเหมือนเดิม)
เมื่อทุกคนทำลูกประคบสมุนไพรเรียบร้อยแล้วจึงนำมาใส่บรรจุภัณฑ์ใส่โล้โกและใบกับกำยาสมุนไพรลูกประคบสมุนไพร
จากนั้นก็ให้ควมรู้เรื่องวิธีการใช้ลูกประคบสมุนไพร และประโยชน์ข้อควรระวัง วิธีกาเก็บรักษา
วิธีการใช้ลูกประคบสมุนไพร
- นำลูกประคบที่ได้ไปนึ่งในหม้อนึ่งใช้เวลานึ่งประมาณ15 - 20 นาที
- จัดท่าคนไข้ให้เหมาะสมเช่นนอนตะแคงขึ้นอยู่กับตำแหน่งที่จะทาการประคบสมุนไพร
- นำลูกประคบที่รับความร้อนได้ที่แล้วมาประคบบริเวณที่ต้องการประคบ(การทดสอบความร้อนของลูกประคบคือแตะที่ท้องแขนหรือหลังมือของผู้ประคบก่อน)
- ในการวางลูกประคบบนผิวหนังคนไข้โดยตรงในช่วงแรกๆต้องทาด้วยความเร็วไม่วางแช่นานเพื่อป้องกันคนไข้จากการถูกลวกด้วยความร้อน
ประโยชน์ของการประคบสมุนไพร
- บรรเทาอาการปวดเมื่อย
- ช่วยลดอาการบวมอักเสบกล้ามเนื้อเอ็นข้อต่อหลัง24-48 ชั่วโมง
- ลดอาการเกร็งของกล้ามเนื้อ
- ช่วยให้เนื้อเยื้ออพังผืดยืดตัวออก
- ลดการติดขัดของข้อต่อ
- ลดอาการปวด
- ช่วยเพิ่มการไหลเวียนของเลือด
ข้อควรระวังการใช่ลูกประคบสมุนไพร
- ห้ามใช้ลูกประคบที่ร้อนเกินไปโดยเฉพาะกับบริเวณผิวหนังอ่อนๆหรือบริเวณที่เคยเป็นแผลมาก่อนถ้าต้องการใช้ควรมีผ้าขนหนูรองก่อนหรือรอจนกว่าลูกประคบจะคลายความร้อนลงจากเดิม
- ควรระวังเป็นพิเศษในผู้ป่วยเบาหวานอัมพาตเด็กและผู้สูงอายุเนื่องจากกลุ่มบุคคลดังกล่าวความรู้สึกตอบสนองต่อความร้อนช้าอาจจะทาให้ผิวหนังไหม้ทาให้ผัวหนังไหม้พองได้ง่ายถ้าต้องการใช้ควรจะ“ใช้ลูกประคบที่อุ่นๆ”
- ไม่ควรใช้ลูกประคบสมุนไพรในกรณีที่มีแผลการอักเสบ(ปวดบวมแดงร้อน) ในช่วง24 ชั่วโมงแรกอาจจะทาให้บวมมากขึ้น
- หลังจากประคบสมุนไพรแล้วไม่ควรอาบนาทันทีเพราะจะไปชะล้างตัวยาออกจากผิวหนังและอุณหภูมิของร่างกายปรับเปลี่ยนไม่ทันอาจจะทาให้เป็นไข้ได้
วิธีเก็บรักษา
- ลูกประคบสมุนไพรที่ทาในแต่ละครังสามารถเก็บไว้ใช้ซ้ำได้3 - 5วัน
- ควรเก็บลูกประคบไว้ในตู้เย็นจะทาให้เก็บได้นานขึ้น(ควรตรวจลูกประคบด้วยถ้ามีกลิ่นบูดหรือเหม็นเปรียวไม่ควรเก็บไว้
- ถ้าลูกประคบแห้งก่อนใช้ควรพรมด้วยนาหรือเหล้าขาว
- ถ้าลูกประคบที่ใช้ไม่มีสีเหลืองหรือสีอ่อนลงแสดงว่ายาที่ใช้จืดแล้ว(คุณภาพน้อยลง) จะใช้ไม่ได้ผลควรเปลี่ยนลูกประคบใหม่
เมื่อทุกขั้นตอนเรียบร้อยแล้วจึงมีการทำแบบทดสอบหลังการเข้าอบรมโครงการการรวมกลุ่มทำลูกประคบสมุนไพรของชาวบ้านในชุมชนบ้านคลองโยงอำเภอพุทธมณฑลจังหวัดนครปฐมจำนวน10 ข้อและทำแบบประเมินความพึงพอใจ
เวลาประมาณ12.00 - 12.30 น. รับประทานอาหารกลางวันในวันนี้เป็นเมนูน้ำพริกผักต้มและแกงกระดูกหมูผักกาดดองเมื่อรับประทานอาหารเสร็จชาวบ้านก็แยกย้ายกันกลับบ้านจำนวน10 ข้อและทำแบบประเมินความพึงพอใจจบโครงการการรวมกลุ่มทำลูกประคบสมุนไพรของชาวบ้านในชุมชนบ้านคลองโยงอำเภอพุทธมณฑลจังหวัดนครปฐม
เวลาประมาณ13.00 - 16.00 น.ล้างจานเก็บแก้วน้ำและทำความสะอาดเตรียมจัดสถานที่เพื่อใช้ในการทำโครงการต่อในวันพรุ่งนี้คือโครงการส่งเสริมและอนุรักษ์ดนตรีไทย(อังกะลุง)ให้กับเด็กและเยวชนจากนั้นก็เดินทางกลับมหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐมและแยกย้ายกันกลับบ้าน
วันที่ห้าสิบหกผ่านไปกับการมาเป็นนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพ โดยรวมในการฝึกงานวันนี้ผ่านไปได้ด้วยดีและสนุกสนานสุดท้ายนี้ขอขอบคุณคณาจารย์และเพื่อนๆสาขาวิชาการพัฒนาชุมชนคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐมรวมทั้งผู้อ่านทุกท่านที่เข้ามาอ่านเข้ามาเยี่ยมชมแล้วพบกันใหม่ในวันพรุ่งนี้สวัสดีค่ะ...
