โครงงานคุณธรรม (Moral Project) ๑. ชื่อโครงงาน “พัฒนาจิต เจริญปัญญา พาโรงเรียนสะอาด” ( Clean your mind, Clean environment ) ชื่อกลุ่ม lovely Kids โรงเรียนวัดบ้านฉาง สพป.ระยอง เขต 1 ๒. ที่มาและความสำคัญของโครงงาน ช่วงพักรับประทานอาหารกลางวัน นักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 2,098 คน จะมารับประทานอาหารกลางวันที่โรงอาหารของโรงเรียน และเนื่องจากจำนวนนักเรียนมีจำนวนมาก ทำให้นักเรียนบางส่วนรับประทานอาหารไม่เรียบร้อย ส่งเสียงดังขณะรับประทานอาหาร และมีเศษอาหารหกเรี่ยราดตามพื้นโรงอาหาร รวมทั้งมักลืมเก็บถาดหลุม เศษถุงพลาสติก แก้วน้ำพลาสติก และเศษขยะอื่นๆไปทิ้งในถังขยะ ทำให้โรงอาหารสกปรกและมีขยะมาก นักเรียนกลุ่ม lovely Kids จำนวน 10 คน ได้มองเห็นปัญหาที่เกิดขึ้นและมีความต้องการที่จะเห็นเพื่อนๆในโรงเรียนเป็นผู้ที่มีสติ มีระเบียบวินัยในการรับประทานอาหาร เพื่อช่วยกันรักษาโรงอาหารให้มีความสะอาด ปราศจากเชื้อโรค จึงได้จัดทำโครงงานคุณธรรม ชื่อเรื่อง “พัฒนาจิต เจริญปัญญา พาโรงเรียนสะอาด” ( Clean your mind, Clean environment ) ขึ้น ๓. วัตถุประสงค์ ๓.๑ เพื่อให้นักเรียนรับประทานอาหารอย่างมีสติ สำรวมกาย วาจา ใจ ขณะรับประทานอาหาร ๓.๒ เพื่อเป็นการกระทำความดีถวายพ่อหลวงเนื่องในวโรกาสทรงครองราชย์ ครบ 70 ปี ๓.๒ เพื่อเป็นการปลูกฝังนิสัยที่ดีในการรับประทานอาหาร และการรักษาความสะอาดในโรงอาหาร ๔. กลุ่มเป้าหมาย นักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนวัดบ้านฉางร้อยละ 95 ได้รับการ มีระเบียบวินัยในการรับประทานอาหาร และช่วยกันรักษาความสะอาดในโรงอาหาร ๕. วิธีการดำเนินงาน ๕.๑ คัดเลือกนักเรียนและจัดตั้งกลุ่มผู้รับผิดชอบโครงงานคุณธรรม จำนวน ๑๐ คน ๕.๒ สมาชิกในกลุ่มประชุมเพื่อช่วยกันมองปัญหาหรือสิ่งที่ควรได้รับการปรับปรุงแก้ไขภายในโรงเรียน โดยเป็นปัญหาที่สามารถแก้ไขได้โดยใช้โครงงานคุณธรรมและไม่ยากเกินความสามารถของสมาชิกในกลุ่ม ๕.๓ ตั้งชื่อโครงงานคุณธรรมและชื่อกลุ่ม ๕.๔ สมาชิกในกลุ่มช่วยกันคิดแนวทางหรือกิจกรรมที่ใช้ในการแก้ปัญหาโดยมีครูที่ปรึกษา ผู้บริหารและพระสงฆ์คอยให้คำแนะนำ ๕.๕ วิธีการดำเนินงาน / กิจกรรม ๕.๕.๑ ประชุมวางแผนเขียนโครงงาน ๕.๕.๒ เสนอโครงงานกับครูที่ปรึกษา ๕.๕.๓ กิจกรรมที่ใช้ดาเนินงาน ๕.๕.๓.๑. กิจกรรมพัฒนาจิต - สวดมนต์ทำสมาธิ ก่อนเรียนภาคเช้า - การเจริญสติด้วยการสร้างมือ ๑๔ จังหวะ ก่อนเรียนภาคบ่าย - การกราบอย่างมีสติ ก่อนเรียนภาคบ่าย - การรับประทานอาหารกลางวันอย่างมีสติ ทุกวันธรรมสวนะ ๕.๕.๓. ๒ กิจกรรมเสียงตามสาย - เติมธรรมให้ชีวิต ทุกวันพุธเวลา ๗.๓๐-๗.๓๕ น. - ชวนเพื่อนพิจารณาอาหาร - ร่วมด้วยช่วยกันรักษาความสะอาดโรงอาหาร ๕.๕.๓.๓ กิจกรรมธรรมบันเทิง รับประทานข้าวเคล้าเพลงธรรมะ ๕.๕.๓.๓ กิจกรรมจิตอาสา พาเพื่อนทำดี - ทำความสะอาดวัด - เก็บขยะโรงอาหาร ๖. สถานที่และกำหนดระยะเวลาในการดำเนินงาน ๖.๑ สถานที่ โรงอาหารโรงเรียนวัดบ้านฉาง ๖.๒ ระยะเวลา กรกฎาคม – กันยายน ๒๕๕๘ ๗. งบประมาณและแหล่งที่มา - ๘. ผลที่คาดว่าจะได้รับ ๘.๑ เพื่อให้นักเรียนรับประทานอาหารอย่างมีสติ สำรวมกาย วาจา ใจ ขณะรับประทานอาหาร ๘.๒ เพื่อเป็นการกระทำความดีถวายพ่อหลวงเนื่องในวโรกาสทรงครองราชย์ ครบ 70 ปี ๘.๒ เพื่อเป็นการปลูกฝังนิสัยที่ดีในการรับประทานอาหาร ช่วยกันรักษาความสะอาดในโรงอาหาร และสถานที่สาธารณะ ๙. หลักธรรมและพระราชดำรัส ๙.๑ หลักธรรม - นิมิตฺตํ สาธุรูปานํ กตญฺญูกตเวทิตา ความกตัญญูกตเวทีเป็นเครื่องหมายแห่งคนดี ความกตัญญูกตเวทีคือ ความรู้คุณ หมายถึงความเป็นผู้มีใจกระจ่าง อุปการคุณที่ผู้อื่นกระทำ แล้วแก่ตน ผู้ใดก็ตามที่ทำคุณแก่ตนแล้ว ไม่ว่าจะมากก็ตาม น้อยก็ตามแล้วก็ตามระลึกนึกถึงด้วยความซาบซึ้งในบุญคุณแล้วตอบแทนบุญคุณของท่าน สิ่งที่ควรแก่ความกตัญญูในที่นี้ขอกล่าวถึงความกตัญญูต่อ สถานศึกษา ซึ่งมีบุญคุณต่อนักเรียน - ไตรสิกขา (ศีล สมาธิ ปัญญา) ศีล หมายถึง การฝึกฝนพัฒนาด้านพฤติกรรม หมายถึง การพัฒนาพฤติกรรมทางกาย และวาจา ให้มีความสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อมอย่างถูกต้องมีผลดีสิ่งแวดล้อม สมาธิ หมายถึง การฝึกฝนพัฒนาในด้านจิตใจ มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะจิตใจ เป็นฐาน ของพฤติกรรมเนื่องจากพฤติกรรมทุกอย่างเกิดขึ้นจากความตั้งใจหรือเจตนาและเป็นไปตามเจตจำนงและแรงจูงใจที่อยู่เบื้องหลัง ถ้าจิตใจได้รับการพัฒนาให้ดีงามแล้วก็จะควบคุมดูแลและนำพฤติกรรมไปในทางที่ดีงาม ปัญญา หมายถึง การพัฒนาปัญญา ซึ่งมีความสำคัญสูงสุด เพราะปัญญาเป็นตัวนำทาง และควบคุมพฤติกรรมทั้งหมด คนเราจะมีพฤติกรรมอะไร อย่างไรและแค่ไหน ก็อยู่ที่ว่าจะมีปัญญาชี้นำหรือบอกทางให้เท่าใดเพราะปัญญาเป็นตัวปลดปล่อยจิตใจ ๙.๒ พระราชดำรัส “ถ้าทำงานด้วยความตั้งใจที่จะให้เกิดผลอันยิ่งใหญ่ คือความเป็นปึกแผ่นของประเทศชาติ ด้วยความสุจริตและด้วยความรู้ความสามารถด้วยจริงใจ ไม่นึกถึงเงินทองหรือนึกถึงผลประโยชน์ใดๆ ก็เป็นการทำหน้าที่โดยตรงและได้ทำหน้าที่โดยเต็มที่” ๑๐. กลุ่มเยาวชนผู้รับผิดชอบ ประกอบด้วย ๑๑.๑ เด็กหญิงกรวรรณ บรรจง ชั้นป. 5 ประธาน เบอร์โทรศัพท์ 0815915744 ๑๐.๒ เด็กหญิงวณิชชญา โพธิ์อยู่ ชั้นป. 5 รองประธาน เบอร์โทรศัพท์ 0814114439 ๑๐.๓ เด็กหญิงภคพร ภูนาเขียว ชั้นป. 5 รองประธาน เบอร์โทรศัพท์ 086 8441984 ๑๐.๔ เด็กหญิงณิชา แก้วรัศมี ชั้นป. 5 เลขานุการ เบอร์โทรศัพท์ 089 2405481 ๑๐.๕ เด็กหญิงฐิตาพร ม่วงหลำ ชั้นป. 5 เหรัญญิก เบอร์โทรศัพท์ 092 3816248 ๑๐.๖ เด็กหญิงชญาภรณ์ เหล็กเพ็ชร ชั้นป. 5 ประชาสัมพันธ์ เบอร์โทรศัพท์ 081 7519985 ๑๐.๗ เด็กหญิงมาติกา รอดพ้น ชั้นป. 5 สวัสดิการ เบอร์โทรศัพท์ 098 8839939 ๑๐.๘ เด็กหญิงจิตาภา นามวงศ์ ชั้นป. 5 สวัสดิการ เบอร์โทรศัพท์ 094 4853503 ๑๐.๙ เด็กหญิงแซนดร้า พุ่มเกิด ชั้นป. 5 สวัสดิการ เบอร์โทรศัพท์ 094 4286212 ๑๐.๑๐ เด็กหญิงภัทชราภรณ์ สุขเขียว ชั้นป. 5 สวัสดิการ เบอร์โทรศัพท์ 087 0355779 ๑๑. ที่ปรึกษาโครงงาน (พระสงฆ์ , ครู/อาจารย์, ผู้บริหาร) ๑๑.๑ พระมหาแสวง อินทวีโร เจ้าอาวาสวัดบ้านฉาง เบอร์โทรศัพท์ 086 1579087 ๑๑.๒ นางอุบล หงษ์ทอง ครูที่ปรึกษา เบอร์โทรศัพท์ 086 5143928 ๑๑.๓ นางเกื้อจิต แสงสว่าง ครูที่ปรึกษา เบอร์โทรศัพท์ 087 7411138 ๑๑.๔ นายปรีดา ธีระราษฎร์ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดบ้านฉาง เบอร์โทรศัพท์ 7237213 ๑๒. ผลที่เกิดขึ้น นักเรียนมีสติมากขึ้น มีวินัยที่ดีในการรับประทานอาหาร ไม่คุยเสียงดังขณะรับประทานอาหาร ขยะในโรงอาหารน้อยลง ทุกคนต่างมีจิตอาสาช่วยกันเก็บขยะและทำความสะอาดสถานที่ที่ตนนั่งรับประทาน