การพัฒนากลุ่มการเงินมักจะวนเวียนเรื่องบัญชี ที่จริงงบการเงินคือการสรุปกิจกรรมตั้งแต่เริ่มปีบัญชีถึงปัจจุบัน เป็นการเอาข้อมูลมาจัดระบบผ่านบัญชีและวิเคราะห์เป็นงบการเงินซึ่งมีระบบวิเคราะห์เป็นขั้นตอนตายตัว(พลิกแพลงได้แบบปิกนิค)กรรมการทุกคนควรรู้เรื่องบัญชีและงบการเงิน แต่ไม่ต้องทำเอง สมาชิกทุกคนควรรู้เรื่องบัญชีรับจ่าย ถ้าเก่งก็อาจจะทำงบการเงินครอบครัวได้
วิธีการของกลุ่มสัจจะวัดป่ายางคือ กรรมการทุกคนต้องเรียนรู้เรื่องบัญชีและงบการเงิน โดยมีสมุดประจำตัวคนละ3เล่ม1)บัญชีรับจ่าย 2)บัญชีแยกประเภท 3)งบการเงิน(งบทดลอง)
วันที่ 25 เป็นวันทำการกลุ่ม กรรมการก็ทำหน้าที่เป็นพนักงานตามตำแหน่ง 26เป็นวันประชุม กรรมการทำหน้าที่กรรมการ และฝึกทำบัญชีกันทุกคน ทุกคนต้องกรอกรายการรับจ่ายของกลุ่มในแต่ละเดือน นำเข้าบัญชีแยกประเภทซึ่งมีรายการเพิ่มขึ้น เท่าเดิมหรือลดลง นำยอดสุดท้ายของรายการแยกประเภทเข้าสมการตามหมวดบัญชี5หมวด ทรัพย์สิน+รายจ่าย=หนี้สิน+ทุน เป็นอันจบขั้นตอน ผมทำงานกับกลุ่มการเงินมานาน พยายามพัฒนารูปแบบทะเบียน บัญชีและงบการเงินให้ง่าย แต่ก็ไม่ง่ายอยู่ดีเพราะชาวบ้านไม่มีพื้นฐานซึ่งผมไม่รู้ว่ายากตรงไหน จึงพัฒนาให้โดนใจไม่สำเร็จสักที ส่วนใหญ่บอกว่าเห็นตารางและตัวเลขก็ตาลายแล้ว ผมคิดว่าเด็กมัธยมต้นม.1น่าจะเรียนรู้เข้าใจและทำได้ไม่ยากนัก บรรจุเป็นหลักสูตรท้องถิ่นแล้วให้เด็กช่วยทำบัญชีกลุ่ม ทำบัญชีครอบครัว บัญชีตัวเองก็จะเกิดประโยชน์มหาศาล
ผมเรียนรู้บัญชีจากน้าฝากแบบทำเป็นซึ่งน้าฝากก็ลักจำมาจากปวส.บัญชีที่ช่วยงานกลุ่มออมทรัพย์คีรีวง เมื่อผมได้ฟังครูบัญชีพูดนิดเดียว ผมก็เข้าใจระบบบัญชีอย่างง่ายในทันที การทำเป็นกับเข้าใจระบบนั้นต่างกัน เมื่อเข้าใจระบบก็ดูบัญชีได้ทุกรูปแบบ แต่ทำเป็นนั้นถ้าต่างออกไปก็งงเป็นไก่ตาแตก การฝึกขั้นเข้าใจต้องมีพื้นฐานหลายอย่าง สำหรับชาวบ้านที่ไม่ได้เรียนมา การฝึกทำเป็นก็ค่อนข้างยากแล้ว แต่การเรียนรู้เรื่องบัญชีและงบการเงินซึ่งเชื่อมโยงมาจากหลักฐานทางการเงินเป็นเรื่องสำคัญไม่เฉพาะการทำกลุ่มการเงินเท่านั้น จึงเป็นกระบวนการเรียนรู้ที่พวกเราต้องช่วยกันออกแบบให้กรรมการทุกคนสามารถทำเป็นและมีความเข้าใจ ตลอดไปจนถึงสมาชิกด้วย ก็จะช่วยให้การบริหารจัดการกลุ่มมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

ผมมีแบบทะเบียน บัญชีและงบการเงินที่พัฒนาไว้หลายแบบ วันหลังจะนำมาเสนอสู่กันดูครับ(ที่จริงสามารถเข้าไปในwebsiteองค์กรการเงินชุมชน km4fc.wu.ac.thตรงงานวิจัยได้ด้วยตัวเองครับ)