ตอบคุณบุญธรรมเรื่องสิทธิในบัตรประชาชนและความเป็นจริงของมนุษย์แต่ละคน
โดย รศ.ดร.พันธุ์ทิพย์ กาญจนะจิตรา สายสุนทร
เมื่อวันที่ ๗ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๕๗
---------
คำถาม
---------
คุญบุญธรรมอีเมลล์ผ่าน [email protected] เมื่อวันที่ ๓ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๕๗ โดยใช้หัวข้อว่า “อยากได้บัตรประชาชน” และอีเมลล์มีใจความว่า
“ผมเป็นคนแม่สอดครับ ตอนนี้ ผมอยู่ กทม กำลังศึกษาอยู่ มหาลัยรามคำแหง ปี ๒
คือ ผมไปสมัครงานทีไหน เค้าก็ไม่คอยรับ ผมเหนื่อยมากๆ ไม่รู้จะทำแบบไหน อยากแบ่งเบาภาระทางบ้าน อยากทำงานหลังจากเลิกเรียน พ่อแม่ผมเป็นคนพม่าครับ
ผมไม่ได้เกิดเมืองไทยครับ ผมเกิดพม่าครับ แล้วพ่อกับแม่ก็อพยพเข้ามาอยู่ที่แม่สอด ผมได้บัตร ๑๐ ปี หรือบัตรประจำตัวบุคคลทีไม่มีสถานะทางทะเบียน มาเมื่อปี ๒๕๕๐ หมดอายุเมื่อ ๒๕๖๐ ครับ แต่ผมมาอยู่เมืองไทยนานกว่าบัตรอีกครับ ลืมภาษาพม่าไปหมดแล้วจำได้แค่บางคำ
แต่ตอนนี้ ผมมีความลำบากมากๆๆๆ ไม่รู้ว่าจะทำไงดี อาจารย์พอจะช่วยได้ไหมครับ อยากปรึกษาอาจารย์”
---------
คำตอบ
---------
ผู้เขียนตอบคุณบุญธรรม นักศึกษาไร้สัญชาติ แห่ง มหาวิทยาลัยรามคำแหง ผู้ถามข้างต้นในวันที่ ๗ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๕๗ ดังนี้
“อยากให้ทำความเข้าใจความจริงรอบตัวค่ะ ชีวิตที่อยู่บนความจริงเป็นชีวิตที่มีความสุขค่ะ
ถ้าคิดอยากได้บัตรประชาชน ตามกฎหมายไทย ก็จะต้องมีสิทธิในสัญชาติไทย
เมื่อคุณเกิดนอกประเทศไทยจากพ่อแม่ที่เกิดนอกประเทศไทย ความเป็นไปได้ที่จะมีสิทธิในสัญชาติไทยโดยการเกิด ก็คงเป็นไปไม่ได้ นั่นก็คือ ก็ไม่มีความเป็นไปได้ที่จะมีสิทธิในบัตรประชาชนโดยพลัน
หากคุณเกิดในประเทศเมียนม่าร์ จากบิดาและมารดาที่เกิดในประเทศเมียนม่าร์ ถึงแม้คุณจะพูดภาษาเมียนม่าร์ไม่คล่องแล้ว แต่ความจริงก็คือ คุณมีข้อเท็จจริงที่แสดงจุดเกาะเกี่ยวกับประเทศนี้โดยการเกิด ดังนั้น โอกาสที่จะได้บัตรประชาชนตามกฎหมายเมียนม่าร์ จึงเป็นเรื่องจริงที่เป็นไปได้สำหรับคุณ
ก็อาจจะมีความเป็นไปได้ในอนาคตที่คุณจะร้องขอแปลงสัญชาติเป็นไทย แต่ความสำเร็จก็คงมิใช่ในเวลาอันสั้น ก็ต้องรออีกหลายปี และคงมีอุปสรรคมากมาย
การมีบัตรบุคคลที่ไม่มีสถานะทางทะเบียนก็เป็นจุดเริ่มต้นที่ดีที่จะทำงานได้ค่ะ อ.แหววเสนอให้คุณเริ่มต้นชีวิตในประเทศไทยบนจุดนี้ ความชอบด้วยกฎหมายไทยปรากฏในตัวคุณที่ตรงนี้แล้ว ใช้ชีวิตอย่างถูกต้องจากจุดนี้ มีคนถือบัตรเลขศูนย์หลายคนที่มีงานดีๆ ทำค่ะ และยิ่งจบปริญญาตรีแล้ว โอกาสที่จะทำงานดีๆ ก็จะมาขึ้น แน่นอนที่ยังมีอุปสรรคมากมาย คนไม่น้อยในประเทศนี้ก็ยังมีความรู้สึกที่ไม่ยอมรับคนต่างด้าว แต่ก็มีคนไม่น้อยที่มีแนวคิดแบบมนุษย์นิยม
อยากให้คุณคิดบนความจริงค่ะ ตั้งใจเรียน และหางานทำอย่างถูกกฎหมาย ขออนุญาตออกนอกพื้นที่เพื่อศึกษาอย่างถูกต้อง
มีประเด็นที่แนะนำ ก็คือ การกลับไปพิสูจน์สัญชาติเมียนม่าร์กับเจ้าหน้าที่ในพื้นที่ที่คุณเกิด หรือเป็นต้นกำเนิดของครอบครัวของคุณ เมื่อได้สถานะคนสัญชาติเมียนม่าร์ในทะเบียนราษฎรเมียนม่าร์แล้ว ก็ไปทำหนังสือเดินทางตามกฎหมายเมียนม่าร์ แล้วก็ไปทำวีซ่าเพื่อการศึกษา เพื่อเข้ามาเรียนในประเทศไทยที่มหาวิทยาลัยรามคำแหงจนจบ บรรยากาศในเมียนม่าร์เปลี่ยนไปมากนะคะ ลองศึกษาดู หากคุณลองใช้วิธีนี้ คุณก็จะใช้ชีวิตได้ใน ๒๐ ประเทศสมาชิกอาเซียนนะคะ
ลองคิดดูนะคะ ทำในสิ่งที่ควรทำ บนความจริงของเราแต่ละคน
อ.แหววค่ะ”
