อ่านตอนที่ ๑ และ ๒ ก่อนจะเห็นภาพรวมครับ...
บันทึกนี้จะวิจารณ์การเขียนแบบคัดกรองในส่วนของการแบ่งหัวข้อตามเกณฑ์ก้าวหน้า คือ ตามเกณฑ์ด้านอาคารสถานที่และแหล่งเรียนรู้..
แน่นอนครับ.....ก่อนอื่นต้องพิจารณาเกณฑ์ก้าวหน้า ๕ ระดับให้เข้าใจเสียก่อน
ระดับที่ ๑
มีแหล่งเรียนรู้ หรือฐานเรียนรู้ หรือกิจกรรมการเรียนรู้ เพื่อเสริมสร้างอุปนิสัยอยู่อย่างพอเพียงภายใน และ/หรือภายนอกสถานศึกษาที่สอดคล้องกับภูมิสังคมของสถานศึกษาและมีการจัดการอย่างพอเพียง
ระดับที่ ๒
- ตามระดับ ๑ และ
- มีสื่อประกอบการเรียนรู้ประจำแหล่ง/ฐาน/กิจกรรมการเรียนรู้ ปศพพ. ที่สามารถสื่อความได้ถูกต้อง
ระดับที่ ๓
- ตามระดับ ๒ และ
- มีวิทยากรรับผิดชอบฐานการเรียนรู้ ปศพพ.ที่สามารถอธิบายความได้อย่างถูกต้องชัดเจน และ
- มีแผนการจัดการเรียนรู้ของแหล่ง/ฐาน/กิจกรรมการเรียนรู้ ปศพพ. ได้อย่างถูกต้องและชัดเจน
ระดับที่ ๔
- ตามระดับ ๓ และ
- บุคลากรในสถานศึกษาสามารถเป็นวิทยากรอธิบายการใช้ประโยชน์จากแหล่ง/ฐาน/กิจกรรมการเรียนรู้ ปศพพ. ในการเสริมสร้างอุปนิสัยอยู่อย่างพอเพียงได้อย่างถูกต้อง และชัดเจน
ระดับที่ ๕
- ตามระดับ ๔ และ
- มีการประเมินผลการใช้แหล่ง/ฐาน/กิจกรรมการเรียนรู้ ปศพพ. อย่างเป็นรูปธรรม และ
- มีการพัฒนาแหล่ง/ฐาน/กิจกรรมการเรียนรู้ ปศพพ. อย่างต่อเนื่อง
หากย่อเอาเฉพาะข้อความตัวหนังสือสีแดงที่เป็นเกณฑ์เชิงปริมาณ และตัวสีน้ำเงินที่เป็นเกณ์เชิงคุณภาพ จะได้เกณฑ์ก้าวหน้าที่สั้นกว่าเดิมคือ (หากตัวอักษรไม่ปรากฎสี ท่านสามารถไปอ่านต่อได้ที่นี่ครับ )
- มีแหล่งเรียนรู้ หรือฐานเรียนรู้ ที่สอดคล้องกับภูมิสังคมและมีการจัดการอย่างพอเพียง
- มีสื่อประกอบที่สามารถสื่อความได้ถูกต้อง
- มีวิทยากรรับผิดชอบที่สามารถอธิบายความได้อย่างถูกต้องชัดเจน
- มีแผนการจัดการเรียนรู้ได้อย่างถูกต้องและชัดเจน
- บุคลากรเป็นวิทยากรอธิบายการใช้ประโยชน์ด้อย่างถูกต้องและชัดเจน
- มีการประเมินผลอย่างเป็นรูปธรรม
- มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
ดังนั้น เราควรจะเขียนนำเสนอแหล่งเรียนรู้/ฐานการเรียนรู้ที่มีอยู่ให้ผู้อ่านได้เห็นทุกอย่างที่เป็นตัวสีแดง และอ่านแล้วรู้สึกแบบตัวหนังสือสีน้ำเงิน....
๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙
มาดูตัวอย่างของโรงเรียนแห่งหนึ่งดีไหมครับ...
๕.๑ ความพร้อมของอาคารสถานที่ที่เอื้ออำนวยต่อการจัดการเรียนรู้และกิจกรรมพัฒนาผู้เรียนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
นักเรียน
คำวิจารณ์
- ข้อ ๕.๑ เขียนไม่ตรงประเด็นครับ ส่วนต้นของย่อหน้าน่าจะไปอยู่ในหัวข้อของแนวทางการขับเคลื่อน ปศพพ. ส่วนหลังของย่อหน้าน่าจะไปอยู่ในหัวข้อเรื่องความสัมพันธ์กับชุมชน
- ข้อ ๕.๒ เป็นตัวอย่างที่ดีมากๆ ที่มีห้องแสดงนิทรรศการการขับเคลื่อน ปศพพ. ของโรงเรียน ที่เมื่อผู้มาศึกษาดูงานจะได้เรียนรู้ "ภาพรวม" และเห็น "ผลงาน" ของการขับเคลื่อน ก่อนจะได้เข้าชมแต่ละฐานฯ/กิจกรรม.... แต่ควรจะเขียนให้ตรงประเด็นว่า "มีแหล่งเรียนรู้ที่หลากหลายและพอเพียง"
- คำว่า "หลากหลาย" น่าจะหมายถึง "ครอบคลุม" ด้านต่างๆ ในการขับเคลื่อน เช่น ด้านวิชาการหรือการจัดการเรียนการสอนซึ่งต้องครอบคลุมกลุ่มสาระการเรียนรู้ ด้านทักษะชีวิตหรือการจัดกิจกรรมเสริม และด้านการปลูกฝังคุณธรรม
- คำว่า "พอเพียง" น่าจะหมายถึง พอเพียงต่อจำนวนของนักเรียน เหมาะสมกับจำนวนบุคลากรและงบประมาณของโรงเรียน
- ข้อ ๕.๓ เขียนได้เห็น "ภาพ" ดีครับ .... แต่ก็ยังไม่ตรงประเด็นเหมือนเดิม ไม่เห็น "เหตุและผล" ของ "ภาพ" นั้น "เอื้อ" ต่อการปลูปฝังอุปนิสัยพอเพียงอย่างไร
๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙๙
ผมฟังมาว่า บางโรงเรียนมีการนำข้อความที่เขียนไว้ในเกณฑ์ก้าวหน้ามาเขียน เช่น
โรงเรียนมีแหล่งเรียนรู้ หรือฐานเรียนรู้ ที่สอดคล้องกับภูมิสังคมและมีการจัดการอย่างพอเพียง มีสื่อประกอบที่สามารถสื่อความได้ถูกต้อง มีวิทยากรรับผิดชอบที่สามารถอธิบายความได้อย่างถูกต้องชัดเจน มีแผนการจัดการเรียนรู้ได้อย่างถูกต้องและชัดเจน บุคลากรเป็นวิทยากรอธิบายการใช้ประโยชน์ด้อย่างถูกต้องและชัดเจน มีการประเมินผลอย่างเป็นรูปธรรม และมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
ผมเรียกการเขียนแบบนี้ว่า "เขียนทวนเกณฑ์" และกรรมการคัดกรองได้มีข้อความเห็นแล้วว่าไม่เขียนในลักษณะดังกล่าว ต้องเขียนให้เห็นข้อมูล วิธีคิด วิธีทำ และผลลัพธ์ ดังที่ได้กล่าวถึงแล้วในบันทึกที่ผ่านมา
สุดท้าย อย่าลืมนะครับว่า นี่เป็นเพียงความเห็นของผมเท่านั้น อย่าได้เชื่อก่อนจะใช้พิจารณาญาณของท่าน และที่สำคัญที่สุดคือ ต้องเขียนเฉพาะ "ความจริง" .....ถึงจะมั่นใจได้ว่าได้เขียนอย่างพอเพียง
๒๙ ธันวาคม ๒๕๕๖
อ.ต๋อย
