โลกขึ้นอยู่กับจิต
การสนทนา(Dialogue) หรือการพูดคุย เป็นเครื่องมืออย่างหนึ่งที่เรียบง่ายและอาจเป็นสิ่งจำเป็นที่สุดของมนุษย์ หากมีการสนทนาที่ดี เข้าใจ ย่อมเป็นวิธีการหนึ่งในการแก้ไขหรือทำให้ปัญหาเบาบางลงไป การสนทนาหรือการพูดคุย เป็นพื้นฐานของการยอมรับถึงความแตกต่าง สถานะ คติความเชื่อ เป็นต้น
หากมีการสนทนาอย่างดี ใช้อย่างเข้าใจ เข้าถึง สุนทรียสนทนาย่อมเกิดขึ้นทั้งยังอำนวยประโยชน์อย่างสูงสุด
พระพุทธศาสนามีท่าทีต่อการอยู่ร่วมกันอย่างสันติวิธี เครื่องมือหนึ่งที่พระพุทธศาสนามีอยู่นั้นคือ การพูดคุย
โดยเฉพาะ หลัก “ปิยวาจา” หรือ “วาจาอ่อนหวาน” แต่การใช้เครื่องมือดังกล่าว ย่อมยืนอยู่บนพื้นฐานของความคิดหรือทัศนคติของแต่ละบุคคลนั้นๆ สิ่งที่อยู่เบื้องหลังของ “ปิยวาจา” จึงเป็นหลักอีกอย่างหนึ่งคือ “เมตตา” ซึ่งทั้งปิยวาจาและเมตตานั้นเป็นอัญญมัญญปัจจัย คือ สิ่งที่ต้องเกื้อกูลต่อกันและกัน อาจกล่าวได้ว่าคือ “เมตตาวจีกรรม”
สุนทรภู่เคยแต่งกลอนไว้ว่า
“ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักดิ์
มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต
แม้พูดชั่วตัวตายทำลายมิตร
จะชอบผิดในมนุษย์เพราะ พูดจา”
การมีเมตตาวจีกรรม มีเงื่อนไขจากการมีจิต(ใจ)ที่จะเป็นสิ่งกำหนดสิ่งอื่น ด้วยเหตุที่ว่า
โลกถูกจิตนำไป ถูกจิตผลักไสไป
จิตเป็นธรรมอย่างหนึ่งที่โลกทั้งหมดตกอยู่ในอำนาจ
หากมีจิต(ใจ)ดีย่อมกำหนดหรือทำให้เกิดสิ่งที่ดี แต่หากมีจิตที่ไม่ดีย่อมทำให้เกิดสิ่งที่ไม่ดีเช่นกัน
เมตตาธรรม