"กำเมือง" ถ้าเฮาเบาะปากั๋นอู้ แล้วไผตี่ไหนจะมาอู้...แถมเหมาะ

๒/๑๐/๒๕๕๖

********

มาหัดอู้กำเมืองกั๋นดีกว่า ๘

 

บ้านเฮามีหลักการนับเลขตี่แตกต่างจากเปิ่นอยู่เบาะกี่กำ ในจำนวนหนึ่งถึงร้อยนั้น ตี่แตกต่างแต๊ ๆ นั้นก็คือ เลข ซาว(๒๐) ถึง ซาวเก้า(๒๙) โดยมีก๋ารนับเลขช่วงนี้คือ...

...

ซาว(๒๐) ซาวเอ็ด(๒๑) ซาวสอง(๒๒) ซาวสาม(๒๓) ซาวสี่(๒๔) ซาวห้า(๒๕) ซาวหก(๒๖) ซาวเจ๊ด(๒๗) ซาวแปด(๒๘) ซาวเก้า(๒๙) สามสิบ(๓๐)...(คล้ายกันกับภาคกลาง)

...

สำเนียงการออกเสียงตั้งแต่เลข ๑ ไปนั้น ก็คงจะมีความแตกต่างกันในด้านภาษาเขียนกับภาษาพูดอยู่บ้าง แต่ก็ไม่มากนัก

...

ต่อไปเป็นการเน้นในส่วนของคำกริยา อาจจะมีไม่มากนัก ค่อย ๆ นำมาให้ลองติดตามอ่านและลองพูดกัน ดังนี้...

...

กำปั้น/หมัด = ก๋ำปั้น / หมะกุย

"บ้าไกมันอู้เบาะหู้เรื่อง...มึงเอาหมะกุยตั่งปากมันสักกำเหลาะ..."

(ไอ้ไกมันพูดไม่รู้เรื่อง...มึงเอาหมัดกระแทกปากมันสักทีซิ...)

...

โกรธ = เกี๊ยด / โมโห / น้ำโห

"หันปู่ดอนโดนเมียมันด่าจ่นปอฟังเบาะตัน...มันเกี๊ยดจ่นตั๋วสั่นเหียหมด...ฮยะหยังเบาะได้...เลยบุบหม้อน่ำเย็นไปสองโหน่ย"

(เห็นนายดอนโดนเมียมันด่าจนฟังไม่ทัน...มันโกรธจนตัวสั่นไปหมด...ทำอะไรเมียไม่ได้...เลยหันไปทุบหม้อน้ำเย็นไปสองลูก)

"มึงอย่าไปมาอู้หื้อกูมีน้ำโหหนามึง...เดวเต๊อะป่อมันหยัด...เอาสักกำดีกะ"

...

กลับ = ปิ๊ก / เมีย / ขากับ

"เฮามาแอ่วกะเมินแล้ว...จะขอตั๋วป่อใหญ่แม่ใหญ่เมียบ้านก่อนเน่อ...วันพูกวันฮือเฮาจะมาแอ่วหาแหมใหม่"

(ผมมาเที่ยวหาก็นานแล้ว...จึงขอตัวพ่อใหญ่แม่ใหญ่กลับบ้านก่อนนะ...วันมะรืนนี้จะมาเที่ยวหาอีกครั้งหนึ่ง)

...

กางร่ม = ก๋างจ๊อง

"ตะวาฝนตกขะหนาดหนัก...แหมะเจ๊าลุกบ้านแม่เฒ่ามา...เสี้ยกันฝนเบาะได้เอามา...ขากับเกาะเลยยืมจ้องของอี่แม่ก๋างไป"

(เมื่อวานฝนตกหนักมาก...ตอนเช้ามาจากบ้านแม่ยาย...เสื้อกันฝนก็ลืมเอามา...ขากลับเลยยืมร่มของแม่กางไป)

...

โกหก = ขี้จุ /จุกั๋น / จุ

"คนเฮาบะเด่ว...จุกั๋นจนปอเจื่อใจ๋...เบาะหู้ว่าอันไหนแต๊...อันไหนป๋อม...ตะวากะหันหมู่เขามาจวนกั๋นไปฟังบรรยายขายยาสมุนไพรจี๋นแหมแหล้ว...เห้อ..."

(คนเราเดี๋ยวนี้...โกหกกันจนเชื่อใจ...ไม่รู้ว่าสิ่งไหนแท้...สิ่งไหนปลอม...เมื่อวานก็เห็นพวกเขามาชวนกันไปฟังการบรรยายขายยาสมุนไพรจีนอีกแล้ว...เฮ้อ...)

...

กิน = กิ๋น / ฟาด / ฮากเรียด / นัง

(ตามลักษณะการพูดจริง,พูดเล่น)

"ต๋าวันตั้งหัวแหล้ว...เบาะดีกิ๋นข้าวตอนกั๋นเตื่อก่า?"

(พระอาทิตย์ตรงหัวแล้ว...ยังไม่ถึงเวลากินข้าวกลางวันกันอีกเหรอ?)

"แตงหกห้า...ออกหกสี่เอี่ยว...เจ้ามือฟาดเรียบ...ฮือเป๋นจ๊ะใด"

"หมู่สูเบาะฮู้อะหยัง...รัฐบาลฮากเรียดหัวคิวข้าวกับป่อก้า...ขาดทุนไปเต้าฮือแหมะใจ๋หนะ"

"เตียมย่างใส้ตั๋นกับแป้งนมไว้กับแก้มจัดดี...เบาะตันได้ตั้งวงสักกำ...หมาเอาไปนังเหียหม๊ด"

...

ก่าย = ป้าด

"ตะคืนต๋อนนอน...กะจ้าดดี...เป๋นหยังต๋อนแจ้งมา...ถึงมีขามาป้าดหน้าอ๊กเฮาได้หวะ"

(เมื่อคืนตอนเข้านอน...ก็ปกติดี...ทำไมตอนใกล้สว่าง...ถึงมีขามาก่ายหน้าอกเราได้วะ)**

...

พักคำกริยาไว้ก่อน ปิดท้ายบันทึกนี้ด้วยเพลง ภาษากำเมือง ของวงการันตี ลองสังเกตฟังกันให้ดีนะครับ

...

 

ที่มา :http://www.youtube.com/watch?v=xHwAuWS231E

...

"..เจียงใหม่ใจ๋บุญ..ลำปูนปากหวาน..แป้(แพร่) น่าน ลำปาง..สำเนียงเปิ่นสั้น.."

ภาษาที่ได้จากการฟังเพลง "จะเหลิ่มจะเกิ่ม" บ้านผมก็เรียกกลักไม้ขีดว่า กั๊บไฟ เหมือนครับ

...

มีความเป็นจริงมากไม่ใช่ อู้เอาม่วนบะดาย แต่สำเนียงสั้นจริง ๆ ครับ ยอมรับเลยว่า ภาษาของบ้านผมนี้สืบทอดมาจาก แพร่ และ น่าน ตามประวัติของหมู่บ้าน จึงทำให้พอกล่าวได้ว่า ภาษาไม่สละสลวย อ่อนหวานเหมือนกับทางเชียงใหม่ครับ

...

...

ขอบคุณทุกท่านที่สนใจ

ขอบคุณโกทูโนว์