แผนการจัดการเรียนรู้เพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะอยู่อย่างพอเพียง
รหัสวิชา ส 23105 ชื่อรายวิชา สังคมศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 2
หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 ชื่อ ระบอบการปกครอง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง การปกครองระบอบประชาธิปไตย เวลา 2 ชั่วโมง
......................................................................................................................................................
1. มาตรฐานการเรียนรู้ประจำหน่วย
ส 2.2 : เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธาและ ธำรงรักษาไว้ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ ทรงเป็นประมุข
2. มาตรฐานตัวชี้วัด
ส 2.2 ข้อ 1 อธิบายระบอบการปกครองแบบต่างๆ ในยุคปัจจุบัน
ส 2.2 ข้อ 2 วิเคราะห์ เปรียบเทียบระบอบการปกครองของไทยกับประเทศอื่นๆ ที่มีการ
ปกครองระบอบประชาธิปไตย
3. สาระสำคัญ
โดยทั่วไปรูปแบบในการดำเนินการปกครองประเทศจะแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบ คือ แบบประชาธิปไตยและแบบเผด็จการ รูปแบบการปกครองแบบประชาธิปไตยจะเน้นหลักของสิทธิเสรีภาพ ความเสมอภาค หลักการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชนอย่างเท่าเทียมกัน และยึดหลักประชาชนมีอำนาจสูงสุด ส่วนรูปแบบการปกครองแบบเผด็จการจะให้ความสำคัญกับรัฐ หรือผู้ปกครองเป็นหลัก ประชาชนถูกจำกัดสิทธิเสรีภาพ ต้องเชื่อฟังและปฏิบัติตามคำสั่งหรือนโยบายของรัฐ หรือผู้มีอำนาจ หรือผู้บริหารอย่างเคร่งครัด
4. จุดประสงค์การเรียนรู้
4.1 อธิบายความหมาย หลักการ รูปแบบ ผลดี ผลเสีย ความสัมพันธ์ระหว่างรัฐกับ
ประชาชนของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยได้
4.2 อธิบายความหมาย หลักการ แนวคิด รูปแบบ ผลดี ผลเสีย ความสัมพันธ์ระหว่าง
รัฐกับประชาชนของระบอบการปกครองแบบเผด็จการได้
4.3 บอกความแตกต่างของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยกับระบอบการปกครอง
แบบเผด็จการได้
5. สาระการเรียนรู้
1. ระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย
2. ระบอบการปกครองแบบเผด็จการ
3. ความแตกต่างของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยกับระบอบการปกครองแบบ
เผด็จการ
6. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน
6.1 ความสามารถในการสื่อสาร
6.2 ความสามารถในการคิด
6.3 ความสามารถในการแก้ปัญหา
7. คุณลักษณะอันพึงประสงค์
7.1 อยู่อย่างพอเพียง
7.2 มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ มีระเบียบวินัย
7.3 มุ่งมั่นในการทำงาน
8. ภาระงาน/ชิ้นงาน
8.1 รายงานกลุ่ม
8.2 ใบงาน
9. กระบวนการจัดการเรียนรู้
9.1 ขั้นนำ
นักเรียนดูข่าวการประท้วงของกลุ่มอาชีพต่างๆ ครูตั้งคำถาม เป็นการกระทำตามระบอบประชาธิปไตยหรือไม่อย่างไร
9.2 ขั้นสอน
|
กิจกรรมการเรียนการสอน |
ฝึกทักษะการคิดแบบ |
|
.1. ครูร่วมสนทนาเกี่ยวกับข่าวเหตุการณ์ปัจจุบันของสังคมไทยและสังคมโลกที่เกี่ยวข้องกับระบอบการปกครองประชาธิปไตย เช่น ข่าวเกี่ยวกับการเลือกตั้งผู้นำประเทศปาเลสไตน์ และการเลือกตั้งผู้นำประเทศอิรัก เป็นต้น |
ทักษะการรวบรวมข้อมูล |
|
กิจกรรมการเรียนการสอน |
ฝึกทักษะการคิดแบบ |
|
. 2. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5-6 คน คละความสามารถและเพศ ไปศึกษาเกี่ยวกับระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยในหัวข้อต่าง ๆ ได้แก่ หลักการ รูปแบบ ผลดี ผลเสีย ความสัมพันธ์ระหว่างรัฐกับประชาชน โดยศึกษาจากหนังสือเรียนสาระการเรียนรู้พื้นฐาน หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม ม.3 และจากหนังสือต่าง ๆ ในห้องสมุด เช่น หนังสือเกี่ยวกับระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย เป็นต้น 3. ครูตั้งคำถามเกี่ยวกับระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย แล้วสุ่มเรียกเลขที่นักเรียนให้ออกมาตอบคำถามหน้าชั้นเรียน ตัวอย่างคำถาม เช่น 1) หลักการสำคัญของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยมีอะไรบ้าง 2) ประเทศสมาชิกเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีรูปแบบการปกครองแบบใด 3) อะไรบ้างที่แสดงว่าคนไทยยึดมั่นในระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย 4. ให้แต่ละกลุ่มช่วยกันวาดภาพที่สื่อถึงระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย ที่เป็นของไทยหรือสากลก็ได้ เช่น อับราฮัม ลินคอล์น การไปใช้สิทธิ์เลือกตั้ง การหาเสียงของนักการเมือง โดยเขียนคำอธิบายใต้ภาพมาพอสังเขป พร้อมทั้งตกแต่งและระบายสีให้สวยงาม แล้วนำไปจัดเป็นป้ายนิเทศ 4. ให้นักเรียนทำใบงานเรื่อง ระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย |
ทักษะการรวบรวมข้อมูล ทักษะการคิดวิเคราะห์ ทักษะการประยุกต์ |
9.3 ขั้นสรุป
1) ครูและนักนักเรียนร่วมกันสรุป เรื่อง ประชาธิปไตย โดยการสนทนาซักถาม
2) นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน
10. สื่อการเรียนรู้/แหล่งเรียนรู้
10.1 สื่อการเรียนรู้
1) ข่าวจากสื่อสิ่งพิมพ์
2) หนังสือเกี่ยวกับระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย
3) ภาพเบนิโต มุสโสลินี และภาพอดอล์ฟ ฮิตเลอร์
4) กระดาษ เทปใส และกรรไกร สำหรับทำบ้านกระดาษ
5) ใบงานเรื่องระบอบการปกครองแบบเผด็จการ
6) ใบงานเรื่อง ระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย
10.2 แหล่งเรียนรู้
- ห้องสมุดโรงเรียน
- อินเตอร์เน็ต
11. การวัดและประเมินผล
ด้านผลงาน
- ผลงานกลุ่มของนักเรียนเรื่อง ระบอบประชาธิปไตย
ด้านกระบวนการขั้นตอนการปฏิบัติงาน
- สังเกตพฤติกรรมการทำงานจากการศึกษาเรื่อง ระบอบประชาธิปไตย
ด้านคุณลักษณะพึงประสงค์
- ประเมินผลงานกลุ่มด้านความรับผิดชอบ ความเสียสละ ความมีระเบียบ การตรงต่อเวลา
การมีส่วนร่วมจากกระบวนการกลุ่ม
ด้านความรู้ความเข้าใจ
- ประเมินผลสัมฤทธิ์จากการเรียนรู้ด้านความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่อง ระบอบประชาธิปไตย จากการ
ตอบคำถาม
- ประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนเรื่อง ระบอบประชาธิปไตย
เครื่องมือที่ใช้ในการประเมินผล
1) แบบประเมินผลงานกลุ่มด้านความรับผิดชอบ ความเสียสละ การตรงต่อเวลา ความมี
ระเบียบและการมีส่วนร่วม
2) แบบสังเกตพฤติกรรมในกระบวนการทำงานกลุ่ม ในด้านการวางแผน การเสนอแนวคิด
และข้อคิด เช่น การฟังความคิดเห็น เป็นต้น
3) แบบประเมินการนำเสนองานในด้านการเตรียมความพร้อม เนื้อหาสาระ รูปแบบการนำ
เสนอ การมีส่วนร่วมของสมาชิกในกลุ่ม การรักษาเวลา และความสนใจของผู้ฟัง
12. การใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
12.1 ครูผู้สอนใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้
|
3 ห่วง ประเด็น |
ความพอประมาณ (เหมาะสม) |
ความมีเหตุผล (ทำไม) |
มีภูมิคุ้มกันตัวที่ดี (วางแผน/รอบคอบ/คาดการณ์ล่วงหน้า/ป้องกัน) |
|
เวลา |
กำหนดเวลาที่ใช้เวลาเหมาะสมกับเนื้อหา กิจกรรม วัยของผู้เรียน และภาระงานที่ได้รับมอบหมาย |
สามารถจัดกิจกรรมการเรียนรู้ได้ตามเวลาที่กำหนด |
วางแผนการใช้เวลาในการทำกิจกรรมไว้เกินจริงเล็กน้อย เพื่อป้องกันปัญหาเรื่องเวลาที่อาจจะเกิดขึ้นได้ ทำให้ใช้เวลาพอเพียงกับคาบเรียนที่ไม่กำหนด ไม่ปล่อยนักเรียนช้า นักเรียนได้เรียนรู้อย่างเต็มที่ ครบกิจกรรมที่วางแผนไว้ |
|
เนื้อหา |
ออกแบบการเรียนรู้โดยการวิเคราะห์หลักสูตร มาตรฐาน กำหนดผลการเรียนรู้เหมาะสมกับเวลาและวัยของผู้เรียน |
ผู้เรียนสามารถเรียนรู้ได้สอดคล้องกับมาตรฐาน ผลการเรียนรู้ที่กำหนดไว้ในหลักสูตร |
- เนื้อหาเรียงลำดับจากง่ายไปยาก ทำให้ผู้เรียนสามารถทำความเข้าใจได้ง่าย - มีความรอบรู้ในเนื้อหาที่สอน |
|
สื่อ/อุปกรณ์ |
- เตรียมสื่อ อุปกรณ์ และเอกสารต่างๆ พอดีกับจำนวนนักเรียน - สื่อ/อุปกรณ์เหมาะสมกับกิจกรรม เนื้อหา เวลา และวัยของผู้เรียน |
ใช้สื่ออุปกรณ์ได้คุ้มค่า และเกิดผลที่ดีต่อการเรียนรู้ของนักเรียน |
- จัดเตรียมสื่ออุปกรณ์ได้พร้อมก่อนการจัดการเรียนรู้ - มีการกำหนดลำดับขั้นตอนการใช้สื่อ/อุปกรณ์ต่างๆ อย่างเป็นลำดับ ชัดเจน - จัดเก็บอุปกรณ์อย่างเป็นระเบียบ - ครูมีความชำนาญในการใช้สื่ออุปกรณ์ - อุปกรณ์ผลิตขึ้นจากวัสดุที่มีอยู่ใกล้ตัว หาง่าย ราคาไม่แพง |
|
3 ห่วง ประเด็น |
ความพอประมาณ (เหมาะสม) |
ความมีเหตุผล (ทำไม) |
มีภูมิคุ้มกันตัวที่ดี (วางแผน/รอบคอบ/คาดการณ์ล่วงหน้า/ป้องกัน) |
|
แหล่งเรียนรู้ |
กำหนดแหล่งเรียนรู้เหมาะสมกับเนื้อหา กิจกรรม เวลาที่กำหนด มีจำนวนเพียงพอสำหรับนักเรียนศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม ทั้งในและนอกเวลา |
นักเรียนสามารถใช้แหล่งเรียนรู้ในการศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม และเพื่อการเตรียมตัวล่วงหน้าก่อนการเรียนรู้ ทำให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพมากขึ้น |
- จัดทำ/เตรียมเว็บไซต์ที่เป็นแหล่งเรียนรู้ไว้ให้พร้อมก่อนการใช้ พร้อมทั้งหาวิธีการป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้นจากการใช้แหล่งเรียนรู้นั้น - เลือกใช้แหล่งเรียนรู้อย่างเหมาะสมกับเนื้อหาและกิจกรรม |
|
การจัดกิจกรรม |
- แบ่งกลุ่มผู้เรียนได้เหมาะสมกับจำนวนนักเรียน - กำหนดกิจกรรมการเรียนรู้ได้เหมาะสมกับเวลา |
- ผู้เรียนได้ปฏิบัติกิจกรรมทุกคนอย่างทั่วถึง มีโอกาสได้ประสบความสำเร็จตามความสามารถของแต่ละคน - ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพ บรรลุตามจุดประสงค์การเรียนรู้ที่ตั้งไว้ |
- กำหนดกิจกรรมการเรียนรู้ได้อย่างชัดเจน เป็นลำดับขั้นตอน จากง่าย ไปหายาก และสามารถใช้สอดแทนได้ - ครูมีความรอบรู้ในเรื่องที่สอน และมีรอบคอบในการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ จึงทำให้การเรียนการสอนเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ |
|
3 ห่วง ประเด็น |
ความพอประมาณ (เหมาะสม) |
ความมีเหตุผล (ทำไม) |
มีภูมิคุ้มกันตัวที่ดี (วางแผน/รอบคอบ/คาดการณ์ล่วงหน้า/ป้องกัน) |
|
การวัดและประเมินผล |
วัดด้วยวิธีการที่หลากหลาย เหมาะสม และสอดคล้องกับการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เนื้อหา เวลา ผลการเรียนรู้ และสภาพการปฏิบัติงานของนักเรียน |
มีการออกแบบเครื่อง-มือวัดและประเมินผลที่สอดคล้องกับเนื้อหาที่ต้องการให้ผู้เรียนบรรลุตามผลการเรียนรู้และจุดประสงค์การเรียนรู้ที่กำหนดไว้ |
- วางแผนการวัดและประเมินผลอย่างเป็นขั้นตอน และชัดเจน - แบบประเมินมีการตรวจสอบ หาคุณภาพ และปรับปรุง มีความเที่ยงตรง และความเชื่อมั่นใจการวัดผลและประเมินผลการเรียนรู้ |
|
เงื่อนไขความรู้ |
หลักสิทธิมนุษยชน การออกแบบการเรียนรู้ การวัดผลและประเมินผล แหล่งเรียนรู้ หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง จิตวิทยาการเรียนรู้ |
||
|
เงื่อนไขคุณธรรม |
ความอดทน ความอุตสาหะ ความรับผิดชอบ ความตรงต่อเวลา ความรักและความเมตตาต่อศิษย์ และความรักและศรัทธาต่อวิชาชีพ |
12.2 ผู้เรียนมีคุณลักษณะอยู่อย่างพอเพียง
|
ความพอประมาณ |
ความมีเหตุผล |
มีภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี |
|
- นักเรียนสามารถแบ่งหน้าที่การทำงานของสมาชิกภายในกลุ่ม เหมาะสมกับความสามารถ ศักยภาพของสมาชิกในกลุ่ม - นักเรียนสามารถทำงานได้อย่างพอเหมาะกับเวลาที่กำหนดให้ |
- นักเรียนสามารถทำงานที่ได้รับมอบหมายจากกลุ่มได้อย่างบรรลุผล - นักเรียนสามารถวางแผนการทำงานในกลุ่มได้ - นักเรียนได้ฝึกการวางแผนการทำงานและทำตามแผนการทำงานที่วางไว้ได้ - นักเรียนสามารถแสดงเหตุผลการสนับสนุนแนวคิดในการจัดหมวดหมู่ของแต่ละข้อความ |
- นักเรียนสามารถนำความรู้ที่ได้ในการทำกิจกรรมในคาบนี้ไปใช้เป็นพื้นฐานในการเรียนหัวข้อต่อไป - นักเรียนต้องทำความเข้าใจขั้นตอนการทำงานก่อนที่จะปฏิบัติงานจริง ทำให้ทำงานได้อย่างถูกต้องและบรรลุผล - นักเรียนสามารถทำงานร่วมมือกันในกลุ่มจนงานสำเร็จ |
|
เงื่อนไขความรู้ |
- พื้นฐานความรู้ในแต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้ ได้แก่ ภาษาไทย วิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ สังคมศึกษา สุขศึกษาและพลศึกษา การงานอาชีพและเทคโนโลยี ศิลปะ (ดนตรี) ที่ใช้ในการเรียนรู้เรื่อง - ระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย - ข้อดีของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย - ข้อเสียของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตย |
|
|
เงื่อนไขคุณธรรม |
- ความร่วมมือในการทำกิจกรรม - ไม่เห็นแก่ตัว มีน้ำใจ เอื้ออาทร ให้ความช่วยเหลือเพื่อนในกลุ่ม - มีความมุ่งมั่นในการทำงาน - มีจิตอาสา - ใช้สติในการแก้ปัญหา |
12.3 ผลลัพธ์ (K P A) 4 มิติที่เกี่ยวข้องกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สมดุล และพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงด้านต่างๆ
|
ด้าน |
อยู่อย่างพอเพียง สมดุล และพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงในด้านต่างๆ |
||
|
วัตถุ |
สังคม |
สิ่งแวดล้อม |
วัฒนธรรม |
|
ความรู้ |
มีความรู้ในการใช้สื่อ/อุปกรณ์แต่ละชิ้น |
- มีความรู้ในการวางแผนการทำงานเป็นกลุ่ม - มีความรู้ในการอภิปรายเนื้อหาได้อย่างถูกต้อง |
มีความรู้ในการทักทายตามประเพณีไทย |
|
ทักษะ |
ใช้อุปกรณ์/สื่อได้เหมาะสมกับเวลา และจัดเก็บอุปกรณ์/สื่อได้อย่างเป็นระเบียบ |
มีทักษะการทำงานเป็นกลุ่ม มีทักษะการให้เหตุผล |
สามารถทักทายได้ถูกต้องสวยงาม |
|
ค่านิยม |
ใช้สื่อ/อุปกรณ์อย่าง ทะนุถนอม ระมัดระวัง |
- มีความรับผิดชอบในการทำงานกลุ่ม - รู้บทบาทหน้าที่ของตนเอง เป็นผู้นำ/ผู้ตามที่ดี - ยอมรับความคิดเห็นและการตัดสินใจตามวิถีประชาธิปไตย |
ทักทายด้วยความจริงใจ สวยงาม สม่ำเสมอ และเห็นคุณค่าของประเพณีการทักทายแบบไทย |
บันทึกหลังสอน
|
ประเด็นการบันทึก |
จุดเด่น |
จุดที่ควรปรับปรุง |
|
การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ |
||
|
การใช้สื่อการเรียนรู้ |
||
|
การประเมินผลการเรียนรู้ |
||
|
การบรรลุผลการเรียนรู้ของผู้เรียน |
||
|
บันทึกเพิ่มเติม …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
ลงชื่อ......................................... (นายไกรสร สุทธิชาติ) |