ไวรัสโนโร ในอาหารและน้ำ

ไวรัส Noro ในอาหารและน้ำ

นายอานนท์ ภาคมาลี (หมอแดง)

อาหารที่สะอาดและถูกสุขลักษณะ ปราศจากสารที่เป็นอันตรายต่อมนุษย์ การตรวจคุณภาพอาหารทางจุลชีววิทยาเป็นอีกหนทางหนึ่งที่พิสูจน์ได้ ว่าอาหารปลอดภัยนอกเหนือจากการตรวจทางกายภาพ เคมี และชีวภาพ การตรวจแบคทีเรียนิยมกันอย่างแพร่หลายเพราะวิธีตรวจง่ายกว่าการตรวจจุลชีพชนิดอื่น แต่กระนั้นก็ตามมีงานวิจัยหลายฉบับรายงานตรวจพบไวรัสในอาหารและน้ำที่ผ่านเกณฑ์คุณภาพมาตรฐานของการตรวจแบคทีเรียแล้วไวรัสหลายชนิดสามารถติดต่อสู่คนทางปาก เข้าสู่ร่างกายและก่อโรคในระบบประสาท ตับ ทางเดินอาหาร หรืออาจก่อโรคที่ปอด ไวรัสก่อโรคผ่านทางเดินอาหารที่สำคัญ ได้แก่ ไวรัสตับอักเสบ เอ (hepatitisA virus) ไวรัสโนโร (noroviruses) และไวรัสโรตา (rotaviruses) ไวรัสตับอักเสบ เอ ก่อโรคตับอักเสบเฉียบพลันอาการรุนแรงในผู้ใหญ่ มีไข้ เบื่ออาหาร ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย ปวดท้องด้านขวา ตับโต อาจมีอาการตัวเหลือง-ตาเหลือง คุกคามชีวิตมนุษย์และก่อให้เกิดความสูญเสียทางเศรษฐกิจไวรัสโนโร แต่เดิมเรียกว่าไวรัสนอร์วอล์ก (Norwalk-like viruses) ก่อโรคกระเพาะอาหารและลำไส้อักเสบเฉียบพลันในคนทุกกลุ่มอายุมักพบในผู้ใหญ่มากกว่าเด็ก ผู้ป่วยแสดงอาการคลื่นไส้ อาเจียน ท้องร่วง มีไข้ปวดท้อง สูญเสียน้ำ ไวรัสโรตา (rotaviruses) ก่อโรคอุจจาระร่วงเฉียบพลันเกิดโรคส่วนใหญ่ในทารกและเด็กเล็ก มีอาการคลื่นไส้ อาเจียน มีไข้ ปวดท้อง ถ่ายเหลว สูญเสียน้ำผู้ป่วยขับไวรัสออกมากับอุจจาระได้มากกว่า 10 ล้านอนุภาคต่ออุจจาระหนึ่งกรัม ไวรัสติดต่อสู่คนทางปาก (fecal-oral route) จากการสัมผัสคนสู่คน หรือรับประทานอาหาร หรือดื่มน้ำที่มีไวรัสปนเปื้อน มีรายงานการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสที่เกิดจากอาหารและน้ำเป็นสื่ออยู่เนืองๆ โดยเฉพาะในต่างประเทศ และเมื่อเร็วๆนี้ประมาณ วันที่ 14 ธันวาคม 2555ในค่ายพักแรมแถวภาคกลางพบเชื้อไวรัสโนโรในน้ำแ็ข็งและน้ำดื่มที่ไม่สะอาด มีผู้ป่วยมากกวา 200 ราย เจ้าหน้าที่ระบาดวิทยาของจังหวัดฯ เก็บตัวอย่างส่งกรมวิทยาศาสตร์ กระทรวงสาธารณสุข พบเชื้อโรคโนโร ซึ่งอยากต่อการทำลายเชื้อโรคตัวนี้ โดยเฉพาะผู้ที่ใช้น้ำดื่มใส่หม้อคุณเลอร์และใช้แก้วน้ำไม่กี่ใบให้ผู้รับประทานอาหารดื่ม น้ำไม่มีคุณภาพ มีการเจือปนของเชื้อโรคปะปน และในน้ำแข็งที่ส่ง มีการจ้างงานบุคคลต่างด้าวส่งน้ำแข็งและน้ำดื่ม นั่งมาบนน้ำแข็ง น้ำมูกน้ำลายที่บ้วย ถุยน้ำลาย บนรถขนส่ง หรือใช้น้ำดิบหรือเร่งการผลิตที่ไมาสะอาด ขาดการตรวจสอบที่ดี อย.หรือคบ.จังหวัดควบคุมไม่ดีหรือไม่ทั่วถึง

อาหารที่เกี่ยวข้องเป็นสาเหตุของการระบาดเช่น หอยกาบคู่ (หอยนางรม หอยแครง หอยแมลงภู่) ผักกะหล่ำต้นหอม สลัดผัก แซนด์วิช สตรอเบอรี ราสเบอรี

ตับอักเสบ เอ ผู้ป่วยจำนวนหนึ่งได้รับการวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการ พบว่าติดเชื้อไวรัสตับอักเสบ เอ สาเหตุของการระบาดครั้งนี้เชื่อว่าเกิดการปนเปื้อนของไวรัสตับอักเสบ เอ ในน้ำแข็งที่ประชาชนรับประทาน ส่วนการระบาดของโรคกระเพาะอาหารและลำไส้อักเสบเฉียบพลันจากไวรัสโนโร มักเกิดขึ้นในกรณีที่มีคนอยู่ร่วมกันอย่างแออัดจำนวนมากๆ เช่น เรือสำราญ แค็มป์ทหาร ค่ายลูกเสือ โรงแรม โรงเรียน สถานพยาบาลคนชรา สถานเลี้ยงดูเด็กอ่อน ประเทศไทยมีรายงานผู้ป่วยโรคกระเพาะอาหารและลำไส้อักเสบเฉียบพลันติด

ไวรัสโนโร ร้อยละ 13 จากผลการตรวจพบไวรัสก่อโรคผ่านทางเดินอาหารปนเปื้อนในหอยนางรมดิบ และในน้ำจากสิ่งแวดล้อม ผู้ที่นิยมรับประทานหอยสุกๆ ดิบๆ หรือ ผู้ที่ใช้น้ำสำหรับอุปโภคและบริโภคอาจเสี่ยงต่อการติดเชื้อไวรัสก่อโรคผ่านทางเดินอาหาร ประชาชนจึงควรตระหนักและระมัดระวังการปนเปื้อน ปรับปรุงสุขอนามัยส่วนบุคคล ล้างมือด้วยน้ำและสบู่ให้สะอาดหลังการใช้ส้วม โดยเฉพาะผู้ประกอบอาหารจะเป็นแหล่งแพร่เชื้อและก่อการระบาดของโรค ปรับปรุงสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อมให้ถูกสุขลักษณะรวมทั้งการทิ้งและกำจัดสิ่งปฏิกูล (อุจจาระ อาเจียน) เพื่อป้องกันและควบคุมโรคระบาดจากเชื้อก่อโรคผ่านทางเดินอาหารโดยมีอาหารและน้ำเป็นสื่อ

ไวรัสถูกขับออกมากับอุจจาระและปนเปื้อนในอาหาร น้ำ ติดต่อสู่คนทางปาก

ผู้ประกอบอาหารมีบทบาททำให้เกิดการกระจายของเชื้อทำให้เกิดการระบาดของโรคติดเชื้อผ่านทางเดินอาหาร

 ไวรัสโนโร (Norovirus)

การป้องกันและควบคุม

1. ล้างมือ (ข้อมือ, นิ้ว, ซอกเล็บ) ด้วยสบู่ให้สะอาด

2. รับประทานอาหารปรุงสุก โดยเฉพาะ หอย

3. ล้างผักสดและผลไม้ให้สะอาด

4. ทิ้งและกำจัดสิ่งปฏิกูล (อุจจาระ อาเจียน) ให้ถูกลักษณะสุขาภิบาล

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน ไวรัสโนโร ในอาหารและน้ำ

คำสำคัญ (Tags)#ไวรัส#หมออนามัย gotoknow#โนโร

หมายเลขบันทึก: 515596, เขียน: 08 Jan 2013 @ 21:19 (), แก้ไข: 10 Jan 2013 @ 18:18 (), สัญญาอนุญาต: ครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง, ดอกไม้: 2, อ่าน: คลิก


ความเห็น (0)