สวัสดีครับชาว Blog
วันนี้ผมได้รับเกียรติจากสำนักพัฒนาสมรรถนะครูและบุคลากรอาชีวศึกษาเชิญบรรยายให้แก่ผู้บริหารอาชีวศึกษาทั่วประเทศ ประมาณ 80 คน เรื่อง ผู้บริหารอาชีวศึกษาต้องรู้จริงเรื่องอาเซียนเสรี ที่โรงแรมทาวน์อินทาวน์ กรุงเทพฯ
ดีใจที่ได้มาพบกับลูกศิษย์บางคนอีกครั้ง (สมัยที่จัดโครงการพัฒนาผู้นำและผู้บริหารมืออาชีพของอาชีวศึกษา ถึง 2 โครงการ รวม 4 รุ่น กว่า 300 คน) ทำให้รำลึกถึงบรรยากาศการเรียนรู้ดี ๆ ที่เราได้อยู่ร่วมกันในสมัยนั้น และทำให้ผมมองความต่อเนื่องในการทำงานเรื่องการพัฒนา "คน" กับเป้าหมายและความสำเร็จ ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญที่ทุกองค์กรต้องให้ความสนใจ และให้ความสำคัญ
ความรู้ในวันนี้ได้นำมาแบ่งปันทุกคนที่นี่เช่นเคยครับ
จีระ หงส์ลดารมภ์
ภาพบรรยากาศการเรียนรู้
ผู้บริหารอาชีวศึกษาต้องรู้จริงเรื่องอาเซียนเสรี
ณ โรงแรมทาวน์ อิน ทาวน์ กรุงเทพฯ
ศุกร์ที่ 24 สิงหาคม 2555
โดย
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
และร่วมอภิปรายโดย
นางสาวพิชญ์ภูรี พึ่งสำราญ
นายรวิภาส กล่ำทวี
โปรเจ็คที่ใหญ่ของกรมอาชีวศึกษา คือต้องเข้าไปคุยกับกรมพาณิชย์ ต้องดูแลตั้งแต่ ผอ. รองผอ. และอาจารย์
อาจารย์ต้องมีความรู้เรื่อง Mindset ต้องพร้อมที่จะเปลี่ยนแปลง
ปัจจุบันต้องพัฒนา 3 V
Value added การทำให้มูลค่าเพิ่มขึ้น
Value Creation ต้อง ดูSupply และ Demand Side ดูความต้องการของธุรกิจ เศรษฐกิจ ขอให้อาจารย์มีเวลาได้คิดเรื่องนี้ เพื่อเสนอในสิ่งที่ปฏิบัติได้ มี 3 แนว ต้องอ่านหนังสือมากๆ มีความใฝ่รู้ และคิดแบบ Blue Ocean 2. ต้องมีการเป็น Co - Creator 3. คิดเชิงนวัตกรรม
Value Diversity อาชีวะที่อยู่ตามชายแดน ตอนนี้เอาความหลากหลายมาเป็นความแตกแยก ซึ่งต้องมีการแก้ไขด่วน ตัวแปรที่สำคัญคือ การเมือง แต่ต้องอย่าให้การเมืองเป็นอุปสรรค และต้องระวังวัฒนธรรมองค์กร
การตั้งสถาบันพัฒนาทรัพยากรมนุษย์จะไม่สำเร็จ หากมีแต่แผน
วัตถุประสงค์วันนี้ คือ
1. สร้างความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องเรื่องประชาคมอาเซียน (AC) และประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) และการเตรียมความพร้อมเรื่องทุนมนุษย์
2. เปิดโลกทัศน์ให้ทุกท่านเห็นการเปลี่ยนแปลง
3. สร้างแรงบันดาลใจ มองโลกที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างเข้าใจ และสนุกกับการฟังในวันนี้
4. กระตุ้นให้ทุกท่านค้นหาตัวเองและค้นหาองค์กรของท่าน..ว่าจะปรับตัวกับการเปิดเสรีอาเซียนอย่างไร?
ฟังและคิดไปด้วย ต้องพร้อมที่จะปรับตัวให้ทันเหตุการณ์
แนะนำให้กรมอาชีวศึกษาควรทำการวิจัย ก่อนการสัมมนาในเรื่อง AEC เพื่อให้รู้จุดอ่อน จุดแข็งของสถานศึกษาอย่างแท้จริง
หลักการเขียนโปรเจค
1. ต้องเขียน proposal
2. ต้องPresentationที่ดี
3. ต้องมีการแก้ไขโปรเจคที่ดี
- ควรมีการสร้างเครือข่ายกับหมอ และพยาบาลด้วย
- การทำวิจัยเชิงภูมิภาค ก็เป็นเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจ
ข้อตกลงร่วมกัน 3 สาขาใหญ่
และสำคัญที่สุดจะเชื่อมโยงทั้ง 3 เรื่องเข้าด้วยกัน เรียกว่า “ASEAN Connectivity” เชื่อมโยงเข้าหากัน
อาชีวะ คือ ทุนมนุษย์ที่ทำให้ศักยภาพของบุคคลเข้มแข็ง เมื่อมีการเปิดเสรี เราก็สามารถเคลื่อนย้ายบุคคลากรไปต่างประเทศได้ อาจมีปัญหาเรื่องการลงทุน ว่าต้องมีการอนุมัติเพื่อให้ต่างประเทศเข้ามาลงทุนได้ถึง 70% ซึ่งเป็นสิ่งที่ต้องระวัง
ถึงเวลาแล้วที่คนไทยจะต้องมีความพร้อมมากขึ้นในเรื่องภาษา ทั้งภาษาอังกฤษและภาษาอาเซียน และยิ่งไปกว่านั้นภาษาคอมพิวเตอร์ ที่จะคุยแลกเปลี่ยนกับชาวอาเซียนด้วยกัน เพื่อสร้างทุนมนุษย์ของประเทศไทยให้มีความสามารถเรื่องภาษาให้ได้โดยเร็วที่สุด แต่ต้องทำอย่างมียุทธศาสตร์ ไม่ใช่แค่ตามกระแส
ทฤษฎี 8K
Human Capital ทุนมนุษย์
Intellectual Capital ทุนทางปัญญา
Ethical Capital ทุนทางจริยธรรม
Happiness Capital ทุนแห่งความสุข
Social Capital ทุนทางสังคม
Sustainability Capital ทุนแห่งความยั่งยืน
Digital Capital ทุนทาง IT
Talented Capital ทุนทางความรู้ และทัศนคติ
หลังจากมี 8K แล้วจึงจะมี 5K ได้
Creativity Capital ทุนแห่งการสร้างสรรค์
Knowledge Capital ทุนทางความรู้
Innovation Capital ทุนทางนวัตกรรม
Emotional Capital ทุนทางอารมณ์
Cultural Capital ทุนทางวัฒนธรรม
การที่จะมีNetwork จะต้องมี
1. Information
2. ต้นทุนการเจรจาต่อรอง
3. ต้องทำให้สำเร็จ
อาจาย์รวิภาส กล่ำทวี ประเด็นแรกที่สำคัญ ให้ถามตัวเองว่า ท่านอ่านงานวิจัยภาษาอังกฤษได้เข้าใจได้ดีเพียงใด ต้องมีการทำงานวิจัยของอาชีวะไทย กับการเข้าสู่ AEC ให้เกิดเป็น Master Plan ทิศทางอาชีวะของโลกเป็นอย่างไร
พบว่าประเทศลาวได้มีการทำงานวิจัย ก่อนประเทศไทย มีการวางแผนอาชีวะศึกษาเพื่อตอบโจทย์เรื่องเศรษฐกิจและสังคม และอยู่ในช่วงกำลังปรับปรุง เพราะมีการเดินหน้านานแล้ว
ผู้บริหารอาชีวะในประเทศไทย ต้องมีการปรับปรุงและพัฒนาด้านภาษาอังกฤษ
ผู้บริหารอาชีวะต้องรู้ว่า Global Trend ของอาชีวะ ไปถึงไหน ไม่เพียงแต่รู้เรื่อง Skill แต่ต้องรู้เรื่อง Knowledge แล้ว ต้องนำความรู้ด้านสหวิทยามาใช้ กับด้านทักษะ ไม่ใช้รู้เพียงด้านเดียวเท่านั้น
เรื่อง AEC ต้องรู้ว่ามีแนวโน้มพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมอย่างไร ประเทศเวียดนาม เน้นความเป็นอุตสาหกรม และความทันสมัย โดยใช้อาชีวศึกษาเป็นตัวขับเคลื่อน ซึ่งประเทศไทยควรจะให้อาชีวศึกษาเป็นตัวขับเคลื่อนเศรษฐกิจ และสังคม ปัญหาคือ ภาพลักษณ์ในตอนนี้มองอาชีวะไม่ดี ซึ่งเป็นปัญหาที่รัฐบาลต้องแก้ไข และอาชีวะต้องทุ่มงบในการพัฒนาคนให้มากขึ้นด้วย
มองภาพให้ชัดว่าประเทศไทยจะเดินไปทางไหน และเป้าหมายคืออะไรเป็นเรื่องสำคัญ
นางสาวพิชญ์ภูรี พึ่งสำราญ ควรเน้นแนวทางทำแผนและเสนอแผน และทำอย่างไรถึงเผยแพร่แผนให้กว้างออกไปได้ ต้องมีการเริ่มต้นที่ดี
หลักของการทำแผนทีดี คือ
Specific อย่ามีประเด็นที่กว้าง ต้องโฟกัส
Miserable ทำตามลำดับขั้นตอน
achievable ต้องไปให้ถึงเป้าหมายให้ได้
Realistic ต้องเป็นความจริง และสามารถนำไปใช้ได้
Time Bound ต้องกำหนดระยะเวลา ว่าใช้เวลาเท่าไหร่
New Project ต้องมีการคิดโปรเจคใหม่ๆที่น่าสนใจ
อาชีวศึกษา ต้องดูเป้าหมายของอาชีวะศึกษาว่าทำเพื่ออะไร
ปัญหาของอาชีวศึกษา คือ ค่าแรง 300 บาท และการเปิด AEC เพราะฉะนั้นต้องมีการทำแผน ต้องพัฒนาคนให้ตรงกับ AEC เรื่องแรกดูเรื่อง กาเคลื่อนย้ายเสรี เทคโนโลยี
ต้องโฟกัส AEC ให้แคบลง ต้องมีคนสร้างงานให้เกิดขึ้น และต้องทำแผนให้คนรู้จักมากขึ้น
เยาวชนมีคุณภาพดี แต่ส่วนใหญ่ไม่มีความภาคภูมิใจในตนเอง
ต้องคำนึงว่าบุคลากรของเราพอหรือไม่ ต้องมีการสร้างสถาบัน มีการยื่นแผนให้เป็น Pilot Project
ภาคอุตสาหกรรมรถยนต์ ช่างเครื่องยนต์ต้องส่งออกไปต่างประเทศให้ได้
อุตสาหกรรมอาหาร เป็นเรื่องที่ต้องต่อยอดและพัฒนาให้เท่าทันนานาประเทศ เพื่อให้แข่งขันกันได้
เรื่องคน เป็นเรื่องสำคัญ ทำอย่างไรจะพัฒนาคน ไปพร้อมกับความภาคภูมิใจ มั่นใจ ของอาชีวศึกษา
ศิลปะวิชาชีพ เกี่ยวข้องกับงานช่างอาชีวศึกษา ซึ่งสมเด็จพระเทพท่านทรงให้ความสนใจในเรื่องนี้มาก
แผนการพัฒนาบุคลิกภาพ ก็เป็นเรื่องที่กรมอาชีวศึกษาควรทำเช่นกัน
กรอาชีวศึกษาต้องคิดเรืองที่จะให้เกิดคุณภาพ และทำอย่างไรถึงจะเผยแพร่ไปได้
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์ สรุปในช่วงแรกว่า การเรียนรู้ยุคใหม่ ต้องใช้ทฤษฎี 3 L เรียนรู้จากประสบการณ์ ความล้มเหลว และเรียนรู้จากการฟัง
วิพากษ์สัมมนา
กลุ่ม 1 ในขาดทักษะในเรื่องแรงงาน แนวทางปฏิบัติเพื่อเพิ่มทักษะฝีมือ และการผลิต นำไปสู่ยุทธศาสตร์ควรทำอย่างไร เพื่อให้เป็นองค์การแห่งการเรียนรู้
อ.จีระ ต้องดูนโยบายของประเทศ แต่ผิดพลาดที่ BOI ไม่เคยเจราจาต่อรองเรื่องการพัฒนาเทคโนโลยี รัฐบาลต้องมีนโยบายระยะยาว ไม่มีทรัพยากรที่มาความคิดจากประเทศของเราเอง
กลุ่ม 2 มีการตระหนักเรื่องเศรษฐกิจและสังคม ในการเข้าสู่ AEC แต่งานวิจัยยังไม่ได้ทำอย่างรวดเร็ว และเป็นมืออาชีพเหมือนทางมหาวิทยาลัย
กลุ่ม 3 บทบาทอาชีวะคือ การสร้างเรื่องการผลิตคน และพัฒนาทุนมนุษย์ และต้องการคนที่มีความรู้ ความสามรถ ทักษะ ของผู้เรียน ต้องมีการพัฒนาด้านภาษา เทคโนโลยีสารสนเทศ
แต่ข้อจำกัด คือ 1 . งบประมาณน้อย 2. การเมือง ที่เข้ามาแทรกแซงเรื่องกรม กอง ทำให้การทำงานติดขัด
อ.รวิภาส ต้องทำอะไรให้เกิด Impact และเกิดความร่วมมือระหว่างภาครัฐ และเอกชน โดยอาศัยอาชีวะเป็นตัวแทนของภาครัฐ
การวิจัย เป็นเรื่องสำคัญที่ต้องต่อยอดให้เป็นจริง ที่ต้องใช้มืออาชีพในการทำวิจัย ไม่เช่นนั้นผลลัพธ์จะไม่คุ้มค่ากับการลงทุน สิ่งที่สำคัญ คือผู้บริหารต้องมีการพัฒนาเรื่องภาษาอังกฤษ สถาบันอาชีวะ ต้องมีฝ่ายวิเทศสัมพันธ์ทีเข้มแข็ง
Human Capital ต้องผลิตคนให้มีความรู้ และพร้อมที่จะประกอบอาชีพ ที่ก้าวทันต่อกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก
Workshop
แบ่งกลุ่ม
แล้ววิเคราะห์ “อาชีวศึกษากับการก้าวสู่ประชาคมอาเซียน”
เพื่อตอบโจทย์ 4 ข้อดังต่อไปนี้
Workshop
กลุ่ม 1
Where are we?
มองว่าอาชีวะอยู่บนฐานของการผลิตอุตสาหกรรม และการเกษตร
Where do we want to go?
เป็นศูนย์กลางการท่องเที่ยว และศูนย์กลางแห่งการขนส่ง ซึ่งเป็นเป้าหมายของอาชีวะ ผลิตคนเพื่อรองรับ AEC
How to get there (Strategies)?
ร่วมมือกับจีน และหาคนที่มีความรู้เรื่องพลังงานทดแทน และทำ MOU กับมหาวิทยาลัยเฉฉวน ประเทศจีน และจัดทำหลักสูตรพลังงานทดแทน และรับนักเรียนจากอาเซียนมาเรียนในมหาวิทยาลัย
How to overcome difficulties?
ทำงบประมาณให้มีความชัดเจน
กลุ่ม 2
Where are we?
ผลิตกำลังคนด้านไฟฟ้าอิเล็คโทรนิกส์
Where do we want to go?
ผลิตกำลังคนด้านพลังงานทดแทนให้กับ AEC
How to get there (Strategies)?
การพัฒนาด้านไฟฟ้าอิเล็คโทรนิกส์ เพื่อพลังงานทดแทน
How to overcome difficulties?
ระเบียบราชการในการเดินทางไปต่างประเทศ ควรลดขั้นตอนและอำนวยความสะดวก
งบประมาณ ควรจัดโครงการให้ดี และมีความชัดเจนเพื่อรับการสนับสนุน
ทำความร่วมมือทั้งในและต่างประเทศ
กลุ่ม 3
Where are we?
หลักสูตรการจัดพิธีแต่งงานแบบไทยให้นักท่องเที่ยวชาวต่างประเทศทีจ.ภูเก็ต
How to get there (Strategies)?
คิดนอกกรอบ เพื่อเป็นความคิดสร้างสรรค์ ทำเป็นหลักสูตรระยะสั้น และยาว และจัดพิธีแต่งงานแบบไทยที่จังหวัดภูเก็ต แต่ยังไม่มีหน่วยงานที่ทำอย่างจริงจัง
กลุ่ม 4
Where are we?
แรงงานอุตสาหกรรม จ.อยุธยา นิคมอุตสาหกรรม
มีปัญหาเรื่องแรงงานอาเซียนที่เข้ามาประเทศไทยมาก
Where do we want to go?
พัฒนาและให้ความสำคัญ ว่าใน3 ปี อยุธยาต้องมีแรงงานเป็นคนไทย
How to get there (Strategies)?
จัดตั้งเครือข่ายสถาบันศึกษาแต่ยังไม่เพียงพอ และต้องสร้างเครือข่ายกับอาชีวศึกษา โครงการโรงเรียนในโรงงาน แบบทวิภาคี 100 % และเป็นสถานอบรม ในเรื่องการทดสอบมาตรฐาน
How to overcome difficulties?
ต้องมีการพัฒนาทักษะในสถานศึกษาในอาชีวศึกษา ส่วนคนที่ทำในโรงาน ดำเนินงาน ดังนี้ จัดให้ศึกษาในระบบทวิภาคี ส่วนคนที่ทำงานอยู่แล้ว ต้องดูว่าขาดทักษะอะไร แล้วจัดฝึกอบรมเพิ่มเติมในโรงงานอุตสาหกรรม และค้นหาความรู้เรื่อง IT และภาษา ซึ่งต้องดำเนินการทันที
กลุ่ม 5
Where are we?
ธุรกิจบริการ มีทุกอาชีพและสถานศึกษาทุกภาค
Where do we want to go?
ทำการกระจายสินค้า และจัดที่มหาวิทยาลัยการท่องเที่ยวเชียงใหม่ ระยอง โคราช ภูเก็ต ซึ่งทั้ง 4 จังหวัดมีโรงแรม
How to get there (Strategies)?
และใช้เครือข่าย E commerce เมื่อนักท่องเที่ยวมาที่ศูนย์กลางก็ส่งนักท่องเทียวไปยังเครือข่ายของเรา และหากลูกค้าต้องเราไปเที่ยวที่ไหน ก็จะมีคนคอยบริการอยู่แล้ว
How to overcome difficulties?
นโยบายเปลี่ยนแปลง ทำให้การดำเนินงานติดขัด และสถานศึกษาไม่ดำเนินการต่อ
กลุ่ม 6
Where are we?
พาณิชย์นาวี เข้าสู่การแข่งขัน AEC
Where do we want to go?
ผลิตกำลังคนพาณิชย์นาวี
How to get there (Strategies)?
มีการฝึกอบรม และทำการอบรมที่มีมาตรฐานเฉพาะด้าน และสร้างเครือข่ายภายในประเทศ
How to overcome difficulties?
ใช้มาตรฐานการฝึกตามน่านน้ำ ซึ่งเป็นการการฝึกเฉพาะด้าน
กลุ่ม 7
Where are we?
วิทยาลัยการท่องเที่ยวและธุรกิจในกรุงเทพ
Where do we want to go?
พัฒนาบุคลการเรื่องการท่องเที่ยวเข้าสู่ AEC
How to get there (Strategies)?
ต้องผลิตให้คนมีความรู้ ด้านท่องเที่ยวและโรงแรมและเน้นด้านภาษา
How to overcome difficulties?
เรื่องของภาษาเป็นอุปสรรค และรายได้ประชากรไม่มาก พื้นฐานความรู้ไม่ดีนัก จึงต้องพัฒนาเขาให้ได้ ซึ่งงบประมาณ และบุคลากรที่มีความรู้ทางด้านนี้ยังน้อยอยู่
ทำ English Camp อย่างต่อเนื่อง และส่งนักศึกษามาเรียนภาษาไทย 3 รุ่นแล้ว เพื่อให้นักเรียนไทยได้เรียนภาษาจีนด้วย
ประเทศภูฐาน ส่งนักศึกษามาเรียนด้านการท่องเทียว แล้วให้นักศึกษาไทยประกบ เพื่อแลกเปลี่ยนภาษาอังกฤษกัน
กลุ่ม 8
Where are we?
จ.ขอนแก่น เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม
Where do we want to go?
พัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม กรมอาชีวศึกษาร่วมมือกับเยอรมัน อเมริกา และจีน
เผยแพร่ความรู้ทางวัฒนธรรมท้องถิ่นของภูมิภาคอาเซียน
How to get there (Strategies)?
แผนกการโรงแรมและการท่องเที่ยว ต้องพัฒนาคนให้มีความรู้ เพื่อให้มีนักท่องเที่ยวเข้ามาก และต้องมีการแลกเปลี่ยนนักเรียนต่างชาติ ด้วยการทำ MOU
How to overcome difficulties?
การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์เป็นเรื่องสำคัญ ต้องมีการพัฒนาด้านภาษา
ต้องทำให้มีการพัฒนาอย่างยั่งยืน
อ.จีระ ต้องคำนึงถึงความหลากหลาย และสร้างเครือข่าย
กรมอาชีวะควรมีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศมากกว่านี้
ควรยืมแบรนด์ของคนอื่นมาร่วมมือ
ท่านผอ. มีหลายสิ่งที่ต้องคิดนอกกรอบ และนำความรู้ ไม่คิดภายใต้บริบทเดิม ควรสร้างวัฒนธรรมใหม่ ภายใต้แบรนด์เดิม