KM (แนวปฏิบัติ) วันละคำ : 639. หลักการของหลักสูตรระดับบัณฑิตศึกษาสาขาการจัดการความรู้
ผมไปเรียนรู้เรื่องนี้จากสภามหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จึงขอคัดรายงานการประชุมมาเผยแพร่ดังนี้
“ตามที่สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (สกอ.) ได้ดำเนินการตรวจเยี่ยมการ จัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งของสถาบันอุดมศึกษา โดยมีผู้ทรงคุณวุฒิที่ทำหน้าที่ตรวจเยี่ยม ประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิจากคณะกรรมการการอุดมศึกษา กรรมการสภาสถาบันอุดมศึกษา และประธานผู้ประเมินคุณภาพการศึกษาภายในที่ขึ้นบัญชี และ สกอ. ได้รายงานผลการตรวจ เยี่ยมการจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งของสถาบันอุดมศึกษาให้คณะกรรมการการอุดมศึกษาได้ รับทราบ นั้น สกอ. ได้มีหนังสือที่ ศธ ๐๕๐๖(๕)/ว ๑๒๔๔๒ ลงวันที่ ๒๑ กันยายน ๒๕๕๔ ได้แจ้งสรุปผลการตรวจเยี่ยมการจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งและข้อเสนอแนะจากผู้ทรงคุณวุฒิ เพื่อให้มหาวิทยาลัยเชียงใหม่นำไปพิจารณาปรับปรุงแก้ไขหรือพัฒนาการจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และแนวปฏิบัติที่กำหนด ซึ่งผู้ทรงคุณวุฒิได้มีข้อสังเกตว่า หลักสูตร วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการความรู้ เน้นหนักการจัดการและการประยุกต์ใช้ โดยเน้นการนำความรู้ความเชี่ยวชาญที่ได้จากการเรียนไปใช้เพื่อการพัฒนางานเป็นหลัก จึงอาจ ไม่ใช่หลักสูตรทางวิทยาศาสตร์ดังชื่อที่ปรากฏ ควรพิจารณาและปรับให้ตรงกับสาระของ หลักสูตร
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ได้พิจารณาทบทวนตามข้อสังเกตดังกล่าวแล้ว จึงได้มีหนังสือแจ้ง ยืนยันการกำหนดชื่อหลักสูตรดังกล่าวเป็นหลักสูตรทางด้านวิทยาศาสตร์โดยขอเรียนชี้แจงข้อมูล เพิ่มเติมเพื่อประกอบการพิจารณาดังนี้
๑. ปรัชญาของหลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการความรู้ มุ่งเน้นการผสมผสานระหว่างกระบวนการบริหารทรัพยากรบุคคล และการใช้เทคโนโลยี สารสนเทศและการสื่อสารเพื่อสร้างนวัตกรรม เครื่องมือ และองค์ความรู้ เพื่อการพัฒนาองค์กร ด้านการจัดการความรู้และการจัดการระบบเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อเพิ่มขีดความสามารถของ องค์กรในการแข่งขันได้อย่างยั่งยืนในสังคมฐานความรู้ (knowledge - based society) และเศรษฐกิจฐานความรู้ (knowledge-based economy) ดังนั้น หลักสูตรจึงมุ่งเน้นการให้ความรู้ เกี่ยวกับทฤษฎีการจัดการความรู้ และการประยุกต์ในการวางแผนและสร้างระบบการจัดการ ความรู้ในองค์กรเป็นหลัก
๒. ด้านการผลิตบัณฑิต หลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการความรู้ เน้นการผลิตบัณฑิตที่มีความสามารถทั้งด้านวิชาการ การศึกษาวิจัย การจัดการความรู้ และด้าน การปฏิบัติ โดยการประยุกต์ศาสตร์ของการจัดการความรู้ในการบริหาร และการเป็นผู้บริหารหรือ เป็นที่ปรึกษาในระบบการจัดการความรู้โดยอาศัยเทคโนโลยีสารสนเทศและเครื่องมือสำหรับการ วิเคราะห์ความรู้ ซึ่งจะนำไปสู่การสร้างศักยภาพด้านการใช้และเข้าถึงข้อมูลความรู้เพื่อประกอบ การตัดสินใจได้อย่างรวดเร็วและครบถ้วน
๓. ปัจจุบันมีการใช้ชื่อหลักสูตรการจัดการความรู้ของสถาบันการศึกษาในต่างประเทศ อาทิ
หลักสูตรทางด้านศิลปศาสตร์
|
สถาบันการศึกษา |
หลักสูตร |
|
University of Technology Sydney |
M.A. (Information and Knowledge Management) |
|
Lancaster University Management School |
M.A. (Human Resource and Knowledge Management |
หลักสูตรทางด้านวิทยาศาสตร์
|
สถาบันการศึกษา |
หลักสูตร |
|
Cranfield University |
M.S. (Knowledge Management for Innovation) |
|
The University of Melbourne |
M.S. (Knowledge Management) |
|
Nanyang Technological University, Singapore |
M.Sc. (Knowledge Management) |
|
The Hong Kong Polytechnic University |
M.S. (Knowledge Management for Innovation) |
|
University of Oklahoma |
M.S. (Knowledge Management) |
|
Kent State University |
M.S. (Knowledge Management) |
สรุปว่าหลักสูตรด้านการจัดการความรู้เป็นสายวิทยาศาสตร์ก็ได้ เป็นสายศิลปศาสตร์ก็ได้ แล้วแต่ว่าเนื้อหาวิชาที่เรียนหนักไปทางด้านใด
วิจารณ์ พานิช
๒๓ ธ.ค. ๕๔
เชียงใหม่