ปฏิกิริยาลูกโซ่

   วิทยาศาสตร์อธิบายปฏิกิริยาลูกโซ่ทางเคมี ฟิสิกส์อธิบายปฏิกิริยาลูกโซ่ของอนุภาค ดาราศาสตร์อธิบายปฏิกิริยาลูกโซ่ที่ก่อกำเนิดจักรวาล พุทธศาสนาอธิบายปฏิกิริยาลูกโซ่ทางจิต ที่เรียกว่า ปฏิจจสมุปบาท ซึ่งมีผลต่อการดำเนินชีวิตของคนโดยตรง จนสรุปได้ว่าสรรพสิ่งนั้นอยู่ภายใต้กฎหรือวัฏจักรแห่งปฏิกิริยาลูกโซ่ 
   จะว่าไปแล้วกำเนิดของหนึ่งจักรวาลกับดอกไม้หนึ่งดอกไม่มีอะไรที่แตกต่างกัน ในบรรดาปฏิกิริยาลูกโซ่ทั้งหลายที่เกี่ยวข้องกับเรา ไม่มีสิ่งใดที่ใกล้ตัวเรายิ่งไปกว่าปฏิกิริยาลูกโซ่ที่เกิดขึ้นกับจิตตั้งแต่เกิดจนตาย
   โดยทางทฤษฎี ปฏิกิริยาลูกโซ่แห่งจักรวาลนั้นใหญ่เกินที่เราจะทำอะไรได้ แต่สำหรับปฏิกิริยาทางจิต เราสามารถตัดมันขาดจากกันได้ ด้วยสติและการรู้ทัน เพราะเมื่อเราทำเช่นนั้นได้ บางทีทิศทางการเปลี่ยนแปลงของสังคม โลก และจักรวาลอาจเปลี่ยนไปในทางที่ดีขึ้น