งานใหญ่ที่มีความสำคัญมีคุณค่าแก่สังคมนั้น ต้องการความมุ่งมั่นทำงานร่วมกันของคนจำนวนมาก ผมบอกตัวเองเสมอว่า ในหลายๆ เรื่อง สิ่งที่เราทำเป็นเสมือนหินก้อนล่างๆ ของเขื่อน ที่ไม่มีคนเห็น แต่เราก็มีสิทธิ์ภูมิใจที่ได้เป็นส่วนหนึ่งของเขื่อนนั้น

ต้นทุนผลได้ของการตรวจกรองและวินิจฉัยก่อนคลอดของกลุ่มอาการดาวน์ในประเทศไทย

รายงานวิจัย ต้นทุนผลได้ของการตรวจกรองและวินิจฉัยก่อนคลอดของกลุ่มอาการดาวน์ในประเทศไทย    ที่ดำเนินการโดย HITAP ทำให้ผมระลึกชาติกลับไปตอนทำงานที่หน่วยพันธุศาสตร์ ภาควิชาพยาธิวิทยา คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ช่วงปี ๒๕๒๖ - ๒๕๓๕ ผมพยายามพัฒนาระบบการให้ คำแนะนำแก่หญิงตั้งครรภ์ และคู่สมรส ตามด้วยการทดสอบกรอง และการตรวจวินิจฉัยทารกในครรภ์ เพื่อป้องกันการมีลูกปัญญาอ่อนจากกลุ่มอาการดาวน์และโครโมโซมผิดปกติแบบอื่น   และป้องกันมีลูกเป็นโรค เลือดจางธาลัสซีเมีย    โดยทำทั้งในคณะแพทยศาสตร์ของตนเอง (ซึ่งก็ต้องร่วมมือกันหลายภาควิชา)  และสร้างเครือข่ายทั่วประเทศ    แล้วผมก็จากมา มาทำงานที่ สกว.

ตอนนั้นเราทำงานด้วยความยากลำบาก เพราะเป็นงานที่ต้องร่วมมือกันหลายฝ่าย    ผมพยายามบอกผู้ที่ ผมไปชักชวนให้ช่วยกันพัฒนาระบบบริการนี้ว่า ในอนาคตบริการนี้จะเป็นที่ต้องการของผู้คน   และถ้าจัดระบบไม่ดีงานจะล้นจนทำไม่ไหว 

เมื่อ ๒ สัปดาห์ที่แล้ว พบ ศ. พญ. อุ่นใจ กออนันตกูล แห่งภาควิชาสูติ-นรีเวชวิทยา คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ผู้ที่เป็นกำลังสำคัญในการเจาะน้ำคร่ำตรวจวินิจฉัยก่อนคลอด  และทำแท้งทารก ในครรภ์ที่เป็นโรค    ท่านบอกผมว่า คำทำนายเมื่อกว่า ๒๐ ปีที่แล้วของผมนั้น เวลานี้เป็นจริง    คือสังคมมีความต้องการมาก   เพราะคนที่จะมีลูกต่างก็ต้องการลูกที่แข็งแรงและฉลาด

ผมก็รู้สึกภูมิใจว่าตอนทำงานอยู่ที่นั่นก็ได้พยายามฟันฝ่าต่อสู้เพื่อสร้างระบบแห่งอนาคตไว้ให้แก่หน่วยงานและสังคม แม้ตอนนั้นระบบจะยังกระท่อนกระแท่นอยู่

บัดนี้ ราชวิทยาลัยสูติศาสตร์นรีเวชวิทยา ขอให้ HITAP ทำงานวิจัยต้นทุนผลได้ของการตรวจกรองและ วินิจฉัยก่อนคลอดฯ นี้   แสดงว่าเรื่องนี้มีความสำคัญ    และผลการวิจัยก็แนะนำให้ มีการตรวจกรองแก่หญิง ตั้งครรภ์ทุกราย และวินิจฉัยก่อนคลอดแก่รายที่ผลการตรวจกรองผิดปกติ   จะให้ผลได้เกินคุ้มทุน    เป็นการ ยืนยันว่า งานที่ผมเคยริเริ่มเล็กๆ ร่วมกับเครือข่ายนักพันธุศาสตร์ และสูติแพทย์ในประเทศไทยนั้น เป็นสิ่งที่มีคุณค่า    และมีการพัฒนาต่อเนื่องมาเป็นลำดับ   ทำให้สังคมไทยได้รับประโยชน์

งานใหญ่ที่มีความสำคัญมีคุณค่าแก่สังคมนั้น ต้องการความมุ่งมั่นทำงานร่วมกันของคนจำนวนมาก   ผมบอกตัวเองเสมอว่า ในหลายๆ เรื่อง สิ่งที่เราทำเป็นเสมือนหินก้อนล่างๆ ของเขื่อน ที่ไม่มีคนเห็น   แต่เราก็มีสิทธิ์ภูมิใจที่ได้เป็นส่วนหนึ่งของเขื่อนนั้น   ผมคิดอย่างนี้ตอนวิ่งออกกำลังบนสันเขื่อนกั้นอ่างเก็บน้ำใน ม. สงขลานครินทร์เมื่อกว่า ๒๐ ปีมาแล้ว

วิจารณ์ พานิช

๑๔ พ.ย.​๕๔

ณ อาคารมหานครยิปซั่ม