ข้าพเจ้าเกิดการตั้งคำถามกับตนเองว่า เส้นทางการเดินทางของ R2R นั้นคืออะไรกันแน่ ระหว่างการเคี่ยวเข็นคนทำงานให้มีความเป็นเลิศและเชี่ยวชาญทางวิจัย หรือต้องการพัฒนาศักยภาพแห่งทางปัญญาและความละมุนละไมในชีวิตการทำงานของผู้คน

ครั้งหนึ่งในการประชุมคณะกรรมการดำเนินงาน อ.หมอสมศักดิ์ ได้พูดในที่ประชุมว่าการตอบโจทย์คำถามการวิจัยที่ใช้สถิติร้อยละ แต่สามารถทำให้งานประจำดีขึ้น ปัญหาได้รับการแก้ไขนั่นก็ถือว่าเป็นงานวิจัยที่ดีได้

 

ย้อนกลับไปสมัยเมื่อเรียนหนังสือที่เป็นการเรียนซ้ำแล้วซ้ำเล่าจนเกิดเป็นความอิ่มตัวและเลิกเรียนไปเองนั้นทำให้ได้ทราบในตนเองว่า ในกระบวนการวิจัยนั้นมีหลากหลายรูปแบบและวิธีวิทยาการวิจัยที่ไม่ใช่การผูกขาดเพียงแค่การใช้สถิติมาตอบคำถาม บางครั้งคำตอบของการวิจัยเป็นข้อมูลที่เป็นตัวอักษร(ข้อมูลเชิงคุณภาพ)แต่สามารถทำให้อธิบายปัญหาต่างๆ ได้แจ่มชัด นั่นน่ะก็ถือว่าเป็นงานวิจัยที่มีคุณภาพได้อีกงานหนึ่ง

วิจัยในความหมายแล้วคือ กระบวนการศึกษาเพื่อแสวงหาคำตอบแห่งปัญหาด้วยความคิดที่เป็นระบบ

แต่พอพูดถึงวิจัยผู้คนส่วนใหญ่ก็มักจะมุ่งเป้าไปที่การต้องไปร่ำเรียนระเบียบวิธีวิจัยและสถิติ ซึ่งสองเรื่องนี้เป็นเพียงเครื่องมือหรือเป็นกระบวนการที่เราสามารถนำไปสู่การตอบคำถามนั้นได้

วิจัยเป็นกระบวนการที่มุ่งสืบเสาะหาสาเหตุและมุ่งไปสู่ผล

ทำให้เราหลุดออกจากความสะเปะสะปะหรือเดาสุ่ม แต่ในการทำวิจัยเราอาจคาดเดาไว้ก่อนได้แต่นั่นที่สุดแล้วเราก็ต้องหาคำตอบอย่างเป็นระบบระเบียบ อย่างเป็นเหตุและเป็นผล

ตัวอย่างงานวิจัยของหนูหิ่ม รปภ.รพ.ป่าติ้วที่ไม่สามารถจัดระบบการจัดระเบียบจราจรในโรงพยาบาลได้ จึงอยากลองสำรวจดูว่าปัญหาระบบจราจรในโรงพยาบาลนั้นเป็นอย่างไร จากนั้นหนูหิ่มก็เริ่มศึกษาปรากฏการณ์โดยเริ่มสืบเสาะสำรวจไปตั้งแต่พฤติกรรรมการผ่านเข้าออกประตู การสวมหมวกกันน๊อค ข้อค้นพบของหนูหิ่มทำให้หนูหิ่มสามารถนำมาวางแผนการจัดระบบจราจรในโรงพยาบาลได้สอดคล้องกับความต้องการได้ชัดเจนขึ้น ฐานคิดเชิงวรรณกรรมที่หนู่หิ่มนำมาใช้ก็ไปสอดคล้องในหลักการของเรื่อง Lean หนูหิ่มทำหน้าที่วางแผนเก็บข้อมูลพี่ๆ พยาบาลช่วยเป็นพี่เลี้ยง

หากว่าความเข้าใจผิดของ R2R แพร่ระบาดอย่างมากที่จะกัดวงเฉพาะในเรื่องระเบียบวิธีวิจัยที่เคร่งครัดและสิถติที่ยุ่งยากซับซ้อน หนูหิ่มจะไม่ได้รับโอกาสในการเรียนรู้การแก้ไขปัญหาของตนเองอย่างเป็นระบบตามแนวทาง R2R 

การขับเคลื่อน R2R ทำให้ข้าพเจ้าได้เรียนรู้เรื่องการทำเรื่องยากให้มันง่าย ...  ดั่งเช่นพูดเรื่องวิจัยให้คนฟังใจหึกเหิมและมองว่ามันง่ายอยู่ใกล้ตัวเรานิดเดียวเอง

...

๒ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๔