ทางสายกลางในพุทธศาสนาเป็นแนวคิดสุดโต่งหรือไม่

ทางสายกลางในพุทธศาสนาเป็นแนวคิดสุดโต่งหรือไม่

เป็นที่ทราบกันดีว่าพระพุทธศาสนาสอนเรื่องทางสายกลาง อันหมายถึง วิธีการปฏิบัติเพื่อพ้นจากทุกข์ คำสอนของพระพุทธศาสนานั้นเพื่อเป้าหมายดังกล่าวคือเพื่อการพ้นทุกข์ คือออกจากทุกข์

 

แต่อย่างไรก็ตามเมื่อกล่าวถึงแนวคิด หรือทรรศนะหรือศาสนาแล้วย่อมเสมอกันในการมีองค์ประกอบหรือความเชื่ออย่างใดอย่างหนึ่ง หากเป็นเรื่องของสี[colour]ย่อมมีสีที่แตกต่างกัน เช่น สีแดง ขาว ดำ เขียว เป็นต้น หรือแกงหนีงถ้วยย่อมมีองค์ประกอบมากน้อยแตกต่างกัน หากแต่ขึ้นอยู๋กับว่าเเกงอะไร หรือใครเป็นผู้ปรุง หรืออาจจะขึ้นอยุ๋กับรสนิยม ความชมชอบก็เป็นไปได้อีกด้วย ฯลฯ

 

อย่างไรก็ตาม เมื่อกล่าวถึงระบบของความคิด แต่ละความคิดย่อมมีระบบความคิด หรือความเชื่อและองค์ประกอบเฉพาะแต่ละระบบเช่นกัน ดังนั้น ทางสายกลางในพุทธศาสนาจึงเป็นระบบความคิดชุดหนึ่งด้วยใช่หรือไม่ หากเป็นเช่นนั้นย่อมเสมอกันในความเป็นแนวคิด หนึ่งในหลายๆ ศาสนาหรือหลายๆ ระบบความคิด หรือชุดความคิด

 

จะสามารถกล่าวได้หรือไม่ว่า หากทางสายกลางในพุทธศาสนาเป็นหนึ่งในระบบความคิดหรือชุดความคิดหนึ่ง หากแต่มีองค์ประกอบของตนเอง

 

ศาสนาเชนก็มีของตนเอง พราหมณ์ก็มีของตนเอง

ในสมัยพุทธกาลก็มีความคิดสองสายใหญ่ๆ คือ กามสุขัลลิกานุโยค คือการหมกหมุ่นในกามคุณ และอัตตกิลมถานุโยค การทรมานตน  ทั้งสองแนวคิดนี้ก็เป็นชุดความคิดหนึ่ง

หากเป็นเช่นนั้นแล้ว ทางสายกลางหรือคำสอนในพุทธศาสนาก็สามารถเป็น ทรรศนะหนึ่งอาจกล่าวได้ว่า เมื่อเอาแนวคิดนั้นมาเรียงกัน การเรียกชื่อว่าเป็นอะไรนั้นอาจเป็นสิ่งที่เเตกต่างกันเท่านั้น หากแต่จุดมุ่งหมายก็เพื่อการมุ่งเพื่อเข้าสู่ความจริง ชุดของความคิดต่างๆ ก็สามารถกล่าวว่าดีไปได้ด้วยในมุมมองของตน และกล่าวได้ว่า ของผู้อื่นนั้นก็เป็นที่สุดโต่งไปด้วย เมื่อมองผ่านจากมุมมองอื่นๆ ใช่หรือไม่

ความเป็นสายกลางไม่ได้หมายความว่า อยู่ระหว่างสิ่งสองสิ่งแล้วทางสายกลางของพุทธอยู่ระหว่างกลาง เช่น สีดำกับสีขาว ทางสายกลางของพุทธคือสีเทา อย่างนั้นไม่ใช่ทางกลางในพุทธศาสนา

แล้วของพุทธเป็นอย่างไร............ต่อไป

 

สนทนาพาที