ในช่วงนี้ผมได้เริ่มทำงานในขั้นตอนของความพยายามขมวดประเด็นเพื่อสรุปแนวทาง
ของ
การออกแบบและวางแผนชีวิตร่วมกับกลุ่มเกษตรกรนำร่อง ปลดหนี้สิน (ที่เป็นที่มาของความทุกข์ของเกษตรกรและประชากรส่วนใหญ่ของประเทศไทยในปัจจุบัน)
โดยมีพื้นที่ทำงานอยู่ที่ ในพื้นที่ ๖๐ หมู่บ้าน ๕ ตำบล ของอำเภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น โดยการสนับสนุนของ อบจ. ขอนแก่น
ทำให้ผมต้องมาจัดลำดับการชี้นำ การเสนอ และแนวทางการวิเคราะห์แผนชีวิต
ที่เกษตรกรแต่ละครัวเรือนออกแบบเพื่อการพัฒนาชีวิตของตนเอง
โดยมีหลักว่า
การวางแผนชีวิตที่ดี คือ การให้ความสำคัญกับสิ่งที่สำคัญ
ตามสำนวนที่สอดคล้องกันของภาษาฝรั่งว่า
Do the right things right.
(ทำสิ่งที่ถูกต้องทั้งหลายให้ถูกต้อง)
และ เราจะรู้ว่าอะไรถูกต้อง และสำคัญหรือไม่นั้น ก็ต้องผ่าน
-
การจัดการความรู้
- เพื่อเข้าใจตัวเอง
- เข้าใจทรัพยากร
- เข้าใจสังคม
- เข้าใจธรรมชาติ
- เข้าใจโลก
-
ลดความเพ้อฝัน หรือ
Fantasy ต่างๆที่มีในชีวิต
-
ทั้งที่เป็นไปไม่ได้ ไม่ยั่งยืน
ไม่มีแก่นสาร ไร้สาระ และไม่เป็นประโยชน์ หรือ
ไม่จำเป็นต้องทำ
- ให้เหลือน้อยที่สุด จนถึงระดับ "พอเพียง" หรือ หมดไปได้ก็ยิ่งดี
- เพราะมันเป็นเพียง "อุปาทาน" หรือ กิเลส หรือ ตัณหา เท่านั้นเอง
- ที่จะทำให้ชีวิต "เบา"
- จัดการง่าย คุ้มค่า และ
- มีประสิทธิภาพการใช้ชีวิต และทรัพยากรสูงขึ้น
-
ทั้งที่เป็นไปไม่ได้ ไม่ยั่งยืน
ไม่มีแก่นสาร ไร้สาระ และไม่เป็นประโยชน์ หรือ
ไม่จำเป็นต้องทำ
- เน้นการพึ่งตนเอง
- ลดการพึ่งพาปัจจัยภายนอก
- ลดการใช้สิ่งเสพติด สารเสพติด
- เลิกระบบ "การพนัน"
- เลิกระบบการคิดและการทำงานแบบ "สุ่มเสี่ยง"
- สร้างระบบทรัพยากร หลักประกัน และสิ่งแวดล้อม ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว
- มีผลของการพัฒนาเพื่อคนรุ่นนี้ และรุ่นต่อๆไป
นี่คือแนวทางการตรวจสอบ "แผนชีวิต" ทั้งจากภายในของเกษตรกรเอง และ โดยผู้ช่วยเหลือสนับสนุนจากภายนอก
ที่จะช่วยกันพิจารณา ประคับประคองให้ทุกครอบครัวที่เข้าร่วมกิจกรรม
สามารถพัฒนาชีวิตให้อยู่รอดปลอดภัย
-
จากการเป็น
"เหยื่อ" ในระบบเศรษฐกิจ
สังคม และสิ่งแวดล้อมในปัจจุบัน
- จากการที่หลายคนมักคิดว่า เราทำตัวเป็น "ผู้ล่า"
- แต่ผลที่แท้จริง กลับกลายเป็น "เหยือ" หรือ "ผู้ถูกล่า"
- จนต้องมานั่งเป็นทุกข์แบบ "มึนตึ๊บ" แทบหาทางออกไม่ได้ อยู่ในปัจจุบัน
และใช้แนวทาง "ตัวชี้วัด ๘ ประการ" เป็นธงชี้นำการทำงาน
แบบ "ตาดูดาว เท้าติดดิน"ที่ยากจะหลงทาง (แต่อาจจะสะดุดตอบ้างเป็นธรรมดา) เพราะ ดาวทั้ง ๘ เป็นดาวที่ทางกลุ่มเกษตรกร เห็นชอบแล้ว
ที่ผมคิดว่าอาจจะเป็นประโยชน์กับนักพัฒนาทั้งหลาย
ทั้งพัฒนาตนเอง สังคม และสิ่งแวดล้อม
จึงนำมาบันทึกไว้ ณ ที่นี้ครับ
ตามมาทักทาย และ เรียนรู้ครับ
A wonderful reminder of what life we should be living.
If we are not there then we should try to be there. ;-)
ขอบคุณครับ
ผมก็กำลังเรียนไปพร้อมๆกับชาวบ้านที่ร่วมโครงการครับ
เราต่างตนต่างกำลังเรียน แบบพึ่งพากันเอง และพึ่งพาตนเอง
ทุกคนเป็นทั้งครูและนักเรียนให้กับตนเองและเพื่อนร่วมกิจกรรมครับ
ปัจจุบันจำเป็นมากกับการวางแผนชีวิต...หากปล่อยไปอย่างนี้มนุษย์เราจะตกเป็นเหยื่อของสังคม แล้วจะหาความสุขไม่ได้
ไม่รู้จักคำว่าพอ ทุกองค์กรต้องมีแผนในการพัฒนา แล้วคนเราล่ะมีหรือไม่แผนพัฒนาชีวิตของตนเอง ชาติมีแผนชาติ
โรงเรียนมีตารางสอน แล้วชีวิตคนล่ะเรามากำหนดตารางทางเดินของชีวิตกันเถิดครับ