การออกเสียงคำพื้นฐาน
1. การอ่านอักษรควบ – อักษรนำ
1.1 อักษรควบมี 2 ชนิด คือ
1.1.1 อักษรควบแท้ อ่านออกเสียงพยัญชนะทั้ง 2 ตัว ควบกันไป เช่น กรอง กราบ กราน กลม เกลา
1.1.2 อักษรควบไม่แท้ อ่านได้ 2 แบบ คือ
1.1.2.1 อ่านออกเสียงพยัญชนะตัวหน้าตัวเดียว เช่น จริง สร้าง เสริม แสร้ง ไซร้ เป็นต้น
1.1.2.2 อ่านออกเสียง ทร เปลี่ยนเป็น ซ เช่น ทราบ ทราย ทรุดโทรม ทรัพย์ เป็นต้น
1.2 อักษรนำ อ่านได้ 2 แบบ คือ
1.2.1 ออกเสียงเป็น 2 พยางค์ พยางค์หน้าอ่านออกเสียงเหมือนมีสระ อะ พยางค์หลังอ่านออกเสียงตามสระ ที่ประสมอยู่และพยัญชนะตัวหลังเป็นอักษรเดี่ยวต้องอ่านออกเสียงตามวรรณยุกต์ตัวหน้า เช่น ตลาด อ่านว่า ตะ – หลาด ถ้าพยัญชนะตัวนำเป็นอักษรต่ำหรือพยัญชนะตัวหลังไม่ใช่อักษรเดี่ยวจะอ่านออกเสียงตามสระที่ประสมอยู่และจะไม่เปลี่ยนแปลงเสียงวรรณยุกต์ตามตัวหน้า เช่น ผกา อ่านว่า ผะ – กา
1.2.2 อ่านออกเสียงเป็นพยางค์เดียว ไม่ต้องออกเสียงเป็นพยัญชนะตัวนำ ถ้า ห นำอักษรเดี่ยว หรือ อ นำ ย เช่นคำว่า หญ้า ไหน อย่า อยู่ อย่าง อยาก
การอ่านตัวเลขและการอ่านเครื่องหมาย
6. การอ่านตัวเลข และ การอ่านเครื่องหมาย
6.1 การอ่านตัวเลขมีหลักการดังนี้
6.1.1 การอ่านจำนวนเลขตั้งแต่ 2 หลักขึ้นไป ถ้าลงท้ายด้วยเลข 1 ออกเสียงเป็น เอ็ด
6.1.2 การอ่านบ้านเลขที่ ถ้าบ้านเลขที่มี 2 หลัก อ่านแบบจำนวนเต็มแบบเรียงตัวหรือแบบจำนวนเต็มก็ได้ เครื่องหมาย / อ่านว่า ทับ ตัวเลขหลังเครื่องหมาย ทับอ่านแบบเรียงตัว
6.1.3 การอ่านตัวเลขที่มีจุดทศนิยม ตัวเลขจุดอ่านแบบจำนวนเต็มหลังจุดในการอ่านแบบเรียงตัว
6.1.4 การอ่านตัวเลขบอกเวลา เช่น 6.30 อ่านว่า หก – นา – ลิ – กา – สาม – สิบ – นา – ที
6.1.5 การอ่านตัวเลขแสดงมาตราส่วน เช่น 3 : 5: 3 อ่านว่า สาม ต่อ ห้า ต่อ สาม
6.1.6 การอ่านรหัสไปรษณีย์ อ่านแบบเรียงตัว
6.1.7 การอ่านหมายเลขโทรศัพท์ อ่านแบบเรียงตัว
6.2 การอ่านเครื่องหมายต่างๆ
6.2.1 ๆ ยมก อยู่หลังคำหรือประโยค ให้อ่านซ้ำคำหรือประโยค
6.2.2 ฯ ไปยาลน้อย ใช้ละคำเวลาอ่านต้องอ่านเต็ม
6.2.3 ฯลฯ ไปยาลใหญ่ ถ้าอยู่ท้ายข้อความ อ่านว่า ละ หรือ และอื่นๆ ถ้าอยู่ระหว่างข้อความอ่านว่า ละถึง
6.2.4 (..........) อ่านว่า วงเล็บเปิด วงเล็บปิด
6.2.5 “.....................” อัญประกาศเปิด อัญประกาศปิด